Yabani Menekşe Bakımı
- Athena
- 14 Şub
- 3 dakikada okunur
Güncelleme tarihi: 2 gün önce
Gölgelerin Utangaç Mücevheri: Kokulu Menekşe
Latince İsmi: Viola odorata
Anavatanı: Avrupa, Kuzey Afrika ve Batı Asya.
Renk Çeşitleri: Koyu mor (en yaygın), beyaz ve nadiren gül pembesi.
Karakteristik Özellikler ve Peyzajda
Kullanımı: Kokulu Menekşe, "alçakgönüllülüğün" simgesidir. Kalp şeklindeki koyu yeşil yapraklarının arasından başını uzatan zarif çiçekleri, parfümeri dünyasının en kıymetli ham maddelerinden biridir. Peyzajda özellikle yarı gölge ve gölge alanların vazgeçilmezidir. Ağaç altlarını halı gibi kaplamak, patika kenarlarına koku koridoru oluşturmak veya saksılarda nostaljik bir hava yaratmak için rakipsizdir. Ayrıca çiçekleri yenilebilir; pastalarda veya salatalarda gurme bir dokunuş olarak kullanılabilir.
BAKIM REHBERİ
Işık İsteği Yarı gölge veya filtrelenmiş güneş ışığını sever. Doğrudan öğle güneşinden nefret eder; yaprakları hemen yanabilir.
Soğuğa Dayanıklılık Yaklaşık -25°C dereceye kadar son derece dayanıklıdır. Kar örtüsü altında bile hayatta kalır.
Sıcağa Dayanıklılık +30-35°C üzerine çıktığında bitki strese girer ve dinlenme moduna geçer. Aşırı sıcak ve kuru hava sevmez.
Toprak İsteği Organik maddece zengin, nemli ama iyi drenajlı toprakları tercih eder. Orman tabanı toprağına benzer yapılar (torf+kompost karışımı) idealdir.
Kök Yapısı Stolonlu (Sürüngen Sürgünlü): Toprak üzerinde ilerleyen kollar (stolonlar) sayesinde çevreye yayılarak kök salar.
Boy - En Boyu en fazla 15-20 cm, genişliği ise yayılarak 30-50 cm alan kaplayabilir.
Sulama Toprağı her daim nemli tutulmalıdır. Susuzluğa karşı hassastır; toprak kurudukça sulama ihmal edilmemelidir.
Bölge Uyumu Türkiye’nin hemen her yerinde yetişir ancak Karadeniz ve Marmara gibi nemli bölgelerde en yüksek performansı sergiler.
Ömrü Çok Yıllık: Kökleri kalıcıdır, her bahar yeniden coşar.
Çiçek Rengi Derin mor, lila veya saf beyaz; çiçek merkezinde bazen hafif sarımsı bir dokunuş.
Çiçeklenme Dönemi Kış sonu (Şubat) başlar, ilkbahar ortasına (Mayıs) kadar devam eder. Serin sonbaharlarda bazen tekrar çiçek açabilir.
Yaprak Durumu Ilıman iklimlerde Her dem yeşil (dökmez), çok sert kışlarda ise yaprakları pörsüyebilir.
Zorluk Derecesi Kolay-Orta: Doğru ışık ve nem sağlandığında kendi kendine bakar.
TÜRKİYE COĞRAFYASI: BÖLGESEL NOTLAR
Marmara ve Karadeniz: Bu bitki için Türkiye’deki en ideal bölgelerdir. Doğal nem ve serinlik, menekşenin ömrünü uzatır ve kokusunu keskinleştirir.
Ege ve Akdeniz: Sahil kesimlerinde mutlaka tam gölgeye dikilmelidir. Yaz sıcaklarında kuruma riski yüksektir; sabah ve akşam fıskiye ile nemlendirme yapılmalıdır.
İç Anadolu: Kış soğuklarından etkilenmez ancak yazın kurak rüzgarlardan korunmalıdır. Kuzeye bakan duvar dipleri dikim için en uygun yerdir.
Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Güneydoğu'da yetiştirmek zordur (aşırı kuru sıcak nedeniyle). Doğu Anadolu'da ise kışın donlardan etkilenmez, karın altından baharda neşeyle çıkar.
ÇOĞALTMA YÖNTEMLERİ
Ayırma (Bölme): En garantili yoldur. Çiçeklenme bittikten sonra kök yumağı bölünerek yeni saksılara veya alanlara dikilir.
Stolonlar (Kollar): Bitkinin yanlara doğru attığı kolları (çilek gibi) toprakla temas ettirirseniz orada yeni kökler oluşur. Bu köklü parçaları kesip ayırabilirsiniz.
Tohum: Tohumlar karıncalar tarafından taşınarak bahçenin her yerine yayılabilir. Ancak tohumdan yetiştirmek sabır ister; genellikle soğuk katlama gerektirir.
BİTKİNİN BAKIMI İLE İLGİLİ TÜYOLAR
Gizli Çiçekler (Kleistogam): Kokulu menekşe, baharda gördüğümüz kokulu çiçeklerin yanı sıra, yaz sonunda toprak seviyesinde "hiç açılmayan" ama kendi kendini dölleyen gizli çiçekler üretir. Bunları ot sanıp koparmayın!
Kırmızı Örümcek Uyarısı: Eğer ortam çok kuru ve sıcak kalırsa kırmızı örümcek istilasına uğrayabilir. Bitkiyi serin ve nemli tutmak en iyi korumadır.
Koku Alma Tüyosu: Menekşenin kokusunu bir kez aldığınızda, burnunuzdaki reseptörler geçici olarak kapanır. Bir süre sonra kokuyu tekrar alabilmeniz için burnunuzu dinlendirmeniz gerekir.
Editörün Notu: Bahçede bir ağacın altına gizlenmiş küçük bir menekşe öbeği, en görkemli gülden daha etkileyici bir koku yayabilir. Doğanın bu küçük mucizesini keşfetmek için yere eğilmeniz gerektiğini unutmayın.
Yorumlar