Stipa (Sorguç Otu) Bakımı ve Özellikleri
- Athena
- 18 Şub
- 3 dakikada okunur
Güncelleme tarihi: 3 gün önce
Rüzgarın Dansı: Stipa (Sorguç Otu)
Peyzaj mimarisinin en estetik oyuncularından biri olan Stipa tenuissima (yeni adıyla Nassella tenuissima), yaygın adıyla Meksika Tüy Otu veya At Kuyruğu Çimi olarak bilinir. Anavatanı Kuzey Amerika ve Meksika'nın kurak bozkırları olan bu bitki, ipeksi dokusu ve altın sarısına çalan yeşil rengiyle tanınır. Karakteristik özelliği, en hafif esintide bile dalgalanarak bahçeye yaşayan bir heykel havası katmasıdır.
Peyzajda Kullanımı: Stipa, peyzajda "kontrast" yaratmak için mükemmeldir. Sert hatlı mimari yapıları yumuşatmak, kaya bahçelerine doğal bir hava vermek veya mor çiçekli bitkilerle (örneğin Lavanta veya Perovskia) kombinlenerek renk kontrastı oluşturmak için kullanılır. Kitlesel dikimlerde adeta bir "deniz etkisi" yaratarak rüzgarın yönünü görsel bir şölene dönüştürür.
Bakım Detayları
Işık İsteği
Tam güneş aşığıdır. Formunun bozulmaması ve o meşhur altın rengini alması için bolca doğrudan güneş ışığına ihtiyaç duyar. Yarı gölgede formunu kaybedip yayılabilir.
Soğuğa Dayanıklılık
-12°C ile -15°C derecelere kadar dayanıklıdır. Çok sert donlarda toprak üstü aksamı kurusa da kökleri genellikle hayatta kalır.
Sıcağa Dayanıklılık
Oldukça yüksektir. 40°C üzerindeki kavurucu yaz sıcaklarına ve kuraklığa karşı çok dirençlidir.
Toprak İsteği
En önemli kural: Mükemmel drenaj. Fakir, kumlu ve taşlı topraklarda bile mutlu olur ancak ağır, killi ve su tutan topraklarda kök çürümesi yaşar.
Kök Yapısı
Saçak kök yapısına sahiptir. Kökleri toprağı sıkıca tutar ancak istilacı değildir, bulunduğu yerde kümeleşerek büyür.
Boy-En (En Fazla)
Boyu çiçek saplarıyla birlikte 60-80 cm, eni ise yaklaşık 40-60 cm'e kadar ulaşır.
Sulama
Yerleşene kadar düzenli sulama ister. Bitki oturduktan sonra ise oldukça kanaatkardır. "Az ama öz" sulama, köklerin derinleşmesini sağlar. Aşırı sulamadan kaçınılmalıdır.
Bölge Uyumu
Türkiye'de Ege, Akdeniz, Marmara ve İç Anadolu bölgelerinde başarıyla yetiştirilir. Nemli Karadeniz sahil şeridinde drenaj çok iyi ayarlanmalıdır.
Ömrü
Çok yıllık bir süs çimidir. Ancak verimliliği ve görselliği 3-4 yılda bir yenilenerek korunur.
Çiçek Rengi
Bahar sonunda çıkan başakları başlangıçta gümüşi yeşildir, yaz sonuna doğru altın sarısı/krem rengine döner.
Çiçeklenme Dönemi
Haziran başından itibaren çiçeklenir ve bu başaklar kış boyu bitki üzerinde kalarak görsel ilgi sunmaya devam eder.
Yaprak Durumu
Ilıman iklimlerde yaprak dökmez (her dem tazedir). Çok soğuk bölgelerde kışın kararabilir ancak baharda dipten taze sürgünler verir.
Zorluk
Bakımı Çok Kolay. Neredeyse hiç bakım istemeyen, "dik ve unut" tarzı bir bitkidir.
Türkiye Coğrafyası ve Bölgesel Notlar
Ege ve Akdeniz: Doğal yetişme alanlarına en yakın bölgelerdir. Yaz kuraklığına tam uyum sağlar. Kışın yeşil kalmaya devam eder.
Marmara: Nemli havalarda bitkinin iç kısımlarının hava alması önemlidir. Budama bahar başında (Şubat sonu) mutlaka yapılmalıdır.
İç Anadolu: Kar örtüsü bitkiyi dondan korur. Bahar uyanışı biraz geç olsa da yazın çok hızlı gelişim gösterir.
Karadeniz: Yağışın çok olduğu bölgelerde drenaj için toprak kumla karıştırılmalı ve bitki mümkünse hafif eğimli yerlere dikilmelidir.
Doğu Anadolu: Ağır kış şartlarında bitkinin üzeri malçlanarak kök bölgesi korunabilir.
Çoğaltma Yöntemleri
Tohumla Çoğaltma: Stipa kendi kendine tohum dökerek çoğalma eğilimindedir. Dökülen tohumlar baharda çevresinde küçük fideler oluşturur. Bu fideler taşınarak çoğaltılabilir.
Kök Ayırma: En garantili yöntemdir. Erken baharda (Mart ayı gibi) büyümüş kümeler sökülerek keskin bir kürek yardımıyla 2-3 parçaya bölünür ve yeni yerlerine dikilir. Bu işlem bitkiyi aynı zamanda gençleştirir.
Bitkinin Bakımı İle İlgili Tüyolar
Bahar Temizliği: Şubat sonu veya Mart başında bitkiyi yerden yaklaşık 10-15 cm yukarıdan sertçe budayın. Bu, taze ve dik sürgünlerin gelmesini sağlar.
Taramak: Yaz ortasında kahverengileşen tüyleri elinizle (veya bir eldivenle) hafifçe "tarayarak" temizleyebilir, bitkinin daha canlı görünmesini sağlayabilirsiniz.
Gübreleme: Ağır gübrelemeden kaçının. Fazla azot bitkinin formunun bozulmasına ve yere yatmasına sebep olur.
Editörün Notu: Bahçenizde "ses" ve "hareket" istiyorsanız Stipa vazgeçilmeziniz olmalı. Modern peyzajın minimalizmini, doğanın vahşi ruhuyla birleştiren nadir bitkilerden biridir. Özellikle akşam güneşinin başakların arkasından süzüldüğü anlardaki görüntüsü paha biçilemez.
Yorumlar