İğne Yapraklı Grevillea (Grevillea juniperina): Örümcek Çiçekli Avustralya Güzeli
- Athena
- 13 Şub
- 3 dakikada okunur
Güncelleme tarihi: 27 Ağu
Güneydoğu Avustralya’nın (New South Wales ve Canbberra bölgesi) güneşli yamaçlarından ve kumlu çalılıklarından dünyaya yayılan Grevillea juniperina; ardıç ağacını andıran iğnemsi her dem yeşil yaprakları, kıvrık "örümcek" formundaki albenili çiçekleri, kış sonundan yaz başına kadar süren uzun çiçeklenme dönemi ve kuraklığa gösterdiği mükemmel dirençle kserik (su isteği az) bahçeler ve Akdeniz peyzajları için büyüleyici bir odunsu çalıdır.
Alternatif İsimler: Juniper-leaf Grevillea, Juniper Grevillea, İğne Yapraklı Grevillea / Ardıç Yapraklı Avustralya Çalısı / Örümcek Çiçeği Çalısı (Türkçe)
Giriş
Botanik Adı: Grevillea juniperina (Proteaceae / Gümüşağaçgiller familyası) — Protea, Banksia ve Leucadendron ile yakın akrabadır. (Cins adı "Grevillea", Royal Horticultural Society'nin kurucularından Charles Francis Greville'e ithafen verilmiştir).
Doğal Yaşam Alanı: Güneydoğu Avustralya (New South Wales ve Avustralya Başkent Bölgesi). Doğal olarak kumlu, kayalıklı, süzek ve besin maddelerince fakir tepelik alanlarda yetişir.
Genel Özellikleri: Hızlı gelişen, sık dallanan, yayılıcı veya dik büyüyen, her dem yeşil (evergreen) odunsu bir çalıdır. Varyeteye bağlı olarak 0.5 ila 2.5 metre boya ve 1.5 ila 3 metre genişliğe ulaşabilir. Yaprakları ardıç (Juniperus) yapraklarına çok benzer; 1–2 cm uzunluğunda, sivri uçlu, derimsi ve parlak koyu yeşildir. Kış ortasından yaz ortasına kadar (Ocak-Temmuz) dalların uçlarında örümceğe veya kıvrık tüllere benzeyen canlı kırmızı, turuncu, pembe veya sarı renkli salkım çiçekler (örümcek çiçek) açar.
Artıları ve Eksileri
Artıları
Özgün ve Egzotik Çiçek Yapısı: Taç yaprağı olmayan, kıvrık stilometrelerden oluşan özgün örümcek biçimli çiçekleri bahçeye egzotik bir hava katar.
Kış ve Erken İlkbahar Çiçeklenmesi: Çoğu bitkinin uykuda olduğu soğuk dönemlerde açarak bahçeye erken renk kazandırır.
Kuşlar ve Arılar İçin Nektar Kaynağı: Yüksek nektar üreten çiçekleri arıları, kelebekleri ve ötücü kuşları bahçeye çeker.
Yüksek Kuraklık ve Fakir Toprak Toleransı: Besinsiz, kumlu ve aşırı yaz kuraklığı yaşanan alanlarda sorunsuz gelişir.
Eksileri
Fosfor Hassasiyeti (Proteoid Kök Yapısı): Proteaceae familyasına özgü özel kök yapısı nedeniyle yüksek fosfor içeren suni gübreler bitkiyi zehirleyebilir ve öldürebilir.
Sert Karasal Donlara Hassasiyet: -8°C / -10°C altındaki sert ve uzun süreli donlarda yaprak kaybı ve dal kuruması yaşanabilir.
Batan İğnemsi Yapraklar: Yaprak uçları oldukça sivri ve serttir; geçiş yollarının hemen kenarına dikildiğinde insanları rahatsız edebilir.
Saha Performansı ve Bakım Profili
Işık İhtiyacı: Tam Güneş (Günde en az 6 saat doğrudan güneş ister). Çiçeklenme yoğunluğu ve çalı sıklığı bol güneş altında en yüksek seviyeye ulaşır.
Soğuk Dayanımı: Orta (USDA 8b – 11b). Kökleri -8°C'ye kadar olan kış soğuklarına dayanır. Sert kışların yaşandığı karasal iç bölgelerde saksıda veya korunaklı mikroklimada yetiştirilmelidir.
Sıcaklık ve Kuraklık Toleransı: Yüksek (Kserik). Yaz sıcaklarına, yakıcı güneşe ve uzun süreli kuraklığa mükemmel direnç gösterir.
Toprak İhtiyacı: Kesinlikle mükemmel süzek (drene edilmiş), asidik veya nötr toprak şarttır (pH 5.5 - 7.0). Kumlu, çakıllı ve fakir toprakları çok sever; kireçli ve ağır su tutan killi topraklardan hoşlanmaz.
Kök Yapısı: Yüzeye yakın, besin arayan özelleşmiş demet kök (proteoid kök) ağına sahiptir.
Boy ve Yayılım: 0.5 - 2.5 metre boy, 1.5 - 3 metre genişlik yapar.
Sulama: Düşük. Dikimden sonraki ilk yaz kökleşene kadar az miktarda sulanmalı; yerleştikten sonra yalnızca aşırı kurak dönemlerde seyrek sulama yeterlidir.
Bölgesel Uyum:
Türkiye: Ege ve Akdeniz sahil şeritlerinde (İzmir, Muğla, Antalya, Aydın) ve Marmara'nın korunaklı ılıman kıyılarında bahçede çok yıllık olarak mükemmel gelişir.
Küresel: Akdeniz havzası, California, Güney Afrika ve Avustralya peyzajlarının en gözde çalılarındandır.
Ömür: Çok yıllık odunsu her dem yeşil çalı (15+ yıl).
Çiçek Renkleri: Canlı kırmızı, kiremit turuncusu, pembe veya krem-sarı.
Çiçeklenme Dönemi: Kış Ortası - Yaz Ortası (Ocak – Temmuz).
Zorluk Derecesi: Orta (Fosforsuz toprak ve süzek ortam sağlandığında oldukça zahmetsizdir).
Populer Kültür Çeşitleri (Cultivars)
Grevillea juniperina 'Molonglo': Sarı-turuncu çiçekler açan, 50-80 cm boyunda kalan ve yer örtücü gibi genişleyen yayılıcı bir seleksiyondur.
Grevillea juniperina 'Red Cloud': İri ve yoğun kırmızı örümcek çiçekleri açan dik çalı formundaki popüler bir kültür çeşididir.
Grevillea juniperina 'Goldrush': Parlak altın sarısı çiçekleri ve iğnemsi canlı yeşil yapraklarıyla öne çıkan gösterişli bir çeşittir.
Çoğaltma Yöntemleri
Yarı Odunsu Çelikle Çoğaltma (En Başarılı Yöntem): Yaz sonundan sonbahar başına kadar (Ağustos - Ekim) taze ama olgunlaşmış sürgünlerden 7-10 cm'lik çelikler alın. %80 perlit ve %20 torf (fosforsuz) karışımında nemli ortamda köklendirin.
Tohumla Çoğaltma: Tohumlar sert kabuklu olduğu için zımparalanıp (skarifikasyon) ılık suda bekletildikten sonra süzek ortama ekilir; çimlenme birkaç ay sürebilir.
Uzman Bakım İpuçları ve Sırları
Fosforlu Gübrelerden Kesinlikle Kaçının: Bitkiye asla genel bahçe gübreleri veya kompoze (NPK) gübreler vermeyin. Proteoid kökleri fosforu yüksek miktarda emerek bitkiyi yakar. Sadece yerli bitki gübreleri veya azotsuz organomineral takviyeler kullanın.
Çiçeklenme Sonrası Uç Pratik Budaması Yapın: İlkbahar sonunda çiçekler geçmeye başladığında sürgün uçlarını 10-15 cm kırpın. Bu işlem bitkinin kellenmesini engeller, dipten daha sık iğne yaprak vermesini sağlar.
Gümüşi ve Geniş Yapraklı Akdeniz Bitkileriyle Kombin Edin: Grevillea juniperina’nın iğnemsi yeşil dokusunu ve kırmızı çiçeklerini; Gümüş Çalı (Convolvulus cneorum), Lavanta (Lavandula), Salvia greggii veya Leucophyllum frutescens ile yan yana dikerek harika bir doku kontrastı elde edebilirsiniz.
Etiketler: Çalı | Her Dem Yeşil | Akdeniz Bahçesi | Kuraklığa Dayanıklı | Kırmızı Çiçekli | İğne Yapraklı | Kolay Bakım
Yorumlar