Gazanya (Gazania rigens) Meramlı Kız Çiçeği
- Athena
- 9 Şub
- 3 dakikada okunur
Güncelleme tarihi: 26 Şub
Güneşin Aynası
Bahçenizde veya balkonunuzda en parlak renkleri, en ekstrem koşullarda görmek istiyorsanız Gazanya ile tanışmalısınız. Latince adı Gazania rigens olan bu bitki, Papatyagiller (Asteraceae) ailesindendir ve anavatanı Güney Afrika’dır. Bu kökeni sayesinde, "Hazine Çiçeği" olarak da anılan Gazanya, susuzluğa ve sıcağa karşı adeta bir kahraman gibi direnir.
Gazanya’nın en büyüleyici özelliği, çiçeklerinin güneş ışığına duyarlı olmasıdır. Güneş doğduğunda tüm ihtişamıyla açılan çiçekler, hava bulutlandığında veya akşam olduğunda kendilerini korumak için kapanırlar. Peyzajda kullanımı ise özellikle yer örtücü olarak rakipsizdir. Kaya bahçelerinde, yamaçlarda, orta refüjlerde veya saksı kenarlarından sarkan formlarıyla canlı bir halı etkisi yaratır.
Bitki Bakım Detayları
Işık İsteği Tam güneş aşığıdır. Gölge yerlerde çiçeklerini açmaz ve bitki boyuna uzayarak formunu kaybeder. En canlı renkler için gün boyu kesintisiz güneş almalıdır.
Soğuğa Dayanıklılık Türüne göre değişir ancak genel olarak -5°C ile -7°C dereceye kadar dayanabilir. Sert kışlarda bitki ölür, bu yüzden soğuk bölgelerde tek yıllık muamele görür.
Sıcağa Dayanıklılık Olağanüstüdür. 45°C ve üzerindeki kavurucu çöl sıcaklarına, susuz kalsa bile dayanabilir.
Toprak İsteği Kumlu, fakir ve çok iyi drenajlı toprakları sever. Ağır killi ve sürekli ıslak kalan topraklarda kökleri hızla çürür.
Kök Yapısı Saçak kök yapısına sahiptir ancak zamanla toprağın yüzeyini saran yayılıcı bir hal alır.
Boy-En (Maksimum) Boyu 20-30 cm, genişliği ise 30-40 cm civarına ulaşır. Yayılıcı türleri daha geniş alanı kaplayabilir.
Sulama "Az ama öz" sulanmalıdır. Toprağı tamamen kurumadan su verilmemelidir. Fazla sulama bitkinin en büyük düşmanıdır.
Bölge Uyumu Türkiye’nin kıyı bölgelerinde (Ege, Akdeniz) çok yıllık ve her dem yeşildir. İç kesimlerde ise mevsimlik çiçek olarak kullanılır.
Ömrü Ilıman iklimlerde çok yıllık, sert kış alan bölgelerde tek yıllık olarak kabul edilir.
Çiçek Rengi Sarı, turuncu, bronz, pembe ve krem tonları. Çiçeklerin merkezinde genellikle kontrast oluşturan halkalar ve çizgiler bulunur.
Çiçeklenme Dönemi Bahar ortasından başlar, sonbaharın sonuna kadar devam eder. Kıyı bölgelerinde kışın da tek tük çiçek görülebilir.
Yaprak Durumu Üstü koyu yeşil, altı gümüşi/beyaz tüylü yaprakları vardır. Kıyı bölgelerinde kışın yapraklarını dökmez.
Zorluk Derecesi Çok Kolay. Unutulmaya ve ihmale karşı en dayanıklı çiçeklerden biridir.
Türkiye Coğrafyası ve Bölgesel Notlar
Ege ve Akdeniz: Sahil şeridinde yer örtücü olarak mükemmel sonuç verir. Tuzlu deniz serpintisine dayanıklıdır. Kışın ölmediği için her yıl daha da yayılır.
Marmara: Yaz başından itibaren coşar. Kışın çok sert don olmazsa hayatta kalabilir. Drenajı iyi olmayan saksılarda kış yağmurlarından korunmalıdır.
İç ve Doğu Anadolu: Mayıs sonu dikilmelidir. Yaz boyu güneşin tadını çıkarır ancak kışın dışarıda bırakılırsa donar. Tohumları toplanıp baharda yeniden ekilmelidir.
Çoğaltma Yöntemleri
Tohumla Çoğaltma: İlkbaharda doğrudan toprağa veya saksıya ekilebilir. Sıcağı seven tohumları kısa sürede çimlenir.
Ayırma: Çok yıllık olduğu bölgelerde, ilkbahar başında kökten bölünerek kolayca çoğaltılabilir.
Çelikleme: Gövdeden alınan sürgünler doğrudan toprağa dikilerek bile köklenebilir (özellikle yaz sonunda).
Bitkinin Bakımı İle İLGİLİ TÜYOLAR
Solan Çiçekleri Temizleme: Solan çiçekleri sapının en dibinden kesmek, bitkinin yeni tomurcuklar oluşturmasını teşvik eder.
Akşam Kapanışı: Gazanyalarınızı gece misafirlerinize göstermek isterseniz göremezsiniz; bu bitki sadece gündüzleri "çalışır".
Kıtlık Etkisi: Gazanya’yı çok fazla sulayıp şımartırsanız çiçekten ziyade yaprağa çalışır. Onu biraz susuz bırakmak çiçek verimini artırır.
Hatırlatıcı Not: Eğer bahçenizde dik bir yamaç veya toprak kayması riski olan bir bölge varsa, Gazanyaları oraya ekin. Hem toprağı tutacak hem de o çirkin görüntüyü bir çiçek halısına çevirecektir!
Yorumlar