Süs İğdesi Özellikleri Ve Bakımı (Elaeagnus)
- Athena
- 7 Şub
- 3 dakikada okunur
Güncelleme tarihi: 4 gün önce
Bahçelerin Gümüş Kalkanı
Eğer “hiçbir bitki burada yetişmiyor” dediğiniz rüzgarlı, tuzlu veya verimsiz bir köşeniz varsa, çözüm Süs İğdesi’dir. Anavatanı Asya olan bu bitki, hem yaprak dokusu hem de sonbaharda bahçeye yaydığı gizemli kokusuyla peyzaj mimarlarının gizli silahıdır.
Süs İğdesi’ni özel kılan, yapraklarının alt kısmındaki metalik gümüş rengi ve üst kısmındaki parlak derimsi dokudur. Özellikle alacalı (variegata) türleri, kışın gri günlerinde bahçeye ışık saçar. Peyzajda; aşılmaz çitler, rüzgar perdeleri ve ses izolasyonu sağlamak için kullanılır. En şaşırtıcı özelliği ise sonbaharda açan, neredeyse görünmeyecek kadar küçük olan ama tüm bahçeyi gardenya benzeri ağır ve tatlı bir kokuyla dolduran çiçekleridir.
Teknik Bakım Detayları
Işık İsteği: Tam güneşten tam gölgeye kadar her ortama uyum sağlar. Ancak yaprakların parlaklığı ve çiçek verimi için güneşli alanlar idealdir.
Soğuğa Dayanıklılık: -15 C ila -20 C dereceye kadar dayanıklıdır. Sert kış şartlarına karşı oldukça mukavemetlidir.
Sıcağa Dayanıklılık: +40 C üzerine kadar sıcaklıklara ve aşırı kuraklığa dayanır.
Toprak İsteği: Toprak seçiciliği yoktur. Hatta havadaki azotu toprağa bağlama (azot fiksasyonu) yeteneği sayesinde en verimsiz, kumlu ve fakir topraklarda bile yetişir.
Kök Yapısı: Çok güçlü ve derinlere giden saçak kök yapısına sahiptir. Erozyon kontrolü için mükemmeldir.
Boy-En: Hızlı büyür. Budanmazsa 4-5 metre boy ve ene ulaşabilir. Çit olarak genellikle 2 metrede sabit tutulur.
Sulama: Yeni dikildiğinde can suyu düzenli verilmelidir. Yerleştikten sonra ekstrem kuraklıklar dışında sulama gerektirmez. “Dik ve unut” bitkisidir.
Bölge Uyumu: Türkiye’nin tüm sahil şeridinde ve iç bölgelerinde (çok aşırı don olmayan yerlerde) rahatlıkla yetişir.
Ömrü: Çok yıllık (Perennial) odunsu bir çalıdır.
Çiçek Rengi: Krem-gümüş rengi, minik ve çan şeklindedir.
Çiçeklenme Dönemi: Eylül – Kasım (Sonbahar). Diğer çoğu bitki uykuya hazırlanırken o çiçek açar.
Yaprak Durumu: Herdem yeşildir. Kışın yapraklarını dökmez, rengini korur.
Zorluk: Çok Kolay. Hastalık ve zararlılara karşı en dirençli bitkilerden biridir.
Türkiye Coğrafyası ve Bölgesel Notlar
Ege ve Akdeniz: Deniz kenarlarında, tuzlu serpintinin olduğu ilk hatlarda bile bozulmadan yetişir. Bu bölgelerde hızıyla sizi şaşırtabilir.
Marmara Bölgesi: İstanbul ve çevresinde özellikle “ses ve toz perdesi” olarak otoyol kenarlarında veya site sınırlarında çok tercih edilir.
İç Anadolu: Kış soğuklarına dayanıklıdır. Ancak çok sert ve kuru kış rüzgarlarından yaprakları hafifçe etkilenebilir, baharda hızla toparlar.
Karadeniz: Nemli ve yağışlı havayı sever; her türlü toprak yapısında gelişimini sürdürür.
Çoğaltma Yöntemleri
Yarı Odunsu Çelik (Yaz Sonu): Ağustos-Eylül aylarında alınan çelikler köklendirme ortamında tutturulabilir.
Tohum: Sonbahar sonunda oluşan kırmızı-gümüş benekli meyvelerin tohumları kullanılabilir ancak gelişim yavaştır.
Daldırma: Uzayan alt dallar toprağa gömülerek kolayca köklendirilebilir.
Bitkinin Bakımı İle İLGİLİ TÜYOLAR
Budama Zamanı: Süs İğdesi çok hızlı ve bazen “vahşi” sürgünler atar. Formunu korumak için yılda iki kez (bahar başı ve yaz sonu) budanabilir.
Kokuyu Kaçırmayın: Eğer bitkiyi çok sert budarsanız çiçek gözlerini alabilirsiniz. Sonbahardaki o muazzam kokuyu almak istiyorsanız yaz sonunda hafif budama yapın.
Azot Fabrikası: Çevresindeki bitkileri de besler. Bu yüzden zayıf topraklı bahçelerde diğer bitkilerin yakınına dikilmesi toprak kalitesini dolaylı olarak artırır.
KİŞİSEL NOTLARIM
Muadili taflandır. Taflana göre bariz avantajları vardır. Kokulu çiçekleri, küçük yenilebilir meyveleri, hızlı gelişmesi ve toprağa azot bağlama özelliği avantajlarıdır. Meyvelerini kuşlarda çok sever. Doğa dostu bahçe konseptine tam uyumludur. Taflanın zümrüt yeşili iğdeye göre daha canlı bir yeşil tona sahiptir. Bravo taflanın gümüş alaca yaprakları da çok şık olduğu için belki süs iğdesine yeğ tutulabilir.
Hatırlatıcı Not: Süs İğdesi’nin en büyük sürprizi çiçeği değil, kokusudur. Bahçenizde kimsenin görmediği bir yerden gelen o yoğun parfümsü kokunun kaynağını misafirleriniz merakla arayacaktır.
Yorumlar