Güneş Şapkası (Rudbekya) Bakımı
- Athena
- 14 Şub
- 2 dakikada okunur
Güncelleme tarihi: 2 gün önce
Bahçelerin Altın Kalbi
Latince İsmi: Rudbeckia hirta (veya Rudbeckia fulgida)
Anavatanı: Kuzey Amerika’nın uçsuz bucaksız çayırları.
Renk Çeşitleri: Parlak sarı, altın sarısı, turuncu-kahverengi tonları ve merkezde koyu kahve/siyah bir "göz".
Karakteristik Özellikler ve Peyzajda Kullanımı: Rudbekya, kır bahçesi (cottage garden) ve doğal peyzaj tasarımlarının vazgeçilmezidir. Papatyaya benzeyen çiçekleri ve ortasındaki belirgin koni yapısıyla dikkat çeker. Peyzajda en büyük avantajı uzun çiçeklenme süresidir. Yaz ortasından sonbahar sonuna kadar bahçeye kesintisiz renk verir. Grup dikimlerinde (mass planting) görsel etkisi çok yüksektir. Ayrıca kesme çiçekçilikte vazoların ömrünü uzatan, dayanıklı bir türdür. Kelebekleri ve arıları bahçenize davet etmek istiyorsanız, Rudbekya en doğru tercihtir.
BAKIM REHBERİ
Işık İsteği Tam güneş. Günde en az 6-8 saat doğrudan güneş almalıdır. Gölge yerlerde boyu çok uzar ve çiçek verimi düşer.
Soğuğa Dayanıklılık Türüne göre değişmekle birlikte genellikle -25°C ile -30°C dereceye kadar dayanıklıdır.
Sıcağa Dayanıklılık +40°C üzerindeki aşırı sıcaklara karşı çok dirençlidir. Nemli ve sıcak havaları tolere eder.
Toprak İsteği Geçirgenliği yüksek, orta derecede verimli toprakları sever. Ağır killi topraklarda kök çürümesi yapabileceği için drenaj şarttır.
Kök Yapısı Saçak Kök: Toprağa sıkıca tutunur ve zamanla kümeler oluşturarak genişler.
Boy - En Boyu türüne göre 30 cm ile 120 cm arasında değişebilir. Enine ise 40-60 cm yayılım gösterir.
Sulama Yerleştikten sonra kuraklığa oldukça dayanıklıdır. Ancak çiçek verimini artırmak için toprağı tamamen kurumadan sulanmalıdır.
Bölge Uyumu Türkiye’nin tüm bölgeleri için uygundur. Özellikle karasal iklimin sert olduğu yerlerde bile sorunsuz yetişir.
Ömrü Çok Yıllık (bazı türleri iki yıllık veya kısa ömürlü çok yıllık olabilir, ancak dökülen tohumlarıyla kendisini yeniler).
Çiçek Rengi Altın sarısı taç yapraklar ve koyu çikolata rengi merkez.
Çiçeklenme Dönemi Haziran sonundan Ekim sonuna (ilk donlara kadar) kadar devam eder.
Yaprak Durumu Döker: Kışın toprak üstü aksamı tamamen kurur, baharda kökten yeniden filizlenir.
Zorluk Derecesi Bakımı Kolay: Yeni başlayan bahçıvanlar için "hata kabul eden" bir bitkidir.
TÜRKİYE COĞRAFYASI: BÖLGESEL NOTLAR
Ege ve Akdeniz: Yaz sonuna doğru aşırı sıcaklarda alt yapraklarda kuruma olabilir, bu yüzden düzenli sulama ve hafif malçlama önerilir.
Marmara ve Karadeniz: Nemli hava nedeniyle "Külleme" hastalığına (yapraklarda beyaz tozlanma) dikkat edilmelidir. Bitkiler arasında hava sirkülasyonu bırakılmalıdır.
İç Anadolu: Bu bölgenin favorisidir. Gündüz sıcaklığı ve gece serinliği çiçeğin rengini daha canlı yapar.
Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Güneydoğu'da yarı gölge bir alan (öğle güneşinden korunmuş) daha iyi sonuç verir. Doğu'da ise kışın kökleri dondan korumaya gerek kalmadan baharda uyanır.
ÇOĞALTMA YÖNTEMLERİ
Tohum: İlkbahar başında iç mekanda veya son donlardan sonra doğrudan toprağa ekilebilir. Kendi kendine dökülen tohumlarla bahçede yayılma eğilimindedir.
Ayırma (Bölme): Her 3-4 yılda bir, ilkbaharda veya sonbaharda kök yumağını bölerek bitkiyi gençleştirebilir ve çoğaltabilirsiniz.
Çelikleme: Genç sürgünlerden alınan çeliklerle de üretimi mümkündür ancak ayırma yöntemi çok daha pratiktir.
BİTKİNİN BAKIMI İLE İLGİLİ TÜYOLAR
Deadheading (Kafa Koparma): Solan çiçekleri düzenli olarak sapıyla birlikte keserseniz, bitki enerjisini tohum yapmaya değil yeni çiçekler açmaya harcar.
Destekleme: Çok boylanan türler (1 metreyi aşanlar) rüzgardan devrilmemesi için bir bambu çubukla desteklenmelidir.
Kış Temizliği: Sonbahar sonunda çiçekler tamamen kuruduğunda, kuşların tohumlardan faydalanması için bir kısmını bırakabilir, kalanını toprak seviyesinden budayabilirsiniz.
Editörün Notu: Rudbekya, bahçede adeta bir "gülümseme" etkisi yaratır. Bakım istemeyen yapısı ve her türlü zorluğa göğüs germesiyle, bahçıvanın en sadık dostudur.
Yorumlar