Geranium columbinum: Doğanın Zarif ve İnce İşçiliği https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Stefan.lefnaer ​Geraniaceae (Turnagagasıgiller) ailesine ait olan Geranium columbinum, adını güvercin ayağını andıran derin parçalı yaprak yapısından alır. Avrupa, Kuzey Afrika ve Batı Asya’nın yerlisi olan bu bitki, ülkemizde de yol kenarlarında, çalılıklarda ve kireçli yamaçlarda doğal olarak yetişir. ​Onu diğer turnagagası türlerinden ayıran en belirgin özelliği, uzun sapların ucunda yükselen, ince damarlı ve genellikle gül pembesi veya lila rengindeki zarif çiçekleridir. Peyzaj tasarımında; doğal çayır görünümlü alanlarda, kaya bahçelerinde ve bitki yastıklarının ön kısımlarında "doğal ve eforsuz" bir dokunuş yaratmak için kullanılır. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Fornax ​Bakım Detayları ​Işık İsteği Tam güneş veya yarı gölge alanları sever. Güneşli alanlarda daha kompakt ve bol çiçekli bir form sergilerken, yarı gölgede boyu biraz daha uzayabilir ve çiçek sayısı azalabilir. ​Soğuğa Dayanıklılık Oldukça dirençlidir. -15°C ile -20°C dereceye kadar olan kış soğuklarına karşı dayanıklılık gösterir. ​Sıcağa Dayanıklılık Orta derecedir. Yazın çok aşırı ve kurak sıcaklarda bitki yorulabilir; bu dönemlerde hafif gölgeleme ve nemlendirme bitkiyi ferahlatır. ​Toprak İsteği Özellikle kireçli (alkali) ve iyi drenajlı toprakları sever. Fakir veya taşlı topraklarda bile yetişebilir ancak su tutan, ağır killi topraklardan hoşlanmaz. ​Kök Yapısı İnce ama sağlam bir kazık kök sistemi ve buna eşlik eden saçak kökleri vardır. Yerleştiği yerde tutunma kabiliyeti yüksektir. ​Boy - En Yükseklik genellikle 15 - 40 cm arasındadır. Yayılıcı gövdeleri ile 30 - 50 cm genişliğe kadar ulaşabilir. ​Sulama Doğal ortamında kuraklığa orta derecede dayanıklıdır. Bahçede yetiştirilirken toprak kurudukça sulanmalıdır. Çiçeklenme döneminde toprağın hafif nemli tutulması, çiçek ömrünü uzatır. ​Bölge Uyumu Türkiye’nin hemen hemen tüm bölgelerine uygundur. Özellikle Marmara, Ege, İç Anadolu ve Karadeniz’in iç kesimlerinde doğal formunu çok iyi korur. ​Ömrü Genellikle tek yıllık (annual) veya bazen iki yıllıktır. Ancak döktüğü tohumlarla her yıl aynı yerde kendiliğinden biter, bu da bahçede kalıcı bir etki yaratır. ​Çiçek Rengi Açık pembe, lila veya eflatun tonlarındadır. Çiçek taç yapraklarının üzerinde daha koyu renkli, ince damar çizgileri bulunur. ​Çiçeklenme Dönemi Bahar sonundan başlar ve yaz ortasına kadar (Mayıs - Temmuz) devam eder. ​Yaprak Durumu İnce, derin parçalı ve tüylü yaprakları vardır. Mevsimlik bir bitki olduğu için çiçeklenme ve tohum bağlama sonrası kurur. ​Zorluk Seviyesi Çok Kolay. Kendi kendine yetebilen, müdahale gerektirmeyen bir türdür. ​Türkiye Coğrafyası ve Bölgesel Notlar ​İç Anadolu ve Geçit Bölgeleri: Kireçli toprak yapısına mükemmel uyum sağlar. Bahar yağışlarıyla hızlıca gelişir. ​Ege ve Akdeniz Bölgesi: Bu bölgelerde gelişimi çok erkendir. Yazın kavurucu sıcağı gelmeden döngüsünü tamamlar. Gölge alanlarda daha uzun süre taze kalır. ​Karadeniz Bölgesi: Drenajı iyi olan güneşli yamaçlarda çok başarılıdır. Aşırı nemli ve kapalı yerlerde bitki boyu çok uzayabilir (formu yayılabilir). ​Çoğaltma Yöntemleri ​1. Tohum: En temel çoğalma yöntemidir. Çiçeklenme sonrası oluşan, turna gagasını andıran tohum kapsülleri kuruyup patladığında tohumları çevreye saçar. Bu tohumlar bir sonraki yıl kendiliğinden çimlenir. 2. Kendiliğinden Yayılma: Bahçenize bir kez yerleştiğinde, tohum dökme yoluyla her yıl popülasyonunu korur. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Stefan.lefnaer ​Bitkinin Bakımı İle İlgili Tüyolar ​Turna Gagası Formu: Bitkinin meyveleri kuruduğunda uzun bir gagayı andırır; bitkiye ismini veren bu yapıları gözlemlemek bitki botanigine ilgi duyanlar için keyiflidir. ​Doğal Görünüm: Eğer çok düzgün, simetrik bir bahçe istiyorsanız bu bitki size göre olmayabilir. Ancak "vahşi çiçek bahçesi" veya "doğal çayır" tasarımı yapıyorsanız vazgeçilmezdir. ​Budama: Çiçeklenme tamamen bittiğinde ve bitki tohumlarını döktüğünde, kuruyan kısımları temizleyerek alanı bir sonraki yıl için hazırlayabilirsiniz. ​Editörün Notu ​Güvercin Ayağı Turnagagası, doğanın detaylarda gizli güzelliğinin bir kanıtıdır. İlk bakışta mütevazı görünse de, yapraklarındaki geometrik mükemmellik ve çiçeklerindeki ince damar yapısı büyüleyicidir. Bahçenize zahmetsiz, romantik ve biraz da yabanıl bir hava katmak istiyorsanız, bu zarif yerli türü mutlaka sitenizin önerilenler listesine eklemelisiniz.

https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Daderot Bahçenin Zarif Devleri: Çin Kılıç Otu ​ Bahçenizde hem mahremiyet sağlayan bir paravan hem de rüzgarda fısıldayan bir melodi arıyorsanız, Çin Kılıç Otu tam size göredir. Botanik dünyasında Miscanthus sinensis olarak bilinen bu bitki, Doğu Asya'nın (Çin, Japonya, Kore) uçsuz bucaksız çayırlarından dünyaya yayılmıştır. İnce, uzun ve kılıcı andıran yapraklarının ortasındaki gümüşi çizgi, ona asil bir ışıltı katar. ​Peyzajda Kullanımı: Çin Kılıç Otu, peyzajın "mimari" bitkisidir. Boyu sayesinde bahçe bölümlerini ayırmada, çit bitkisi olarak veya arka planda dolgu malzemesi olarak kullanılır. Kışın bile kurumuş başaklarıyla bahçeye heykelimsi bir görsellik sunar. Havuz kenarlarında veya geniş çim alanların ortasında tek başına (soliter) kullanıldığında tüm dikkati üzerine çeker. https://en.wikipedia.org/wiki/User:%E6%9D%BE%E5%B2%A1%E6%98%8E%E8%8A%B3 ​ Bakım Rehberi ​Işık İsteği Tam güneş aşığıdır. Günde en az 6-8 saat doğrudan güneş almalıdır. Yarı gölgede yetişebilir ancak gövdesi zayıf kalır ve rüzgarda yatma yapabilir; ayrıca o meşhur çiçek başaklarını daha az verir. ​Soğuğa Dayanıklılık Oldukça dirençlidir. Türüne bağlı olarak -20°C ile -25°C dereceye kadar olan sert kış soğuklarına karşı dayanıklıdır. ​Sıcağa Dayanıklılık Yüksek sıcaklıklara çok dayanıklıdır. 40°C üzerindeki yaz sıcaklarında bile, kök sistemi oturduktan sonra canlılığını korur. ​Toprak İsteği Toprak seçiciliği yoktur ancak nemli, orta derecede verimli ve iyi drenajlı toprakları tercih eder. Çok ağır ve sürekli su biriken topraklar kök boğazında çürümeye neden olabilir. ​Kök Yapısı Güçlü, yumrulu (rizomlu) ve yoğun bir saçak kök yapısına sahiptir. Yayılmacıdır ancak kontrollü bir şekilde genişleyen "küme" formundadır; bahçeyi istila etmez. ​Boy - En Varyetesine göre 150 cm ile 250 cm boya ulaşabilir. Genişliği ise zamanla 100-150 cm'yi bulabilir. ​Sulama Düzenli sulamayı sever. Özellikle ilk dikildiği yıl toprağı nemli tutulmalıdır. Erişkin hale geldiğinde kısa süreli kuraklıklara dayanabilir ancak yazın haftada en az bir kez derin sulama yapılması formunu korumasını sağlar. ​Bölge Uyumu Türkiye'nin tüm coğrafi bölgelerinde güvenle yetiştirilebilir. Deniz tuzu spreyine dayanıklı olduğu için kıyı bölgelerinde de tercih edilir. ​Ömrü Çok yıllık (Perennial) bir süs çimidir. Onlarca yıl aynı yerde ihtişamını korur. ​Çiçek Rengi Yaz sonunda yaprakların arasından yükselen püskül şeklinde çiçek başakları verir. Bu başaklar başlangıçta kiremit kırmızısı veya gümüşi pembe tonlarındayken, kışa doğru parlayan gümüşi beyaz bir renk alır. ​Çiçeklenme Dönemi Ağustos sonundan başlayarak sonbahar sonuna kadar çiçekli kalır. Kuruyan başaklar kış boyu bitki üzerinde estetik bir duruş sergiler. ​Yaprak Durumu Kışın yaprakları sararır ve kurur (Döker). Ancak bitki kış boyu bu altın sarısı/bronz haliyle ayakta kalır. ​Zorluk Bakımı Çok Kolay. Budama dışında neredeyse hiç ilgi istemez. ​Türkiye Coğrafyasına Özel Notlar ​Ege ve Akdeniz: Yazın çok hızlı büyür. Nemli deniz havası yaprak kalitesini artırır. Çok kurak dönemlerde yaprak uçlarının kurumaması için akşam sulaması önerilir. ​Marmara ve Karadeniz: Doğal yağış rejiminden çok memnun kalır. Karadeniz'in bol yağışlı bölgelerinde ek drenaja ihtiyaç duyabilir. ​İç ve Doğu Anadolu: Kışın bitkinin kuruyan gövdesi kesilmeden bırakılmalıdır; bu gövde kök boğazını aşırı dondan koruyan doğal bir yorgan görevi görür. Photo by David J. Stang, CC BY-SA 4.0 , via Wikimedia Commons ​Çoğaltma Yöntemleri ​Kökten Ayırma (Bölme): En sağlıklı çoğaltma yöntemidir. 3-4 yılda bir, ilkbahar başında bitki henüz uyanmadan koca bir balyoz veya keskin kürek yardımıyla kök yumağı bölünerek yeni yerlere dikilir. Bu işlem aynı zamanda yaşlanan bitkiyi gençleştirir. ​Bitkinin Bakımı ile İlgili Tüyolar ​Geç Budama: Çin Kılıç Otu'nu asla sonbaharda budamayın. Kışın o karlı havalarda bile bahçenize hareket ve ses (rüzgarda hışırtı) katar. Budama işlemini Şubat sonu veya Mart başında, yerden 10-20 cm yukarıdan yapmalısınız. ​Destek: Çok rüzgarlı bir alandaysa, boyu 2 metreyi aştığında ortadan bir iple hafifçe bağlanarak dağılması önlenebilir. ​Editörün Notu ​ Miscanthus sinensis, bahçenin 'bilgesi' gibidir. Rüzgarla konuştuğu o hışırtılı ses, bahçede meditasyon etkisi yaratır. Eğer bahçenizde çirkin bir duvarı kapatmak veya komşularla aranıza estetik bir perde çekmek istiyorsanız, daha iyi bir seçenek bulamazsınız. Onu kışın kar altında izlemek ise paha biçilemez bir görsel şölendir.

https://en.wikipedia.org/wiki/User:Ram-Man Bereketin Yeşil Simgesi: Para Ağacı (Crassula ovata) ​ Eğer "bitki bakamam" diyen birine bitki sevdirmek istiyorsanız, başlangıç noktanız kesinlikle Crassula ovata olmalı. Latince ismiyle bu tür, Güney Afrika’nın kurak yamaçlarından gelip evlerimizin ve bahçelerimizin başköşesine kurulmuş bir doğa mucizesidir. Kalın, etli ve parlak yeşil yaprakları yeşim taşını andırdığı için Uzak Doğu kültüründe (Feng Shui) şans, para ve refah getirdiğine inanılır. ​ Doğru şartlar sağlandığında, zamanla gövdesi odunsu bir hal alarak minyatür bir ağaç görünümü kazanır. Bu özelliği onu, bitki yetiştiriciliğinde "sabır ve emeğin" en güzel görsel karşılığı yapar. ​Peyzajda Kullanımı: Kıyı bölgelerimizde kaya bahçelerinde, sukulent aranjmanlarında veya bordürlerde harikalar yaratır. Ancak dünya çapındaki asıl şöhretini saksı bitkisi olarak kazanmıştır. Modern, minimalist veya klasik her türlü dekorasyona uyum sağlar. Budamaya çok yatkın olduğu için "yeni başlayanlar için en iyi bonsai adayı" olarak kabul edilir. Arch. Attilio Mileto - attilio.mileto@florero.net, CC BY-SA 3.0 , via Wikimedia Commons ​Crassula ovata Bakım Klavuzu ​Işık İsteği Aydınlık ve güneşli ortamları çok sever. Yapraklarının kenarlarındaki o meşhur "kırmızı şeridi" görmek istiyorsanız günde en az 4-5 saat güneş almasını sağlamalısınız. Ancak çok kavurucu yaz güneşinde yaprak yanığı olmaması için hafif filtrelenmiş ışık idealdir. ​Soğuğa Dayanıklılık 0°C ile -2°C derecelere kadar kısa süreli direnç gösterebilir. Don olaylarına karşı oldukça hassastır; sıcaklık sıfırın altına düştüğünde hücreleri donar ve bitki hızla çürür. ​Sıcağa Dayanıklılık 40°C üzerindeki sıcaklara, eğer direkt yakıcı güneş altında değilse, mükemmel uyum sağlar. Kuraklığa karşı doğuştan hazırlıklıdır. ​Toprak İsteği En kritik nokta budur: Drenaj. Kaktüs ve sukulent toprak karışımlarını sever. Kumlu, perlitli ve gözenekli topraklar kök sağlığı için şarttır. ​Kök Yapısı Sığ ve lifli (saçak) bir kök yapısına sahiptir. Bu yüzden derin saksılardan ziyade, yayvan ve bitkinin ağırlığını taşıyabilecek ağırlıkta (seramik veya toprak) saksılar tercih edilmelidir. ​Boy - En Doğada ve bahçede 2-2.5 metreye kadar boylanabilir; ancak saksı içerisinde genellikle 60-90 cm civarında kalır. Genişliği de boyuyla orantılı olarak yayılır. ​Sulama "İhmal edilmeyi" seven bir bitkidir. Toprağı tamamen kurumadan asla sulanmamalıdır. Yapraklar pörşümeye (buruşmaya) başladığında "susadım" mesajı veriyor demektir. Kışın sulama neredeyse ayda bire indirilmelidir. ​Bölge Uyumu Türkiye'de Ege ve Akdeniz kıyı şeridinde, dondan korunaklı teras ve bahçelerde yıl boyu dışarıda kalabilir. Diğer tüm bölgelerde (İç Anadolu, Marmara, Karadeniz) kışın mutlaka iç mekana alınmalıdır. ​Ömrü Çok yıllık ve oldukça uzun ömürlüdür. İyi bakılan bir Crassula nesilden nesile aktarılabilir; 50-70 yıl yaşayabilir. ​Çiçek Rengi Beyaz veya çok hafif pembe tonlarında, minik yıldız şeklinde çiçekler açar. ​Çiçeklenme Dönemi Genellikle kış sonu veya bahar başında çiçeklenir. Ancak iç mekanda bakılan bitkilerin çiçek açması için kışın serin bir ortamda "dinlenmesi" gerekir. ​Yaprak Durumu Her dem yeşildir. Yaprak dökmez, aksine yaşlandıkça alt yapraklarını dökerek o güzel odunsu gövdesini sergiler. ​Zorluk Derecesi Çok Kolay. Yeni başlayanlar ve yoğun çalışanlar için en ideal bitkidir. ​Türkiye Coğrafyası ve Bölgesel Bakım Notları ​Ege / Akdeniz: Bahçede kaya aralarında çok şık durur. Ancak yazın öğle sıcağında doğrudan güneşten kaçınmak yaprak formunu korur. ​İç Anadolu / Doğu Anadolu: Kışın mutlaka ev içinde, kaloriferden uzak ama en çok güneş alan pencere önünde tutulmalıdır. Dışarıda bırakılması kesin ölüm demektir. ​Marmara ve Karadeniz: Nemli bölgelerde sulama aralığı daha da açılmalıdır. Toprak kurumadan su verilirse nemle birleşen ıslaklık mantar hastalıklarına yol açabilir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Kenraiz ​Çoğaltma Yöntemleri ​Yapraktan Çoğaltma: Düşen veya kopardığınız sağlıklı bir yaprağı kuru bir toprak üzerine bırakın. Birkaç hafta içinde minik kökler ve yeni bir bitki oluştuğunu göreceksiniz. Sabır isteyen ama çok keyifli bir yöntemdir. ​Gövde Çelikleme (Hızlı Yöntem): Bitkinin bir dalını kesin, kesilen yerin "nasır bağlaması" için 2-3 gün gölgede bekletin ve sonra toprağa dikin. Çok hızlı köklenir. ​Bitkinin Bakımı ile İlgili Tüyolar ​Saksı Değişimi: Crassula dar saksıları sever. Kökleri saksıyı tamamen doldurmadan değişim yapmayın; bu durum bitkinin gövdesini kalınlaştırmasını sağlar. ​Temizlik: Yaprakları geniş olduğu için tozlanabilir. Nemli bir bezle yapraklarını silmek bitkinin daha iyi fotosentez yapmasına yardımcı olur. ​Parlaklık: Eğer yapraklar matlaşıyorsa muhtemelen ışık yetersizdir veya çok fazla su verilmiştir. ​Editörün Notu ​ Crassula ovata, sabırlı bahçıvanların dostudur. Yıllar geçtikçe o incecik dalın kalın bir ağaç gövdesine dönüşünü izlemek, gerçek bir yetiştiricilik hazzı verir. Bakımı o kadar zahmetsizdir ki, bazen varlığını unutursunuz; ancak o, köşesinde sessizce büyümeye ve size "yeşil bir huzur" vermeye devam eder. Mutluluğun ve bereketin bahçenizden eksik olmaması dileğiyle!

Muséum de Toulouse, CC BY-SA 4.0 , via Wikimedia Commons Bahçenin Parfümü: Meksika Portakal Çiçeği ​ Eğer bir bitki hem her dem yeşil kalsın, hem bakımı zahmetsiz olsun hem de bahar geldiğinde tüm bahçeyi rüya gibi bir narenciye kokusuyla sarsın diyorsanız, Choisya ternata ile tanışma vaktiniz gelmiş demektir. Anavatanı Meksika olan bu zarif çalı, üçlü gruplar halinde dizilen parlak yeşil yapraklarıyla (ismini de buradan alır: ternata) kışın bile bahçenize canlılık katar. ​ Onu özel kılan sadece kokusu değil, aynı zamanda o asil duruşudur. Yapraklarını ovuşturduğunuzda bile burnunuza gelen o taze portakal aroması, bitkinin karakterini ele verir. Peyzajda hem tek başına bir vurgu bitkisi hem de muazzam bir çit bitkisi olarak kullanılabilir. ​Peyzajda Kullanımı: Kendi kendini formda tutan yuvarlak yapısı sayesinde az budama ister. Duvar önlerinde, veranda kenarlarında (kokusundan yararlanmak için) veya karışık çalı gruplarında (border) arka plan bitkisi olarak mükemmeldir. "Sundance" gibi altın sarısı yapraklı varyeteleri, bahçenin karanlık köşelerini aydınlatmak için birebirdir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Podzemnik ​Choisya ternata Bakım Klavuzu ​Işık İsteği Tam güneşten yarı gölgeye kadar toleranslıdır. Ancak en bol çiçeği ve en yoğun kokuyu tam güneş alan, korunaklı yerlerde verir. Çok yakıcı yaz sıcaklarında yarı gölgeyi tercih eder. ​Soğuğa Dayanıklılık -10°C ile -12°C derecelere kadar dayanıklıdır. Sert donlardan sonra yaprak uçlarında yanmalar görülebilir ancak bitki baharla birlikte hızla toparlanır. ​Sıcağa Dayanıklılık 35°C - 38°C derecelere kadar dayanır. Ancak aşırı sıcak ve kuru hava sevmez; bu dönemlerde nemini korumak önemlidir. ​Toprak İsteği İyi drenajlı, verimli ve hafif asidik topraklarda coşar. Ağır killi topraklarda köklerin boğulmaması için dikim çukuruna bolca kum ve kompost eklenmesi hayati önem taşır. ​Kök Yapısı Yayılıcı ve lifli bir kök sistemine sahiptir. Çok derinlere gitmez ancak bulunduğu alanı sağlam tutar. ​Boy - En Yavaş-orta hızda büyür. Budanmadığında 2-2.5 metre boya ve bir o kadar genişliğe ulaşabilir. ​Sulama Genç bitkiler yerleşene kadar düzenli su ister. Yetişkin bitkiler orta derecede kuraklığa dayanıklıdır. Toprağı nemli tutulmalı ama asla "çamur" içinde bırakılmamalıdır. ​Bölge Uyumu Türkiye'de Marmara, Ege ve Akdeniz bölgeleri için biçilmiş kaftandır. Karadeniz'in bol yağışlı kıyı kesimlerinde de drenaj sağlandığı sürece çok mutlu olur. İç bölgelerde ise mutlaka rüzgar almayan, kuytu köşelere dikilmelidir. ​Ömrü Çok yıllık, kalıcı bir çalıdır. 20-30 yıl boyunca bahçenizin bir parçası olabilir. ​Çiçek Rengi Saf beyaz, ortası hafif sarımsı küçük çiçek kümeleri açar. ​Çiçeklenme Dönemi Asıl şovu bahar başında (Nisan-Mayıs) yapar. Ancak bitkiyi mutlu ederseniz sonbaharda (Eylül-Ekim) size küçük bir ikinci çiçeklenme sürprizi yapabilir. ​Yaprak Durumu Her dem yeşildir. Kışın yaprak dökmez, parlak ve canlı formunu korur. ​Zorluk Derecesi Kolay. Hastalıklara karşı oldukça dirençlidir ve yoğun budama gerektirmez. ​Türkiye Coğrafyası ve Bölgesel Bakım Notları ​Ege / Akdeniz: Yazın aşırı buharlaşmayı önlemek için bitkinin dibine mutlaka malçlama yapın. Yarı gölge alanlar, yaprakların güneşten yanmasını önleyecektir. ​Marmara: İstanbul gibi nemli ve rüzgarlı yerlerde, bitkiyi kuzey rüzgarlarından koruyan bir duvar önüne dikmek gelişimi iki katına çıkarır. ​İç Anadolu / Geçiş Bölgeleri: Kışın kök çevresini saman veya kuru yapraklarla korumak, sert donlarda bitkinin hayatta kalma şansını artırır. Bahçenizin o duvarlarla çevrili mikro kliması, Choisya için bu bölgelerde büyük bir avantajdır. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Jamain ​Çoğaltma Yöntemleri ​Yumuşak Odun Çeliği: Yaz başında, henüz tam sertleşmemiş taze sürgünlerden 10 cm'lik parçalar alınarak köklendirilebilir. ​Daldırma: Uzun bir dalını toprağa hafifçe gömüp üzerine bir taş koyarsanız, bir süre sonra o noktadan kök salacaktır. Köklenince ana bitkiden ayırıp yeni yerine taşıyabilirsiniz. ​Bitkinin Bakımı ile İlgili Tüyolar ​Budama Zamanı: Çiçeklenme biter bitmez (Haziran gibi) hafifçe budayın. Bu, hem bitkinin formunu korur hem de sonbaharda ikinci kez çiçek açma ihtimalini artırır. ​Kloroz (Sararma) Uyarısı: Eğer yapraklar damarlar yeşil kalacak şekilde sararıyorsa, toprak fazla kireçlidir veya demir eksikliği vardır. Demir takviyesiyle bitkiyi hızla eski formuna döndürebilirsiniz. ​Kokulu Komşular: Yanına lavanta veya biberiye dikerek bahçenizde tam bir "aromaterapi köşesi" oluşturabilirsiniz. ​Editörün Notu ​ Choisya ternata, bir bahçenin "gizli kahramanıdır". Yılın büyük bölümünde sessizce parlak yeşil yapraklarıyla fon oluşturur, ama bahar geldiğinde o kokuyla tüm ilgiyi üzerine çeker. Özellikle akşamüstü saatlerinde verandada otururken Choisya'dan gelen o portakal çiçeği kokusu, neden bahçıvan olduğunuzu size bir kez daha hatırlatacaktır.

https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Mokkie&action=edit&redlink=1 Duvarların Yeşil Danteli: Tırmanıcı İncir (Ficus pumila) ​ Eğer bahçenizde sert hatlı duvarları yumuşatmak veya bir binanın dış cephesini yaşayan bir tabloya dönüştürmek istiyorsanız, Ficus pumila en sadık yardımcınızdır. Doğu Asya kökenli bu bitki, başlangıçta minicik, kalp şeklinde ve hassas yapraklarıyla utangaç bir şekilde tırmanmaya başlar. Ancak zaman geçtikçe ve bitki olgunlaştıkça, alt kısımları odunsulaşır ve yaprakları büyüyerek gerçek bir "yeşil zırh" oluşturur. ​ Onu diğer tırmanıcılardan ayıran en büyük özellik, yüzeylere tutunma kabiliyetidir. Hava köklerinden salgıladığı doğal bir yapıştırıcı sayesinde, en pürüzsüz yüzeylerde bile hızla dikey yol alır. ​Peyzajda Kullanımı: Özellikle çirkin görünen beton duvarları gizlemek, bahçe sınırlarını belirleyen yüksek duvarları yeşillendirmek veya büyük saksılarda sarkıcı formda kullanmak için idealdir. Ayrıca iç mekanlarda, nemli banyolarda veya teraryumlarda da minyatür formuyla harikalar yaratır. https://www.inaturalist.org/photos/450309478 ​Ficus pumila Bakım Kılavuzu ​Işık İsteği Yarı gölge bitkisidir. Doğrudan yakıcı öğle güneşini pek sevmez (yaprakları kavrulabilir). Ancak çok karanlık yerlerde de gelişimi yavaşlar. En mutlu olduğu yer, aydınlık ama filtrelenmiş ışık alan kuzey veya doğu cepheli duvarlardır. ​Soğuğa Dayanıklılık -5°C ile -8°C derecelere kadar dayanıklıdır. Sert donlarda toprak üstü kısımları kuruyabilir ancak kök sistemi genellikle hayatta kalır ve baharda dipten tekrar sürgün verir. ​Sıcağa Dayanıklılık 35°C - 38°C derecelere kadar dayanır. Nemli havayı sevdiği için aşırı kuru sıcaklarda yaprak dökebilir. Bu dönemlerde akşam saatlerinde yapraklarına su püskürtülmesi onu ferahlatır. ​Toprak İsteği Seçici değildir ancak nem tutma kapasitesi yüksek, humuslu toprakları tercih eder. Ağır killi topraklarda dahi drenaj sağlandığı sürece başarıyla büyür. ​Kök Yapısı Yüzeyel ve yayılıcı bir kök yapısı vardır. Toprakta yatayda hızla ilerlerken, gövdesinden çıkan ek köklerle dikeyde tırmanır. ​Boy - En Yatayda ve dikeyde sınır tanımaz! Uygun şartlarda 10-12 metre yüksekliğe kadar tırmanabilir ve bir duvarı tamamen kaplayabilir. ​Sulama Toprağı sürekli nemli kalmalıdır. Kuraklığa karşı çok dirençli değildir; toprağı tamamen kurursa yapraklarını hızla döker ve geri dönüşü zor olabilir. Özellikle yaz aylarında düzenli sulama şarttır. ​Bölge Uyumu Türkiye'de Ege, Akdeniz ve Marmara sahillerinde dış mekanda çok yaygındır. Karadeniz'in nemli havasına bayılır. İç Anadolu ve Doğu Anadolu'da ise sadece iç mekanda veya kış bahçelerinde bakılabilir. ​Ömrü Çok yıllık ve kalıcıdır. Bir kez yerleştiğinde onlarca yıl duvarınızı süslemeye devam eder. ​Çiçek Rengi Çiçekleri belirgin değildir. İncir ailesinden olduğu için meyveleri (incir benzeri küçük yapılar) olur ancak bunlar genellikle dekoratiftir ve yenmez. ​Çiçeklenme Dönemi Görsel olarak bir çiçeklenme dönemi yoktur; güzelliği tamamen yaprak formundadır. ​Yaprak Durumu Her dem yeşildir. Kışın dökülmez, kış bahçelerinde bile canlılığını korur. ​Zorluk Derecesi Kolay - Orta. Yerini sevdiğinde "istilacı" bile olabilir, bu yüzden kontrol altında tutulması gerekir. https://www.wikidata.org/wiki/Q28709819 ​Türkiye Coğrafyası ve Bölgesel Bakım Notları ​Ege / Akdeniz: Yazın aşırı güneş alan güney cephelerine dikmekten kaçının. Doğu veya batı cepheleri en iyisidir. Susuz bırakılmamalıdır. ​Marmara (İstanbul): Şehir bahçeleri için mükemmeldir. Binaların nemini çekmeye yardımcı olabilir ve kışın korunaklı alanlarda yaprak dökmez. ​İç Bölgeler (Çivril vb.): Kışın sert donlardan etkilenmemesi için bahçenin en korunaklı, rüzgar almayan ve güneşli kuytu köşelerine (mikro klima alanlarına) dikilmelidir. Gençken kış örtüsü ile korunması tavsiye edilir. ​Çoğaltma Yöntemleri ​Çelikleme: İlkbahar veya yaz başında alınan 10-15 cm'lik dallar, suda veya doğrudan nemli toprakta çok kolay köklenir. ​Daldırma: Toprağa yakın giden bir dalını toprağa gömüp sabitleyin, kısa sürede kök verecektir. Sonra ana bitkiden ayırıp istediğiniz yere dikebilirsiniz. ​Bitkinin Bakımı ile İlgili Tüyolar ​Gençlik ve Erginlik Fazı: Bitki gençken yaprakları küçük ve incedir. Bitki duvarın tepesine ulaşıp "doygunluğa" erişince yaprakları 4-5 kat büyür ve kalınlaşır. Formu korumak için yaşlı ve iri yapraklı dalları budayabilirsiniz. ​Kontrollü Büyüme: Sarmaşığın pencere kenarlarına veya çatılara girmemesi için yılda bir kez sertçe budayın. Duvara yapışan vantuzlar çıkarıldığında iz bırakabilir, bu yüzden tırmanacağı alanı iyi seçin. ​Besleme: Bahar aylarında azot ağırlıklı bir gübreleme, yaprak gelişimini ve duvarı kaplama hızını artırır. ​Editörün Notu ​ Ficus pumila, bahçenin "mimarıdır". Soğuk duvarları yumuşak bir kadife gibi kaplar. Eğer bahçenizde yüksek bir duvarınız varsa ve orayı boyamak yerine doğal bir yeşillikle kaplamak istiyorsanız, bu tırmanıcı incir tam size göre. Sabırlı olun; ilk bir yıl yavaş ilerler ama sonra bir bakmışsınız tüm duvarı ele geçirmiş!

https://www.geograph.org.uk/profile/139 Bahçelerin Gülen Yüzü: Çayır Papatyası ​ Doğanın bize sunduğu en mütevazı ama bir o kadar da neşeli bitkilerin başında gelir Bellis perennis. Halk arasında "Şeker Tabağı" veya "Koyungözü" olarak da bilinen bu minik dostumuz, aslında yüzyıllardır çayırlarımızı süsleyen gerçek bir Avrupa ve Akdeniz yerlisidir. ​Latince İsmi: Bellis perennis Anavatanı: Avrupa, Kuzey Afrika ve Batı Asya. Renk Çeşitleri: Doğal formu beyaz ve sarı merkezli olsa da, ıslah edilmiş türlerinde ateş kırmızısı, toz pembe ve saf beyazın en katmerli hallerini görmek mümkündür. ​Peyzajda Kullanımı ​ Peyzaj tasarımında bu bitki tam bir "boşluk doldurucu" ve "kenar süsü" ustasıdır. Boyunun kısalığı sayesinde yürüyüş yollarının kenarlarında, kaya bahçelerinde veya saksı kompozisyonlarının ön planında harikalar yaratır. Özellikle kış sonu ve bahar başında henüz diğer bitkiler uyanmamışken bahçeye renk getirmek için idealdir. Doğal görünümlü bir çayır tasarımı istiyorsanız, çimlerin arasına serpiştirerek "yaban hayatı dostu" bir bahçe kurgulayabilirsiniz. https://www.geograph.org.uk/profile/9181 ​Adım Adım Bakım Rehberi ​Işık İsteği Güneşi çok sever ama kavurucu sıcaklarda biraz gölge arar. Tam güneşli veya yarı gölge alanlar onun için en uygunudur. Eğer gölge çok yoğunsa, o meşhur çiçeklenmesini azaltabilir. ​Soğuğa Dayanıklılık Soğuklara karşı oldukça dirençlidir. -15°C dereceye kadar olan kış koşullarına, kar örtüsü altında kalarak rahatlıkla dayanabilir. ​Sıcağa Dayanıklılık Sıcağa karşı biraz hassastır. Dereceler 30°C ve üzerine çıktığında bitki strese girer, çiçeklenmeyi durdurur ve dinlenme moduna geçer. ​Toprak İsteği Zengin, nemli ve drenajı iyi toprakları tercih eder. Ancak "kanaatkar" bir bitki olduğu için ağır killi topraklarda bile (su birikmediği sürece) hayata tutunabilir. ​Kök Yapısı Kısa, lifli ve saçak kök yapısına sahiptir. Bu yüzden yüzeydeki nem değişimlerinden çabuk etkilenir. ​Boy - En Bodur bir türdür. Genellikle 15-20 cm boya ve yine yaklaşık 15-20 cm genişliğe ulaşır. ​Sulama Toprağının sürekli nemli kalmasını sever. Ancak sırılsıklam bir çamurdan hoşlanmaz. Toprak yüzeyi kurumaya başladığında sulama yapılmalıdır. ​Bölge Uyumu Türkiye'nin hemen hemen her bölgesine uyum sağlar. Ancak iklim geçişlerine göre yaşam döngüsü farklılık gösterir. ​Ömrü Teknik olarak çok yıllık (perennial) bir bitkidir. Ancak peyzaj uygulamalarında genellikle iki yıllık olarak kabul edilir; çünkü ikinci yıldan sonra çiçek kalitesi düşme eğilimi gösterir. ​Çiçek Rengi Beyaz, pembe, kırmızı ve bu renklerin çeşitli tonları. ​Çiçeklenme Dönemi Baharın ilk günlerinden (Şubat sonu/Mart) başlar, havalar çok ısınana kadar (Haziran başı) devam eder. Sonbaharda havalar serinleyince bazen tekrar çiçek açar. ​Yaprak Durumu Herdem yeşildir. Rozet şeklinde yere yakın duran yapraklarını kışın dökmez, toprak yüzeyinde yeşil bir halı gibi kalır. ​Zorluk Seviyesi Kolay. Bahçeciliğe yeni başlayanlar için özgüven tazeleyen, nazsız bir bitkidir. ​Türkiye Coğrafyası ve Bölgesel Notlar ​Ege ve Akdeniz: Bu bölgelerde "kış çiçeği" muamelesi görür. Yaz sıcakları bastırdığında bitki genellikle solar. Bu yüzden yarı gölge alanlara dikilmesi ve yazın serin tutulması kritiktir. ​Marmara ve Karadeniz: Bellis için en ideal bölgelerdir. Nemli hava ve ılıman geçişler bitkinin çiçeklenme süresini uzatır. Karadeniz'in bol yağışlı havasında drenaja dikkat edilmelidir. ​İç Anadolu: İlkbahar geç donlarına dayanıklıdır. Ancak yazın kurak geçen dönemlerde düzenli sulama hayati önem taşır. ​Doğu Anadolu: Ağır kış şartlarında bitkinin üzeri malç (saman veya yaprak) ile örtülürse baharda tekrar sürgün verir. Kısa ve serin yazlar çiçek kalitesini artırır. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:FreCha ​Çoğaltma Yöntemleri ​Tohumla Çoğaltma: En yaygın yöntemdir. Yaz sonunda veya sonbahar başında tohumlar doğrudan toprağa veya viyollere ekilir. Tohumlar ışığa ihtiyaç duyduğu için üzerleri çok ince bir tabaka toprakla örtülmelidir. ​Ayırma (Kökten Bölme): Çok yıllık formda yetiştiriyorsanız, bitki kümelendiğinde (genellikle sonbaharda veya çiçeklenme sonrası) köklerinden dikkatlice ayırarak başka yerlere dikebilirsiniz. Bu yöntem bitkinin gençleşmesini sağlar. ​Bitkinin Bakımı İle İlgili Tüyolar ​Ölü Çiçek Temizliği: Geçen çiçekleri sapıyla birlikte düzenli olarak koparırsanız (deadheading), bitki tohum üretmek ye rine enerji harcayarak yeni çiçekler açmaya devam edecektir. ​Külleme Hastalığı: Yapraklar birbirine çok yakın ve hava sirkülasyonu azsa külleme olabilir. Bitkileri dikerken aralarında mesafe bırakmaya özen gösterin. ​Editörün Notu ​ Bellis perennis, bahçenin "sabırlı dostu"dur. Siz ona sadece biraz su ve sevgi verin, o size en gri kış günlerinde bile pembe-beyaz gülümsemesiyle teşekkür edecektir. Modern bahçelerde o mükemmel, kusursuz top formları yerine, çimlerin arasında kendiliğinden çıkan doğal türlerini bırakmanızı öneririm; doğallığın verdiği huzur bambaşkadır.

https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Ranjithsiji Duvarların Tutkusu: Begonvil (Bougainvillea) ​ Brezilya yağmur ormanlarından çıkıp tüm dünyaya yayılan Begonvil, adını Fransız kâşif Louis Antoine de Bougainville’den alır. Onu bu kadar özel kılan şey, aslında çiçek zannettiğimiz o canlı renkli kısımların "brakte" adı verilen yapraklar olmasıdır. Gerçek çiçekleri ise bu renkli yaprakların ortasında gizlenen minicik, beyaz yıldızlardır. ​ Begonvil, özgürlüğüne düşkün bir sarmaşıktır. Doğru yeri bulduğunda, hiçbir engeli tanımaz ve bulunduğu yeri bir çiçek şelalesine dönüştürür. ​Peyzajda Kullanımı: Çardaklarda (pergola), yüksek bahçe duvarlarında, ev girişlerinde veya büyük teras saksılarında rakipsizdir. "Gelin Duvağı" olarak da bilinmesi tesadüf değildir; dökümlü yapısı peyzaja romantik ve egzotik bir hava katar. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Liilia_Moroz ​Begonvil Bakım Kılavuzu ​Işık İsteği Tam bir güneş aşığıdır. Günde en az 6-8 saat doğrudan güneş almalıdır. Az güneş alan yerlerde bitki sadece yeşil yaprak verir, o meşhur renkli yapraklarını (brakte) açmaz. ​Soğuğa Dayanıklılık 0°C derecenin altı begonvil için risklidir. -2°C veya -3°C gibi kısa süreli donlara bazı yaşlı türler dayanabilir ancak genç bitkiler donar. Çivril kışları sert geçebildiği için korunaklı duvar dipleri hayati önem taşır. ​Sıcağa Dayanıklılık 40°C üzerindeki kavurucu sıcaklara bayılır. Sıcaklık arttıkça renkleri daha da canlanır. ​Toprak İsteği İyi drenajlı, hafif asidik ve çok zengin olmayan toprakları sever. Çok fazla azotlu gübre verirseniz bitki çiçeği unutur, sadece yaprak çıkarır. Azla yetinen, "stres" altında çiçek açan bir bitkidir. ​Kök Yapısı Oldukça hassas ve kırılgan bir kök yapısı vardır. Bu yüzden begonvilin yerini değiştirmekten (transplantasyon) kaçınılmalıdır; yer değişikliğini pek sevmez. ​Boy - En Türüne göre 1 metrelik bodur formlardan, 10-12 metreye tırmanan devasa sarmaşıklara kadar değişebilir. ​Sulama "Ayağı ıslak kalmayı" hiç sevmez. Toprağı tamamen kurumadan sulanmamalıdır. Çiçek açması için bitkinin biraz susuz bırakılarak "strese girmesi" istenir. Çok sulanan begonvil çiçek açmaz. ​Bölge Uyumu Türkiye'de Akdeniz ve Ege kıyıları ana vatanı gibidir. Marmara'da korunaklı yerlerde yetişir. Kışın don riski olan yerlerde, bahçenin en güneşli ve rüzgar almayan kuzey duvarı önünde veya kışın içeri alınabilecek büyük saksılarda bakılması önerilir. ​Ömrü Çok yıllık, odunsu bir sarmaşıktır. Onlarca yıl yaşayabilir. ​Çiçek (Brakte) Rengi Fuşya, mor, kırmızı, turuncu, sarı ve beyaz. ​Çiçeklenme Dönemi Bahar sonundan başlayarak sonbaharın sonuna kadar (donlar başlayana dek) dalga dalga çiçek açar. ​Yaprak Durumu Sıcak bölgelerde her dem yeşildir. Ancak kışın soğuk geçtiği yerlerde yapraklarını döker ve dinlenmeye geçer. ​Zorluk Derecesi Orta. Işık ve su dengesini kurduğunuzda sizi üzmez. https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Lazaregagnidze&action=edit&redlink=1 ​ Türkiye Coğrafyası ve Bölgesel Bakım Notları ​Ege / Akdeniz: Burada hiçbir özel bakım istemez, kendi kendine devleşir. Sadece kışın çok sert rüzgarlardan korunması yeterlidir. ​İç Bölgeler: Bitki don olaylarının görüldüğü yerlerde yaşamaz. Ama mikroklima alanlar yaratmak belki hayatta kalmasını sağlayabilir. Duvarlar begonvil için can simididir. Bitkiyi duvarın güney cephesine dikin. Kışın kök çevresini saman veya talaşla kalınca örtün, gövdesini ise don örtüsü (elyaf) ile sarmak gerekebilir. ​Marmara: Nemli kış aylarında kök çürümesine dikkat edilmelidir. ​Çoğaltma Yöntemleri ​Odunsu Çelikleme: Bahar başında veya yaz ortasında alınan sertleşmiş dallardan çelik alınır. Köklendirme hormonu kullanımı başarı şansını artırır. ​Havai Köklendirme: Dalı kesmeden, gövde üzerindeyken köklendirme yöntemidir; begonvil için en garantili yoldur. ​Bitkinin Bakımı ile İlgili Tüyolar ​Budama Sırrı: Begonvil yeni sürgünler üzerinden çiçek açar. Bu yüzden çiçeklenme bittikten sonra hafifçe budamak, bir sonraki dönemde daha bol çiçek sağlar. Budarken eldiven giymeyi unutmayın; gövdesindeki dikenler can yakabilir. ​Küçük Saksı Formülü: Saksıda bakıyorsanız, köklerinin biraz sıkışık olmasını sever. Büyük saksıya hemen geçirmeyin; kökler sıkıştıkça çiçeklenme artar. ​Renk Değişimi: Bazen aldığınız begonvilin rengi evde değişebilir. Bu tamamen ışık yoğunluğu ve toprağın pH değeriyle ilgilidir. ​Editörün Notu ​Begonvil, sabrın ve güneşin ödülüdür. Kış şartları onu biraz zorlasa da, o duvarların sağladığı korumayla baharın gelişini kutlayan bir görsel şölen yaratabilirsiniz.

https://en.wikipedia.org/wiki/User:Ram-Man Kelebeklerin Favori Durağı: Pentas ​ Eğer bahçenizde yılın büyük bölümünde bitmek bilmeyen bir renk cümbüşü ve hareketlilik istiyorsanız, Pentas lanceolata tam size göre. Doğu Afrika ve Arap Yarımadası kökenli bu bitki, ismini Yunanca "beş" anlamına gelen penta kelimesinden alır; çünkü her bir minik çiçeği kusursuz birer beş köşeli yıldız şeklindedir. ​ Onu özel kılan sadece yıldız şeklindeki çiçekleri değil, bu çiçeklerin bir araya gelerek oluşturduğu büyük şemsiye benzeri kümelerdir. Bu kümeler o kadar zengin bir nektar kaynağıdır ki, bahçenizdeki kelebekler ve arılar için adeta bir "açık büfe" görevi görür. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Vengolis ​Peyzajda Kullanımı: Pentas, bordürlerde (kenar dikimlerinde) orta sıra bitkisi olarak veya büyük saksı aranjmanlarının merkezinde harikalar yaratır. Renklerinin canlılığı (kırmızı, pembe, lila, beyaz) sayesinde yeşil dokulu bahçelerde harika bir kontrast sağlar. ​Pentas lanceolata Bakım Kılavuzu ​Işık İsteği Tam güneş aşığıdır. Günde en az 6-8 saat doğrudan güneş ışığı aldığında çiçek verimi zirveye çıkar. Yarı gölgede de yaşayabilir ancak çiçek kümeleri daha seyrek olur. ​Soğuğa Dayanıklılık 0°C ve altındaki sıcaklıklara karşı oldukça hassastır. Tropikal bir bitki olduğu için don olaylarında hızla ölür. Türkiye'nin iç kesimlerinde genellikle "tek yıllık" muamelesi görse de, kışın içeri alınırsa çok yıllık formunu korur. ​Sıcağa Dayanıklılık 35°C - 40°C üzerindeki yüksek yaz sıcaklarına ve neme karşı son derece dirençlidir. "Yaz sıcağında çiçeklerim soluyor" diyenler için en iyi çözümdür. ​Toprak İsteği Drenajı iyi, hafif asidik (pH 6.0-7.0) ve organik maddece zengin toprakları sever. Sizin bahçenizdeki killi yapıyı, bolca kompost ve biraz kumla gevşeterek Pentas için ideal hale getirebilirsiniz. ​Kök Yapısı Kompakt ve saçak köklüdür. Saksıda yetişmeye çok uygundur, kökleri istilacı değildir. ​Boy - En Varyetesine göre 30 cm ile 90 cm arasında boylanabilir. Genişliği de genellikle boyuyla orantılıdır. ​Sulama Düzenli sulanmayı sever ancak "çamur" içinde kalmaktan nefret eder. Toprak yüzeyi hafif kuruduğunda su verilmelidir. Kuraklığa orta derecede dayanıklıdır ancak susuz kaldığında çiçek açmayı durdurur. ​Bölge Uyumu Ege ve Akdeniz sahillerinde, korunaklı yerlerde çok yıllık kalabilir. Marmara ve İç Anadolu bölgelerinde kışın donlardan korunmalı veya kış bahçesine alınmalıdır. ​Ömrü Sıcak iklimlerde çok yıllık (perennial), sert kış geçen yerlerde tek yıllık (annual) olarak kabul edilir. ​Çiçek Rengi Kıpkırmızı, canlı pembe, lavanta moru, beyaz ve bazen çift renkli varyeteleri mevcuttur. ​Çiçeklenme Dönemi Baharın sonundan donlar başlayana kadar durmaksızın çiçek açar. Sıcak iklimlerde 12 ay boyunca çiçekli kalabilir. ​Yaprak Durumu Mızrak şeklinde (lanceolata ismi buradan gelir), hafif tüylü ve derin damarlı koyu yeşil yapraklara sahiptir. ​Zorluk Derecesi Kolay. Yeni başlayanlar için çok tatmin edici bir bitkidir. ​Türkiye Coğrafyası ve Bölgesel Bakım Notları ​Ege / Akdeniz: Burada Pentaslar adeta devleşir. Yazın çok kurak günlerde sabah erken veya akşam geç saatte sulama, bitkinin canlılığını korur. ​İç Anadolu / Geçiş Bölgeleri: Bahçenizdeki duvarların yarattığı mikro klima, Pentas'ın ömrünü uzatabilir. Yine de gece sıcaklıkları 5°C'nin altına düştüğünde bitkiyi korumaya almak veya saksıdaysa içeri taşımak gerekir. ​Karadeniz: Aşırı yağışlı dönemlerde drenaja dikkat edilmelidir; kök çürüklüğüne karşı hassas olabilir. Photo by David J. Stang ​Çoğaltma Yöntemleri ​Tohum: Bahar başında ekilen tohumlarla çoğaltılabilir (tohumlar ışığa ihtiyaç duyduğu için üzerini toprakla örtmeyin). ​Çelikleme: Yaz aylarında alınan uç çelikleri suda veya nemli perlit içinde çok hızlı köklenir. Bu, sevdiğiniz bir rengi korumanın en iyi yoludur. ​Bitkinin Bakımı ile İlgili Tüyolar ​Deadheading (Solan Çiçekleri Temizleme): Geçen çiçek kümelerini hemen altındaki yaprak boğumundan keserseniz, bitki tüm enerjisini yeni çiçekler açmaya verir. ​Besleme: Çiçeklenme dönemi boyunca 15 günde bir dengeli bir sıvı gübre vermek, renklerin daha canlı olmasını sağlar. ​Budama: Bitki çok boylanıp formu bozulursa, bahar başında hafif bir budama ile daha dallı ve toplu bir form kazanmasını sağlayabilirsiniz. ​Editörün Notu ​ Pentas, Garden Athena'nın "neşe kaynağı" olmaya aday. Özellikle kelebeklerin o yıldız şeklindeki çiçeklerin üzerinde dans edişini izlemek, bahçe terapisinin zirve noktasıdır. Eğer bahçenizde çocuklarla veya doğa gözlemiyle ilgili bir köşe planlıyorsanız, Pentas'ı listenin en başına yazın.

https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Oceancetaceen Baharın Mavi Habercisi: Muscari armeniacum (Üzüm Sümbülü) ​ Bahçenizin uyanışını haber veren, minyatür bir sanat eseri arıyorsanız Muscari armeniacum tam size göre. Bilimsel adındaki "armeniacum" ifadesinden de anlaşılacağı üzere, bu güzellik bizim topraklarımızın da içinde bulunduğu Kafkasya ve Anadolu coğrafyasının bir mirasıdır. Ters dönmüş bir üzüm salkımını andıran çiçek yapısı, doğanın ne kadar detaycı olduğunun en zarif kanıtıdır. ​Peyzajda Kullanımı: Muscari, peyzajda genellikle "kitlesel etki" yaratmak için kullanılır. Tek bir soğan çok bir anlam ifade etmese de, elli veya yüz adet soğanı bir arada diktiğinizde bahçenizde adeta mavi bir nehir akıyor izlenimi yaratabilirsiniz. Kaya bahçelerinde, bordür kenarlarında ve özellikle sarı nergislerle (Narcissus) bir arada kullanıldığında yarattığı renk kontrastı tek kelimeyle nefes kesicidir. Ayrıca saksı aranjmanlarında "alt dolgu" bitkisi olarak da mükemmel sonuçlar verir. https://www.flickr.com/people/51464530@N00 ​Detaylı Bakım Rehberi ​Işık İsteği: Tam güneşli veya hafif gölgeli alanları sever. Güneş, çiçeklerin daha dik ve canlı kalmasını sağlar. ​Soğuğa Dayanıklılık: Çok yüksek dayanıklılığa sahiptir. -25°C / -30°C derecelere kadar soğuğa rahatlıkla direnir. ​Sıcağa Dayanıklılık: Çiçeklenme döneminde +25°C üzerine çıkan ani sıcaklar çiçek ömrünü kısaltabilir, ancak soğanlar +35°C ve üzeri yaz sıcaklarına toprak altında uykuda (dormansi) girerek dayanır. ​Toprak İsteği: En önemli kural: Drenaj! Suyu tutmayan, kumlu ve gevşek toprakları sever. Ağır killi topraklarda soğanları çürüyebilir. ​Kök Yapısı: Soğanlı bir bitkidir. Toprak altında küçük, beyaz, yumurta formunda soğanları bulunur. ​Boy - En (En Fazla): Boyu yaklaşık 15-20 cm, genişliği ise zamanla yayılarak 10 cm civarına ulaşır. ​Sulama: Sonbaharda dikimden sonra ve baharda büyüme döneminde toprak nemli tutulmalıdır. Çiçekler geçip bitki uykuya daldığında (yazın) sulama kesilmelidir. ​Bölge Uyumu (Türkiye): Türkiye’nin her bölgesinde (en soğuk iller dahil) yetiştirilebilir. ​Ömrü: Çok yıllık bir soğanlı bitkidir; her yıl çoğalarak geri gelir. ​Çiçek Rengi: Derin kobalt mavisi, uç kısımlarında ince beyaz bir hat bulunur. ​Çiçeklenme Dönemi: Erken ilkbahar (Mart - Nisan). ​Yaprak Durumu: Kış sonunda yeşerir, yazın çiçeklenme bittikten sonra kurur ve dökülür. ​Zorluk Derecesi: Bakımı Çok Kolay. Neredeyse kendi kendine bakabilen bir bitkidir. ​Türkiye Coğrafyası ve Bölgesel Notlar ​Ege ve Akdeniz: Sahil şeridinde çok erken (Şubat sonu) çiçeklenebilir. Yazın soğanların çok ısınmaması için toprak üzerine malçlama yapılması veya yarı gölge ağaç altlarına dikilmesi önerilir. ​Marmara ve Karadeniz: Bu bölgelerin nemli bahar havası Muscari için idealdir. Aşırı yağış alan bölgelerde toprağın drenajını artırmak için dikim çukuruna bir miktar dişli kum eklenmelidir. ​İç Anadolu: Kış soğuklarından korkmanıza hiç gerek yok. Kar altında kalmayı sever. Baharda havalar ısınırken sulamaya dikkat edilmelidir. ​Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Doğu Anadolu'da kar örtüsü kalkar kalkmaz baş gösterir. Güneydoğu'da ise çiçeklenme süresi sıcakların hızlı gelmesi nedeniyle biraz daha kısa sürebilir; bu yüzden kuzeye bakan cepheler tercih edilmelidir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Johannes_Robalotoff ​ Çoğaltma Yöntemleri ​Yavru Soğanların Ayrılması (En Kolay Yöntem): Birkaç yıl içinde ana soğanın etrafında küçük "yavru" soğanlar oluşur. Yaz sonunda yapraklar tamamen kuruyunca soğanlar topraktan çıkarılır, yavrular ana soğandan nazikçe ayrılarak hemen başka bir yere dikilir. ​Tohum: Çiçekler geçtikten sonra oluşan kapsüllerden tohum alınabilir. Ancak tohumdan yetiştirilen bir Muscari'nin çiçek açacak olgunluğa gelmesi 2-3 yılı bulabilir. Bu yüzden sabırlı bahçıvanlar için uygundur. ​Bitkinin Bakımı ile İlgili Tüyolar ​Yapraklara Dokunmayın: Çiçekler geçtikten sonra yapraklar sararana kadar onları kesmeyin. Bitki, gelecek yılın enerjisini bu yapraklar aracılığıyla soğana depolar. ​Derinlik Kuralı: Dikim yaparken soğan büyüklüğünün yaklaşık 3 katı derinliğe (ortalama 8-10 cm) gömülmesi idealdir. ​Doğallaştırma: Onları çim alanlarınızın içine veya ağaç diplerine gelişigüzel serpiştirerek dikerseniz, birkaç yıl içinde doğada kendi kendine yayılmış gibi duran muazzam bir görünüm elde edersiniz. ​Editörün Notu ​ "Muscari armeniacum, bahçe tasarımında 'küçük ama dev işler başaran' bir kahramandır. Toprak altından o minik kafalarını uzattıkları an, kışın bittiğini anlarsınız. Kokusunu almak için biraz eğilmeniz gerekebilir ama o bal tadındaki hafif esans, buna kesinlikle değer. Doğanın bu mavi mücevherini mutlaka bahçenizin bir köşesine kondurun."

https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Abrahami Doğanın Beyaz İncisi: Viburnum opulus (Gülburnu / Kartopu) ​ Bahçenize hem nostaljik bir dokunuş hem de her mevsim değişen bir tablo eklemek istiyorsanız, doğru bitkiyi seçtiniz. Halk arasında Kartopu veya Gülburnu olarak bilinen, bilimsel adıyla Viburnum opulus, dayanıklılığı ve estetik değeriyle peyzaj mimarlarının gözbebeğidir. ​Anavatanı Avrupa, Kuzey Afrika ve Kuzey Asya olan bu çalı formlu bitki, doğada sulak alan kenarlarında ve orman açıklıklarında kendiliğinden yetişir. Karakteristik olarak üç loplanmış, akçaağaç yaprağını andıran yapısı ve bahar aylarında dallarını süsleyen kar beyazı çiçek kurullarıyla tanınır. ​Peyzajda Kullanımı: Viburnum opulus, peyzaj tasarımlarında "joker" bir bitkidir. Geniş bahçelerde çit (seki) bitkisi olarak mükemmel bir mahremiyet sağlar. Tek başına (soliter) kullanıldığında ise baharın müjdecisi olan devasa beyaz çiçek toplarıyla odak noktası haline gelir. Ayrıca sonbaharda yapraklarının aldığı kızıl-mor renk tonları ve kış boyunca dökülmeyen parlak kırmızı meyveleriyle, bahçenize dört mevsim yaşayan bir dinamizm katar. Kuşları bahçenize çekmek istiyorsanız, bu meyveler onlar için harika bir kış ziyafetidir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Nova ​ Detaylı Bakım Rehberi ​Işık İsteği: Tam güneş veya yarı gölge alanları sever. Çiçek veriminin en yüksek olması için günde en az 6 saat güneş alması idealdir. ​Soğuğa Dayanıklılık: Çok dayanıklıdır. -30°C dereceye kadar olan sert kış koşullarına rahatlıkla göğüs gerebilir. ​Sıcağa Dayanıklılık: +35°C / +40°C derecelere kadar dayanabilir ancak aşırı kuru sıcaklarda nem desteği ister. ​Toprak İsteği: Organik maddece zengin, nemli ve drenajı iyi olan toprakları tercih eder. Hafif asidik veya nötr topraklarda en iyi performansı gösterir. ​Kök Yapısı: Yayılıcı ve güçlü bir saçak kök yapısına sahiptir. Bu özelliği ile erozyon kontrolünde de tercih edilebilir. ​Boy - En (En Fazla): Uygun budama ve bakım ile boyu 4-5 metreye, eni ise 3 metreye kadar ulaşabilir. ​Sulama: Düzenli sulanmayı sever. Toprağının tamamen kurumasına izin verilmemelidir, özellikle yaz sıcaklarında dibinin nemli tutulması bitki sağlığı için kritiktir. ​Bölge Uyumu (Türkiye): Tüm Türkiye genelinde yetişmeye uygundur. ​Ömrü: Uzun ömürlü, çok yıllık bir çalıdır. ​Çiçek Rengi: Saf beyaz. (Bazı türlerinde krem rengine çalan tonlar görülebilir). ​Çiçeklenme Dönemi: İlkbahar sonu ve yaz başı (Mayıs - Haziran). ​Yaprak Durumu: Kışın yapraklarını döker. ​Zorluk Derecesi: Bakımı Kolay. Yeni başlayan bahçıvanlar için oldukça uygundur. ​Türkiye Coğrafyası ve Bölgesel Notlar ​Ege ve Akdeniz: Bu bölgelerde yarı gölge alanlara dikilmesi önerilir. Öğle güneşinin kavurucu etkisinden korunmalı ve yazın sulama periyodu sıkı takip edilmelidir. ​Marmara ve Karadeniz: Bu bitki için en ideal bölgelerdir. Yüksek nem ve düzenli yağış, yaprakların canlı ve formda kalmasını sağlar. Karadeniz'in asidik topraklarını çok sever. ​İç Anadolu: Kış soğuklarından etkilenmez ancak yazın görülen kuru hava (step iklimi) nedeniyle yaprak bitlerine karşı dikkatli olunmalı ve akşam saatlerinde yapraklara su püskürtülmelidir. ​Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Doğu'nun sert kışlarına en dayanıklı süs bitkilerinden biridir. Güneydoğu'da ise aşırı buharlaşma nedeniyle malçlama (toprak yüzeyini örtme) yapılması su kaybını önleyecektir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Wouterhagens ​ Çoğaltma Yöntemleri ​Çelikleme (En Yaygın Yöntem): Yaz başında (Haziran-Temmuz) henüz tam odunsu hale gelmemiş yumuşak odun çelikleri alınır. 10-15 cm boyundaki bu çelikler, hormonlu veya hormonsuz olarak nemli bir köklendirme ortamına dikilir. ​Tohum: Sonbaharda toplanan meyvelerin içindeki tohumlar ekilebilir. Ancak tohumların çimlenmesi için soğuk katlama süreci gerekir ve bu süreç 1-2 yılı bulabilir. ​Ayırma (Daldırma): Bitkinin toprağa yakın esnek bir dalı, ucu dışarıda kalacak şekilde toprağa gömülür. Köklenme gerçekleştiğinde ana bitkiden ayrılarak yeni bir saksıya veya alana dikilir. ​Bitkinin Bakımı ile İlgili Tüyolar ​Budama Zamanı: Çiçeklenme biter bitmez budama yapmalısınız. Eğer kışın meyvelerini görmek istiyorsanız, çiçekleri keserken seçici davranın. ​Kış Meyveleri: Bitkinin meyveleri görsel olarak şahane olsa da, çiğ tüketildiğinde hafif toksik olabilir veya mide bulantısı yapabilir. Bu yüzden çocukların ve evcil hayvanların ulaşamayacağı yerlerde olması güvenlidir. ​Zararlı Kontrolü: Bahar aylarında yaprak bitlerine karşı hassas olabilir. Yapraklarda kıvrılma görürseniz, bitkisel bir yağ veya sabunlu su karışımıyla müdahale edebilirsiniz. ​Editörün Notu ​ "Viburnum opulus, benim için 'vefalı' bitkilerin başında gelir. En sert kışın ardından bile o bembeyaz çiçekleriyle bahçenize umut taşır. Eğer bahçenizde hem kuş sesleri duymak hem de sonbaharın o eşsiz kızıl tonlarını izlemek istiyorsanız, bir kök Kartopu dikmek kendinize verebileceğiniz en güzel hediyedir."

https://de.wikipedia.org/wiki/Benutzer:Lettkow Bahçenin Tropikal Sultanı: Tespih Çiçeği ​ Bahçenizde bir anda Amazon ormanlarının esintisini hissetmek istiyorsanız, Canna tam aradığınız bitkidir. Yaygın adıyla Tespih Çiçeği, Cannaceae familyasının tek cinsidir. İsmini tespih tanelerine benzeyen sert, siyah ve yuvarlak tohumlarından alır. Anavatanı Amerika kıtasının tropikal bölgeleri olan bu bitki, dev muz yapraklarını andıran dokusu ve gösterişli çiçekleriyle yaz bahçelerinin en baskın karakteridir. ​Peyzajda Kullanımı: Canna, bir "hacim ve doku" bitkisidir. Genellikle havuz kenarlarında, bahçe duvarlarının önünde veya geniş çiçek tarhlarının merkezinde odak noktası olarak kullanılır. Sadece çiçekleri için değil, çizgili (variegata) veya mor/bronz renkli yaprak varyeteleri için de tercih edilir. Rüzgarı kesmek ve mahremiyet sağlamak için doğal bir çit gibi kümelendirilebilirler. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Vinayaraj ​Bakım Rehberi ​Işık İsteği Tam güneş aşığıdır. Günde en az 6-8 saat doğrudan güneş almalıdır. Yeterli güneş almazsa yaprak renkleri solar ve çiçeklenme durur. ​Soğuğa Dayanıklılık Hassastır. Tropikal bir bitki olduğu için dona karşı dirençli değildir. Kışın toprak sıcaklığının donma noktasının altına düştüğü bölgelerde, rizomları (kök gövdeleri) topraktan çıkarılarak korunmalıdır. ​Sıcağa Dayanıklılık Yüksek sıcaklıklara ve neme bayılır. 35-40°C üzerindeki sıcaklıklarda, su ihtiyacı karşılandığı sürece coşkuyla büyür. ​Toprak İsteği Zengin, humuslu ve nem tutma kapasitesi yüksek toprakları sever. Diğer birçok süs bitkisinin aksine, ağır ve ıslak topraklarda (bataklık benzeri alanlarda bile) yetişebilir. ​Kök Yapısı Rizom (Yatay kök gövdesi) yapısına sahiptir. Toprak altında yatay olarak genişler ve her yıl yeni sürgünler vererek yayılır. ​Boy - En Türüne göre 50 cm (cüce türler) ile 250 cm (dev türler) arasında boylanabilir. Genişliği ise zamanla yayılarak büyük kümeler oluşturur. ​Sulama "Ayağı sulu, başı güneşli" olmayı sever. Büyüme mevsiminde bol su ister. Toprağının kurumasına izin verilmemelidir. Saksıda yetiştiriliyorsa saksı altlığında su birikmesi onu rahatsız etmez. ​Bölge Uyumu Yazın her bölgede yetişir. Kışın toprakta kalıp kalmayacağı, bölgenin don şiddetine bağlıdır (Ilıman bölgelerde toprakta kalabilir). ​Ömrü Çok yıllık (Perennial) bir rizomdur. Uygun kış bakımıyla yıllarca bahçenizi süsler. ​Çiçek Rengi Parlak kırmızı, turuncu, sarı, pembe ve bu renklerin kombinasyonlarından oluşur. Bazı türlerinde çiçekler üzerinde çil benzeri benekler bulunur. ​Çiçeklenme Dönemi Yaz başından ilk donlara kadar (Haziran - Kasım) aralıksız çiçek açabilir. ​Yaprak Durumu Geniş, uzun ve pürüzsüz yapraklara sahiptir. Yapraklar sadece yeşil değil; mor, bronz, bordo veya sarı çizgili olabilir. Kışın toprak üstü kısımları kurur. ​Zorluk Kolay. Hastalık ve zararlılara karşı oldukça dirençlidir. ​Çoğaltma Yöntemleri ​Rizom Bölme: En garantili yöntemdir. İlkbaharda bitki uyanmadan önce rizomlar topraktan çıkarılır. Üzerinde en az 2-3 adet "göz" (sürgün noktası) bulunan parçalara bölünerek yeni yerlerine dikilir. Tohumla da çoğaltılabilir ancak tohum kabuğu çok sert olduğu için dikmeden önce zımparalanması veya suda bekletilmesi gerekir. https://api.aucklandmuseum.com/id/naturalsciences/object/662397 ​Bitkinin Bakımı ile İlgili Tüyolar ​Solmuş Çiçek Temizliği (Deadheading): Geçen çiçek saplarını kesmek, bitkiyi yeni çiçek tomurcukları oluşturmaya teşvik eder ve çiçeklenme süresini uzatır. ​Besleme: Canna "obur" bir bitkidir. Büyüme döneminde kompost veya organik gübre ile beslenmesi, yaprak devleşmesi ve çiçek kalitesi için kritiktir. ​Rüzgar Koruması: Çok devleşen türlerin geniş yaprakları sert rüzgarlarda yırtılabilir. Bu yüzden daha korunaklı veya rüzgarın kırıldığı alanlara dikilmesi estetiğini korur. ​Editörün Notu ​ Canna, bahçenin 'cesur' bitkisidir. Eğer bahçenizde narin ve küçük detaylardan ziyade, uzaklardan bile fark edilecek bir ihtişam istiyorsanız Canna'dan daha iyisini bulamazsınız. Özellikle mor yapraklı olanları, yeşil çimlerin veya çayır alanlarının yanında muazzam bir görsel derinlik yaratır

https://en.wikipedia.org/wiki/User:William_Pembroke Gökten İnen Renkli Kılıçlar: Gladyöl (Gladiolus) ​ Bahçenizde dikey bir ihtişam ve adeta bir renk patlaması arıyorsanız, Gladyöl rakipsizdir. İsmini Latincede "küçük kılıç" anlamına gelen gladius kelimesinden alan bu bitki, hem kılıcı andıran dik yaprakları hem de mızrak gibi göğe yükselen çiçek saplarıyla bahçenin en görkemli aktörlerinden biridir. Iridaceae (Süsengiller) familyasına ait olan bu yumrulu bitki, yaz aylarının en dramatik ve asil çiçeğidir. ​Peyzajda Kullanımı: Gladyöller, peyzaj tasarımında "mimari dikey hatlar" oluşturmak için kullanılır. Boylu yapıları nedeniyle genellikle çiçek tarhlarının en arka sırasına (fon bitkisi olarak) dikilirler. Çit kenarlarında, duvar önlerinde veya alçak boylu bitki gruplarının arkasında muazzam bir derinlik algısı yaratırlar. Aynı zamanda dünyada kesme çiçekçiliğin vazgeçilmezidir; vazoda en uzun süre taze kalan türlerden biridir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Famartin ​Bakım Rehberi ​Işık İsteği Tam güneş aşığıdır. Günde en az 6-8 saat doğrudan güneş almalıdır. Yeterli ışık almadığında sapları zayıf kalır, çiçek verimi düşer ve bitki rüzgarda kolayca devrilir. ​Soğuğa Dayanıklılık Hassastır. Toprak altındaki yumruları don olaylarına karşı dirençli değildir. Kışın don riski olan iklimlerde çiçeklenme bittikten sonra yumrular topraktan sökülmelidir. ​Sıcağa Dayanıklılık Yüksek yaz sıcaklarını sever. Düzenli sulandığı sürece sıcak hava dalgalarına karşı oldukça toleranslıdır. ​Toprak İsteği Gevşek, süzek (drenajı yüksek) ve besince zengin toprakları tercih eder. Ağır killi ve su tutan topraklarda yumrular hızla çürüyebilir. Dikim çukurunun alt kısmına bir miktar kum eklenmesi drenaj için idealdir. ​Kök Yapısı Teknik olarak "soğan" değil, korm (yumru gövde) yapısına sahiptir. Her büyüme mevsiminde eski yumrunun üzerinde yeni ve taze bir yumru gelişir. ​Boy - En Varyetesine göre 60 cm ile 150 cm boya ulaşabilir. Enine yayılmaz, dikine (kolonsu) büyür. ​Sulama Büyüme ve çiçeklenme döneminde düzenli sulama ister. Toprağın sürekli nemli olması gelişimi hızlandırır ancak suyun göllenmemesi gerekir. Sulama yapılırken yapraklara su değdirilmemesi mantar riskini azaltır. ​Bölge Uyumu Yaz aylarında güneş alan her coğrafyada yetişebilir. Ancak kış bakımı (yumru sökümü), yerel kış sıcaklıklarına göre belirlenir. ​Ömrü Çok yıllık (Perennial) bir yumrudur. Doğru saklama koşullarında her yıl yeniden filizlenir. ​Çiçek Rengi Doğada mavi ve siyah hariç neredeyse her renkte (beyaz, sarı, turuncu, kırmızı, pembe, mor ve alacalı) bulunur. ​Çiçeklenme Dönemi Dikim tarihinden itibaren yaklaşık 70-90 gün sonra çiçeklenir. Genellikle yaz ortasından sonbahar başına kadar çiçekli kalır. ​Yaprak Durumu Kışın uykuya yatar ve toprak üstü kısımları kurur. Baharda yumrudan yeniden sürgün verir. ​Zorluk Kolay - Orta. Dikimi çok pratiktir ancak uzun boylu türlerin rüzgar etkisine karşı desteklenmesi (hereklenmesi) gerekebilir. ​Çoğaltma Yöntemleri ​Yumru Yavruları (Cormels): Ana yumru sezon sonunda söküldüğünde, etrafında oluşan minik yumrucuklar fark edilir. Bu yavrular ana bitkiden ayrılarak bir sonraki baharda dikilebilir. Bu minik yavruların çiçek açma olgunluğuna erişmesi genellikle 2-3 yıl sürer. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Famartin ​ Bitkinin Bakımı ile İlgili Tüyolar ​Kademeli Dikim Stratejisi: Çiçeklenme süresini tüm yaza yaymak için tüm yumruları aynı anda dikmeyin. 10-15 gün arayla yapılan kademeli dikimler sayesinde bahçenizde sürekli açan çiçek kuleleri elde edebilirsiniz. ​Derin Dikim Avantajı: Yumruları yaklaşık 10-15 cm derine dikmek, bitkinin ağır çiçek saplarını daha sağlam taşımasını sağlar ve rüzgarda devrilme riskini azaltır. ​Vazo Ömrü: Kesme çiçek olarak kullanacaksanız, en alttaki ilk tomurcuk açmaya başladığında sapı kesin. Üstteki diğer tüm çiçekler vazoda sırayla açacaktır. ​Editörün Notu ​ Gladyöl, bahçede disiplin ve renk dengesi kuran bir bitkidir. Onu diktiğinizde sadece bir çiçek değil, bahçenizin sınırlarını belirleyen renkli mızraklar elde edersiniz. Özellikle diğer yayılıcı ve amorf bitkilerin arasında dikey bir düzen yaratmak isteyenler için vazgeçilmez bir estetik unsurdur.