https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Zhangzhugang Suların Geometrik Zarifliği: (Cyperus alternifolius) ​ Japon Şemsiyesi, isminin aksine Japonya değil, Madagaskar ve Doğu Afrika kökenli bir saz türüdür. Latince ismi Cyperus alternifolius olan bu bitki, uzun ve ince gövdelerinin ucunda şemsiye telleri gibi açılan yaprak yapısıyla tanınır. Antik Mısır'da yazı kağıdı yapımında kullanılan Papirüs ile yakın akrabadır. Hem suyun içinde hem de saksıda yaşayabilme yeteneğiyle, iç ve dış mekan dekorasyonunda benzersiz bir silüet oluşturur. ​Peyzajda Kullanımı: Bahçelerdeki süs havuzlarının kenarlarında veya sığ suların içinde (su seviyesinin 5-10 cm altında) mükemmel durur. İç mekanda ise minimalist ve modern tasarımların vazgeçilmezidir. Özellikle banyo gibi yüksek nemli alanlarda hem havayı temizler hem de tropik bir atmosfer yaratır. ​Japon Şemsiyesi Bakım Detayları ​Işık İsteği Parlak, dolaylı ışığı sever. Doğrudan yakıcı güneş ışığı yaprak uçlarında yanmalara neden olabilir. Yarı gölge alanlarda da gelişimine devam eder ancak ışık azaldıkça gövdeler zayıflayabilir. ​Soğuğa Dayanıklılık Hassas bir bitkidir. Genellikle 0°C / -2°C derecenin altına dayanamaz. "Kökleri kışın malçla korunursa kısa süreli hafif donlara (-5°C) direnip baharda yeniden sürebilir" ​Sıcağa Dayanıklılık Yüksek sıcaklıklara (35°C - 40°C) karşı oldukça dayanıklıdır; tek şartı bu süreçte köklerinin asla susuz kalmamasıdır. ​Toprak İsteği Ağır killi topraklar dahil, su tutma kapasitesi yüksek toprakları sever. Standart saksı toprağına bir miktar kil veya torf eklenmesi nemi korumasına yardımcı olur. ​Kök Yapısı Çok hızlı yayılan ve bulunduğu saksıyı tamamen saran, güçlü bir rizom-saçak kök yapısına sahiptir. ​Boy-En (En Fazla) Uygun koşullarda boyu 1.5 - 2 metreye kadar çıkabilir. Enine yayılımı ise saksı genişliğiyle sınırlıdır; bahçede hızla öbekleşir. ​Sulama Kritik Kural: Diğer bitkilerin aksine Japon Şemsiyesi "ayakları suda" olmayı sever. Saksı tabağında her zaman su bulundurulmalı, asla toprağının kurumasına izin verilmemelidir. Susuz kaldığında yaprakları hızla kahverengiye döner. ​Bölge Uyumu Türkiye'de Ege ve Akdeniz kıyı şeridinde dış mekanda çok yıllık olarak yetişebilir. İç kesimlerde ise sadece yazın dışarıda, kışın ise iç mekanda bakılmalıdır. ​Ömrü Çok yıllık (perennial) bir bitkidir. Kökleri sağlıklı olduğu sürece yıllarca sizinle kalır. ​Çiçek Rengi "Şemsiye"nin merkezinde açan küçük, gösterişsiz, yeşil-kahverengi başaklar şeklindedir. ​Çiçeklenme Dönemi Yaz ayları boyunca. ​Yaprak Durumu Herdem yeşildir. Uygun sıcaklıkta kışın da formunu korur. ​Zorluk Derecesi Çok Kolay. Tek yapmanız gereken saksı tabağındaki suyu eksik etmemektir. ​Türkiye Coğrafyası ve Japon Şemsiyesi ​Ege ve Akdeniz: Bahçelerdeki süs havuzları için harikadır. Kışın genellikle sorun yaşamaz. Yazın ise aşırı buharlaşmaya karşı her gün su kontrolü yapılmalıdır. ​Marmara: Yazın balkon ve bahçelerde çok mutlu olur. Ekim sonu gibi havalar serinleyince don riskine karşı iç mekana alınmalıdır. ​İç Anadolu / Doğu Anadolu: Bu bölgelerde tamamen bir "ev bitkisi" olarak düşünülmelidir. Kışın kaloriferli evlerin kuru havasından etkilenmemesi için yapraklarına su püskürtülmelidir. ​Karadeniz: Bölgenin doğal nemi bu bitki için idealdir. Bahçede drenajı kötü olan, suyun biriktiği yerlerde bile neşeyle yetişir. https://www.flickr.com/photos/starr-environmental/24828912119/ ​ Çoğaltma Yöntemleri ​Ters Köklendirme (En Eğlenceli Yöntem): Olgun bir "şemsiye"yi yaklaşık 5-10 cm sap bırakarak kesin. Yapraklarını yarıya kadar kısaltın ve bir bardak suyun içine baş aşağı (yapraklar suyun içine gelecek şekilde) koyun. Kısa sürede yaprakların arasından kökler ve yeni sürgünler çıkacaktır. ​Kökten Ayırma: Çok büyüyen öbekleri ilkbaharda saksıdan çıkarıp kökleri bıçakla bölerek kolayca çoğaltabilirsiniz. ​Japon Şemsiyesi Bakımı İçin Altın Tüyolar ​Kahverengi Uçlar: Eğer yaprak uçları kuruyorsa bu genellikle havanın çok kuru olduğunun işaretidir. Bitkiyi daha nemli bir yere alın veya düzenli fısfıs yapın. ​Besleme: Büyüme mevsimi boyunca (Bahar-Yaz) ayda bir kez standart sıvı gübre verilebilir; ancak kökleri sürekli suda olduğu için gübre miktarını yarıya indirmek kök yanmasını önler. ​Temizlik: Kuruyan veya sararan gövdeleri doğrudan toprak seviyesinden keserek bitkinin sürekli taze ve yeşil kalmasını sağlayabilirsiniz. ​Hatırlatıcı Not: Japon Şemsiyesi, susuzluğa asla tahammül edemeyen ama suyun içinde size tropik bir saray sunan tek bitkidir. Onu sulamayı unutmanız neredeyse imkansızdır, çünkü o bir su bitkisidir!

https://www.wikidata.org/wiki/Q42719357 Baharın Pembe Habercisi: Oxalis rosea ​ Oxalis rosea, Latince ismindeki "rosea" (pembe) kelimesinden de anlaşılacağı üzere, büyüleyici pembe çiçekleriyle öne çıkan bir türdür. Şili ve Arjantin kökenli olan bu bitki, klasik üç parçalı yeşil yaprakları ve incecik saplar üzerinde yükselen beş taç yapraklı çiçekleriyle adeta bir çiçek denizi oluşturur. Akrabası olan mor yapraklı türün aksine, bu tür daha "doğal" ve "kır bahçesi" görünümündedir. ​Peyzajda Kullanımı: Genellikle yer örtücü olarak tercih edilir. Taş duvarların diplerinde, bordürlerin en ön sıralarında veya asılı saksılarda harika durur. Toplu dikildiğinde bahar aylarında pembe bir halı etkisi yaratır. Ayrıca "istilacı olmayan" nazik bir yayılıcıdır. https://www.flickr.com/photos/198206338@N07/53025339296/ ​ Oxalis rosea Bakım Detayları ​Işık İsteği Parlak ama filtrelenmiş güneş ışığını sever. Sabah güneşini doğrudan alabilir ancak öğle saatlerindeki dik ve yakıcı güneş yapraklarını soldurabilir. Az ışıklı yerlerde çiçek verimi düşer. ​Soğuğa Dayanıklılık Hassastır. Genellikle -2°C / -4°C derecenin altındaki sıcaklıklara dayanamaz. Toprak üstü kısmı donsa bile, eğer don çok derine inmemişse toprak altındaki yumrularından baharda yeniden sürebilir. ​Sıcağa Dayanıklılık Serin ve ılıman iklimleri tercih eder. 28°C üzerindeki aşırı sıcaklarda bitki yorulur ve yapraklarını kapatarak dinlenmeye geçebilir. ​Toprak İsteği Hafif, gevşek ve asidik/nötr arası toprakları sever. Drenajı iyi olmayan, suyun biriktiği topraklarda yumruları kolayca çürüyebilir. ​Kök Yapısı Toprak altında küçük, soğana benzeyen yumru (bulbil) yapılarına sahiptir. Bu yumrular sayesinde yayılır ve kendini yeniler. ​Boy-En (En Fazla) Boyu 20-30 cm arasında kalır. Enine yayılımı ise yanlara doğru verdiği yeni yumrularla genişleyerek devam eder. ​Sulama Büyüme ve çiçeklenme döneminde toprağı nemli tutulmalıdır. Ancak "ayaklarının suda kalmasından" hoşlanmaz. Çiçeklenme bittikten sonra (uyku döneminde) sulama kademeli olarak azaltılmalıdır. ​Bölge Uyumu Ege ve Akdeniz bölgelerinde dış mekanda, yarı gölge yerlerde çok yıllık olarak yaşar. Marmara ve Karadeniz'de kışın korunaklı bir yerde tutulmalıdır. İç kesimlerde ise saksıda yetiştirilip kışın içeri alınmalıdır. ​Ömrü Çok yıllık bir bitkidir. Her yıl yumrularından taze yapraklar vererek geri döner. ​Çiçek Rengi Parlak, canlı pembe; merkezine doğru sarımsı veya daha koyu pembe çizgiler barındırır. ​Çiçeklenme Dönemi Erken bahardan başlayarak yaz ortasına kadar (Mart - Temmuz) çok yoğun bir şekilde çiçek açar. ​Yaprak Durumu İklime bağlı olarak yaz uykusuna yatabilir. Çok sıcak yaz aylarında yaprakları kuruyup kaybolabilir, bu normaldir; sonbaharda hava serinleyince veya bir sonraki baharda tekrar çıkar. ​Zorluk Derecesi Çok Kolay. Bir kez yerini sevdiğinde neredeyse hiç bakım istemez. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Vikiolog ​Türkiye Coğrafyası ve Oxalis rosea ​Ege ve Akdeniz: Ağaç altları ve kuzeye bakan duvar dipleri için mükemmeldir. Yazın bitki kaybolursa korkmayın, sonbaharda serinlikte geri dönecektir. ​Marmara: Bahçelerde "kır havası" yaratmak için idealdir. Kışın saksıdaysa çok sert donlardan korunmalıdır. ​İç Anadolu: Kışın toprak derinlemesine donarsa yumrular ölebilir. Bu yüzden dışarıda bakılacaksa mutlaka kuytu bir yere dikilmeli ve üzerine malç atılmalıdır. ​Karadeniz: Nemli ve serin havayı çok sever. Güneş alan yamaçlarda çok hızlı yayılır. https://www.flickr.com/people/73840284@N04 ​Çoğaltma Yöntemleri ​Yumru Ayırma: Sonbaharda veya bahar başında toprak altındaki küçük soğanlar (yumrular) birbirinden ayrılarak dikilir. ​Tohum: Çiçekleri geçtikten sonra oluşan küçük kapsüller içindeki tohumlarla da çoğalabilir ancak yumru ayırma çok daha garantidir. ​Oxalis rosea Bakımı İçin Altın Tüyolar ​Yaz Dinlenmesi: Bu bitki bazen yazın aşırı sıcağında "kaybolur". Bu dönemde bitkinin öldüğünü sanıp saksıyı boşaltmayın. Sadece sulamayı azaltın ve gölgede bekletin. ​Besleme: Çiçeklenme başlamadan önce bahar başında verilecek dengeli bir sıvı gübre, pembe çiçeklerin sayısını artıracaktır. ​Doku Uyumu: İnce dallı ve minik yapraklı olduğu için, geniş yapraklı bitkilerin (örneğin fil kulağı veya hosta) dibinde çok şık durur. ​Hatırlatıcı Not: Oxalis rosea, bahçenin utangaç ama cömert kızıdır. Sabah güneşinde tüm pembe çiçeklerini size açar, akşam olduğunda ise yapraklarını kapatıp sessizce dinlenmeye çekilir.

https://commons.wikimedia.org/wiki/User:%E0%A6%AA%E0%A6%BE%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A6%BF_%E0%A6%AC%E0%A7%B0%E0%A6%BE Sonbaharın Muhteşem Finali:(Chrysanthemum) ​ Kasımpatı, Latince ismi Chrysanthemum olan, adını Yunanca "altın çiçek" kelimesinden alan, Papatyagiller familyasının en asil üyelerinden biridir. Çoğu bitkinin solup kış uykusuna hazırlandığı Kasım ayında (ismini de buradan alır) en görkemli halini almasıyla bilinir. Asya kökenli olan bu bitki, Japonya’da imparatorluk mührü olacak kadar kutsal sayılır. Katmerli, iğne yapraklı veya papatya formundaki yüzlerce çeşidiyle bahçelere adeta bir renk patlaması yaşatır. ​Peyzajda Kullanımı: Sonbahar bahçelerinde "boşluk doldurucu" olarak mükemmeldir. Yaz çiçekleri geçerken oluşan boşluklara dikilir. Saksıda yetiştirilmeye çok uygun olduğu için kapı önleri, balkonlar ve teraslar için vazgeçilmezdir. Ayrıca kesme çiçek olarak evlerde en uzun süre dayanan bitkilerden biridir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Jugni ​ Kasımpatı Bakım Detayları ​Işık İsteği Tam güneş aşığıdır. Günde en az 6 saat doğrudan güneş ışığı ister. Yeterli güneş almadığında dalları zayıflar ve çiçek tomurcukları tam açılmadan kuruyabilir. ​Soğuğa Dayanıklılık Oldukça dirençlidir. Türüne göre değişmekle birlikte genellikle -15°C / -20°C derecelere kadar dayanır. Ancak çiçekleri varken don olursa, çiçekler zarar görebilir. ​Sıcağa Dayanıklılık Yaz sıcaklarına dayanıklıdır ancak aşırı kuraklıktan hoşlanmaz. Yaz aylarında serin tutulmalı ve toprağı nemli kalmalıdır. ​Toprak İsteği Havadar, drenajı yüksek ve organik maddece zengin toprakları sever. Ağır killi, suyun göllendiği topraklarda kök çürümesi çok çabuk gerçekleşir. ​Kök Yapısı Yüzeye yakın yayılan, yoğun bir saçak kök yapısına sahiptir. ​Boy-En (En Fazla) Bodur türler 25-30 cm, bahçe türleri ise 60-100 cm boya ve ene ulaşabilir. ​Sulama Toprağı her zaman nemli olmalı ama asla çamur gibi olmamalıdır. Sulama yaparken yapraklara su değdirmemeye (dipten sulamaya) özen gösterilmelidir; çünkü ıslak yapraklar mantar hastalıklarına (külleme) davetiye çıkarır. ​Bölge Uyumu Tüm Türkiye genelinde yetişir. İç Anadolu’nun soğuğuna da, Ege’nin sıcağına da adapte olabilir. ​Ömrü Çok yıllık (perennial) bir bitkidir. Birçok kişi onları tek yıllık sanıp çiçekleri geçince atsa da, doğru bakımla her yıl daha güçlü dönerler. ​Çiçek Rengi Beyaz, sarı, pembe, mor, turuncu, kırmızı, bronz ve iki renkli varyeteler. ​Çiçeklenme Dönemi Esas olarak Sonbahar (Eylül sonundan Aralık başına kadar). Bazı türler baharda da hafifçe çiçeklenebilir. ​Yaprak Durumu Mevsimliktir. Kışın sert soğuklarda toprak üstü kısmı kurur, baharda kökten yeniden sürer. ​Zorluk Derecesi Kolay. Hastalıklara (külleme ve bit) dikkat edildiği sürece çok dayanıklıdır. ​Türkiye Coğrafyası ve Kasımpatı ​Marmara ve Ege: Kasımpatıların en keyifli yetiştiği bölgelerdir. Nemli sonbahar akşamları çiçeklerin ömrünü uzatır. ​İç Anadolu: Kışın toprak üstü kurusa da kökler hayatta kalır. Baharda uyanması için kışın üzerine biraz malç (kuru yaprak) atmak faydalıdır. ​Karadeniz: Fazla yağış mantar riskini artırır. Bitkilerin hava alabileceği, sıkışık olmayan dikim alanları seçilmelidir. ​Akdeniz: Yazın çok kavurucu sıcaklarda yarı gölgede tutulması, sonbahar çiçeklenmesinin kalitesini artırır. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:George_Chernilevsky ​ Çoğaltma Yöntemleri ​Kökten Ayırma: Bahar aylarında, bitki uyanmaya başladığında kök öbekleri ayrılarak çoğaltılır. En sağlıklı yöntemdir. ​Çelikleme: İlkbaharda alınan genç sürgünler suda veya nemli torfta kolayca köklenir. ​Tohum: Genellikle ilkbaharda ekilir ancak hibrit türlerde ana bitkiyle aynı çiçeği almak zordur. ​Kasımpatı Bakımı İçin Altın Tüyolar ​Uç Alma (Pinching): Kasımpatının o top gibi yuvarlak ve bol çiçekli formunu alması için; bahardan Temmuz ortasına kadar uzayan sürgünlerin uçlarını düzenli olarak (tırnağınızla) koparın. Temmuzdan sonra budamayı kesin ki tomurcuklanmaya başlasın. ​Çiçek Temizliği: Geçen çiçekleri sapıyla birlikte kesmek, bitkinin enerjisini yeni tomurcuklara vermesini sağlar ve çiçeklenme süresini uzatır. ​Kış Bakımı: Çiçekler tamamen geçince bitkiyi toprak seviyesinden 10-15 cm yukarıdan kesin. Kışı bu şekilde geçirmesine izin verin. ​Hatırlatıcı Not: Kasımpatı, pes etmeyenlerin çiçeğidir. Herkes çekildiğinde o sahnede parlamaya devam eder. Bahçenizde ona yer açmak, kışa girerken moral depolamaktır.

https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Sten Güneşin Vedasını Bekleyen Pembe Zarafet ​Latince İsmi: Oenothera speciosa Anavatanı: Kuzey Amerika’nın güneşli çayırları (Meksika ve ABD'nin güneybatısı). Renk Çeşitleri: Genellikle uçuk pembe, beyazdan pembeye dönen soft tonlar ve merkezinde parlak sarı bir nokta. ​Karakteristik Özellikler ve Peyzajda Kullanımı: Pembe Ezan Çiçeği, adeta bir "gece kuşu"dur. Çiçekleri gün boyu kapalı durup, akşamüzeri güneş batmaya yakın (ezan vaktiyle eşzamanlı olduğu için bu adı almıştır) aniden açarak etrafa hafif, tatlı bir koku yayar. Peyzajda en büyük kozu yer örtücü özelliğidir. İnanılmaz hızlı yayılır ve kurak alanları kısa sürede bir pembe bulutuna çevirir. Kaya bahçelerinde, bordürlerde veya dik yamaçlarda erozyonu önlemek amacıyla mükemmel iş çıkarır. Eğer "diktiğim yeri tamamen kaplasın ve bakım istemesin" dediğiniz bir alan varsa, bu bitki tam oranın kahramanıdır. ​BAKIM REHBERİ ​Işık İsteği Tam güneş ışığına aşıktır. Ne kadar çok güneş alırsa, o kadar çok çiçek açar. Yarı gölgeye tolerans gösterir ancak formunda gevşemeler olabilir. ​Soğuğa Dayanıklılık Yaklaşık -20°C dereceye kadar dayanabilir. Toprak üstü kısmı donsa bile, kökleri hayatta kalır ve baharda tekrar sürer. ​Sıcağa Dayanıklılık +45°C dereceye kadar aşırı sıcaklara ve kuraklığa karşı son derece dirençlidir. ​Toprak İsteği Toprak seçiciliği yoktur ancak drenajı çok iyi olan, kumlu ve fakir toprakları sever. Çok zengin/gübreli topraklarda çiçekten ziyade yaprağa çalışır. ​Kök Yapısı Rizomlu ve Saçak Kök: Yeraltı sürgünleri (rizomlar) sayesinde hızla yayılır. Bu yüzden sınırlandırılmadığında istilacı olabilir. ​Boy - En Boyu en fazla 30-50 cm, genişliği ise (eğer müdahale edilmezse) sınırsızdır. ​Sulama Kuraklığa çok dayanıklıdır. Yerleştikten sonra sadece aşırı kurak dönemlerde sulama ister. Fazla sulama kök çürüklüğüne neden olabilir. ​Bölge Uyumu Türkiye’nin yedi bölgesinde de yetişebilir. Özellikle Ege, Akdeniz ve İç Anadolu iklimine tam uyum sağlar. ​Ömrü Çok Yıllık: Kışı uykuda geçirip her yıl daha güçlü bir şekilde geri döner. ​Çiçek Rengi Gümüşi beyazdan başlayıp olgunlaştıkça pembeleşen, damarlı ve ipeksi taç yapraklar. ​Çiçeklenme Dönemi Bahar sonundan (Mayıs) sonbahar ortasına kadar (Ekim) aralıksız çiçeklenir. ​Yaprak Durumu Kışın yapraklarını döker (soğuk bölgelerde tamamen kaybolur), baharda kökten tekrar patlar. ​Zorluk Derecesi Bakımı Kolay: "Dik ve unut" kategorisindeki en iyi bitkilerden biridir. https://www.flickr.com/people/126397594@N03 ​ TÜRKİYE COĞRAFYASI: BÖLGESEL NOTLAR ​Ege ve Akdeniz: Bu bölgeler bitki için cennettir. Kışın yeşil kalabilir. Tek risk, çok nemli ve ağır killi topraklardır; drenaja dikkat edilmelidir. ​Marmara: Nemli havaya uyum sağlar ancak bitkinin yayılmacı gücü burada daha fazladır; kontrol altında tutulmalıdır. ​İç Anadolu: Karasal iklimin sert kışlarına dayanır. Kışın toprak üstü kurusa da kökleri korunaklıdır. Yaz sıcaklarında haftada bir sulama yeterli olur. ​Karadeniz: Aşırı yağış alan yerlerde bitki mantar hastalığına yakalanabilir. Mutlaka en güneşli ve suyun birikmediği alana dikilmelidir. ​Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Güneydoğu’nun yakıcı sıcağından etkilenmez. Doğu’da ise ağır kış şartlarında üzerinin malçla (kuru yaprak vb.) örtülmesi kökleri garantiye alır. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:%E3%81%9D%E3%82%89%E3%81%BF%E3%81%BF ​ ÇOĞALTMA YÖNTEMLERİ ​Ayırma (Kökten Ayırma): En kolay yöntemdir. İlkbahar başında veya sonbaharda kök yumağını bir kürekle bölüp başka yere dikmeniz yeterlidir. Rizomlu yapısı sayesinde hemen tutar. ​Tohum: Sonbaharda olgunlaşan tohum kapsüllerini toplayıp doğrudan toprağa serpebilirsiniz. Kendi kendine dökülen tohumlarla da çoğalacaktır. ​Çelikleme: Bahar aylarında alınan gövde çelikleri suda veya nemli toprakta kısa sürede köklenir. ​BİTKİNİN BAKIMI İLE İLGİLİ TÜYOLAR ​İstila Kontrolü: Eğer bitkinin tüm bahçeyi sarmasını istemiyorsanız, toprak altına saksı gömerek veya kök engelleyiciler kullanarak dikim yapın. ​Gençleştirme Budaması: Çiçeklenme azaldığında veya bitki çok boylanıp "çirkinleştiğinde", topraktan 10 cm yukarıdan sertçe budayın; taze sürgünlerle hızla geri dönecektir. ​Gece Bahçesi: Akşamları vakit geçirdiğiniz bir veranda kenarına dikin; akşam saatlerinde açan çiçeklerin kokusu ve görsel şöleni sizi büyüleyecektir. ​Editörün Notu: Pembe Ezan Çiçeği, sabırsız bahçıvanlar için harikadır. Bitkinin akşamüzeri saniyeler içinde açılışını izlemek, doğanın en güzel meditasyonlarından biridir.

https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Strobilomyces Gölgelerin Utangaç Mücevheri: Kokulu Menekşe ​Latince İsmi: Viola odorata Anavatanı: Avrupa, Kuzey Afrika ve Batı Asya. Renk Çeşitleri: Koyu mor (en yaygın), beyaz ve nadiren gül pembesi. ​Karakteristik Özellikler ve Peyzajda Kullanımı: Kokulu Menekşe, "alçakgönüllülüğün" simgesidir. Kalp şeklindeki koyu yeşil yapraklarının arasından başını uzatan zarif çiçekleri, parfümeri dünyasının en kıymetli ham maddelerinden biridir. Peyzajda özellikle yarı gölge ve gölge alanların vazgeçilmezidir. Ağaç altlarını halı gibi kaplamak, patika kenarlarına koku koridoru oluşturmak veya saksılarda nostaljik bir hava yaratmak için rakipsizdir. Ayrıca çiçekleri yenilebilir; pastalarda veya salatalarda gurme bir dokunuş olarak kullanılabilir. https://www.flickr.com/photos/andymorffew/49759948313/ ​ BAKIM REHBERİ ​Işık İsteği Yarı gölge veya filtrelenmiş güneş ışığını sever. Doğrudan öğle güneşinden nefret eder; yaprakları hemen yanabilir. ​Soğuğa Dayanıklılık Yaklaşık -25°C dereceye kadar son derece dayanıklıdır. Kar örtüsü altında bile hayatta kalır. ​Sıcağa Dayanıklılık +30-35°C üzerine çıktığında bitki strese girer ve dinlenme moduna geçer. Aşırı sıcak ve kuru hava sevmez. ​Toprak İsteği Organik maddece zengin, nemli ama iyi drenajlı toprakları tercih eder. Orman tabanı toprağına benzer yapılar (torf+kompost karışımı) idealdir. ​Kök Yapısı Stolonlu (Sürüngen Sürgünlü): Toprak üzerinde ilerleyen kollar (stolonlar) sayesinde çevreye yayılarak kök salar. ​Boy - En Boyu en fazla 15-20 cm, genişliği ise yayılarak 30-50 cm alan kaplayabilir. ​Sulama Toprağı her daim nemli tutulmalıdır. Susuzluğa karşı hassastır; toprak kurudukça sulama ihmal edilmemelidir. ​Bölge Uyumu Türkiye’nin hemen her yerinde yetişir ancak Karadeniz ve Marmara gibi nemli bölgelerde en yüksek performansı sergiler. ​Ömrü Çok Yıllık: Kökleri kalıcıdır, her bahar yeniden coşar. ​Çiçek Rengi Derin mor, lila veya saf beyaz; çiçek merkezinde bazen hafif sarımsı bir dokunuş. ​Çiçeklenme Dönemi Kış sonu (Şubat) başlar, ilkbahar ortasına (Mayıs) kadar devam eder. Serin sonbaharlarda bazen tekrar çiçek açabilir. ​Yaprak Durumu Ilıman iklimlerde Her dem yeşil (dökmez), çok sert kışlarda ise yaprakları pörsüyebilir. ​Zorluk Derecesi Kolay-Orta: Doğru ışık ve nem sağlandığında kendi kendine bakar. ​TÜRKİYE COĞRAFYASI: BÖLGESEL NOTLAR ​Marmara ve Karadeniz: Bu bitki için Türkiye’deki en ideal bölgelerdir. Doğal nem ve serinlik, menekşenin ömrünü uzatır ve kokusunu keskinleştirir. ​Ege ve Akdeniz: Sahil kesimlerinde mutlaka tam gölgeye dikilmelidir. Yaz sıcaklarında kuruma riski yüksektir; sabah ve akşam fıskiye ile nemlendirme yapılmalıdır. ​İç Anadolu: Kış soğuklarından etkilenmez ancak yazın kurak rüzgarlardan korunmalıdır. Kuzeye bakan duvar dipleri dikim için en uygun yerdir. ​Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Güneydoğu'da yetiştirmek zordur (aşırı kuru sıcak nedeniyle). Doğu Anadolu'da ise kışın donlardan etkilenmez, karın altından baharda neşeyle çıkar. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Espirat ​ ÇOĞALTMA YÖNTEMLERİ ​Ayırma (Bölme): En garantili yoldur. Çiçeklenme bittikten sonra kök yumağı bölünerek yeni saksılara veya alanlara dikilir. ​Stolonlar (Kollar): Bitkinin yanlara doğru attığı kolları (çilek gibi) toprakla temas ettirirseniz orada yeni kökler oluşur. Bu köklü parçaları kesip ayırabilirsiniz. ​Tohum: Tohumlar karıncalar tarafından taşınarak bahçenin her yerine yayılabilir. Ancak tohumdan yetiştirmek sabır ister; genellikle soğuk katlama gerektirir. ​BİTKİNİN BAKIMI İLE İLGİLİ TÜYOLAR ​Gizli Çiçekler (Kleistogam): Kokulu menekşe, baharda gördüğümüz kokulu çiçeklerin yanı sıra, yaz sonunda toprak seviyesinde "hiç açılmayan" ama kendi kendini dölleyen gizli çiçekler üretir. Bunları ot sanıp koparmayın! ​Kırmızı Örümcek Uyarısı: Eğer ortam çok kuru ve sıcak kalırsa kırmızı örümcek istilasına uğrayabilir. Bitkiyi serin ve nemli tutmak en iyi korumadır. ​Koku Alma Tüyosu: Menekşenin kokusunu bir kez aldığınızda, burnunuzdaki reseptörler geçici olarak kapanır. Bir süre sonra kokuyu tekrar alabilmeniz için burnunuzu dinlendirmeniz gerekir. ​Editörün Notu: Bahçede bir ağacın altına gizlenmiş küçük bir menekşe öbeği, en görkemli gülden daha etkileyici bir koku yayabilir. Doğanın bu küçük mucizesini keşfetmek için yere eğilmeniz gerektiğini unutmayın.

https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Gerda_Arendt Bahçelerin Altın Kalbi ​Latince İsmi: Rudbeckia hirta (veya Rudbeckia fulgida) Anavatanı: Kuzey Amerika’nın uçsuz bucaksız çayırları. Renk Çeşitleri: Parlak sarı, altın sarısı, turuncu-kahverengi tonları ve merkezde koyu kahve/siyah bir "göz". ​Karakteristik Özellikler ve Peyzajda Kullanımı: Rudbekya, kır bahçesi (cottage garden) ve doğal peyzaj tasarımlarının vazgeçilmezidir. Papatyaya benzeyen çiçekleri ve ortasındaki belirgin koni yapısıyla dikkat çeker. Peyzajda en büyük avantajı uzun çiçeklenme süresidir. Yaz ortasından sonbahar sonuna kadar bahçeye kesintisiz renk verir. Grup dikimlerinde (mass planting) görsel etkisi çok yüksektir. Ayrıca kesme çiçekçilikte vazoların ömrünü uzatan, dayanıklı bir türdür. Kelebekleri ve arıları bahçenize davet etmek istiyorsanız, Rudbekya en doğru tercihtir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Acabashi ​ BAKIM REHBERİ ​Işık İsteği Tam güneş. Günde en az 6-8 saat doğrudan güneş almalıdır. Gölge yerlerde boyu çok uzar ve çiçek verimi düşer. ​Soğuğa Dayanıklılık Türüne göre değişmekle birlikte genellikle -25°C ile -30°C dereceye kadar dayanıklıdır. ​Sıcağa Dayanıklılık +40°C üzerindeki aşırı sıcaklara karşı çok dirençlidir. Nemli ve sıcak havaları tolere eder. ​Toprak İsteği Geçirgenliği yüksek, orta derecede verimli toprakları sever. Ağır killi topraklarda kök çürümesi yapabileceği için drenaj şarttır. ​Kök Yapısı Saçak Kök: Toprağa sıkıca tutunur ve zamanla kümeler oluşturarak genişler. ​Boy - En Boyu türüne göre 30 cm ile 120 cm arasında değişebilir. Enine ise 40-60 cm yayılım gösterir. ​Sulama Yerleştikten sonra kuraklığa oldukça dayanıklıdır. Ancak çiçek verimini artırmak için toprağı tamamen kurumadan sulanmalıdır. ​Bölge Uyumu Türkiye’nin tüm bölgeleri için uygundur. Özellikle karasal iklimin sert olduğu yerlerde bile sorunsuz yetişir. ​Ömrü Çok Yıllık (bazı türleri iki yıllık veya kısa ömürlü çok yıllık olabilir, ancak dökülen tohumlarıyla kendisini yeniler). ​Çiçek Rengi Altın sarısı taç yapraklar ve koyu çikolata rengi merkez. ​Çiçeklenme Dönemi Haziran sonundan Ekim sonuna (ilk donlara kadar) kadar devam eder. ​Yaprak Durumu Döker: Kışın toprak üstü aksamı tamamen kurur, baharda kökten yeniden filizlenir. ​Zorluk Derecesi Bakımı Kolay: Yeni başlayan bahçıvanlar için "hata kabul eden" bir bitkidir. https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=User%3AHardyplants&redlink=1 ​ TÜRKİYE COĞRAFYASI: BÖLGESEL NOTLAR ​Ege ve Akdeniz: Yaz sonuna doğru aşırı sıcaklarda alt yapraklarda kuruma olabilir, bu yüzden düzenli sulama ve hafif malçlama önerilir. ​Marmara ve Karadeniz: Nemli hava nedeniyle "Külleme" hastalığına (yapraklarda beyaz tozlanma) dikkat edilmelidir. Bitkiler arasında hava sirkülasyonu bırakılmalıdır. ​İç Anadolu: Bu bölgenin favorisidir. Gündüz sıcaklığı ve gece serinliği çiçeğin rengini daha canlı yapar. ​Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Güneydoğu'da yarı gölge bir alan (öğle güneşinden korunmuş) daha iyi sonuç verir. Doğu'da ise kışın kökleri dondan korumaya gerek kalmadan baharda uyanır. ​ÇOĞALTMA YÖNTEMLERİ ​Tohum: İlkbahar başında iç mekanda veya son donlardan sonra doğrudan toprağa ekilebilir. Kendi kendine dökülen tohumlarla bahçede yayılma eğilimindedir. ​Ayırma (Bölme): Her 3-4 yılda bir, ilkbaharda veya sonbaharda kök yumağını bölerek bitkiyi gençleştirebilir ve çoğaltabilirsiniz. ​Çelikleme: Genç sürgünlerden alınan çeliklerle de üretimi mümkündür ancak ayırma yöntemi çok daha pratiktir. ​BİTKİNİN BAKIMI İLE İLGİLİ TÜYOLAR ​Deadheading (Kafa Koparma): Solan çiçekleri düzenli olarak sapıyla birlikte keserseniz, bitki enerjisini tohum yapmaya değil yeni çiçekler açmaya harcar. ​Destekleme: Çok boylanan türler (1 metreyi aşanlar) rüzgardan devrilmemesi için bir bambu çubukla desteklenmelidir. ​Kış Temizliği: Sonbahar sonunda çiçekler tamamen kuruduğunda, kuşların tohumlardan faydalanması için bir kısmını bırakabilir, kalanını toprak seviyesinden budayabilirsiniz. ​Editörün Notu: Rudbekya, bahçede adeta bir "gülümseme" etkisi yaratır. Bakım istemeyen yapısı ve her türlü zorluğa göğüs germesiyle, bahçıvanın en sadık dostudur.

​ Photo by Gunnar Wolf Bahçelerin Kadife Dokulu Sultanı ​Latince İsmi: Celosia cristata (veya Celosia plumosa) Anavatanı: Afrika ve Asya'nın tropikal bölgeleri. Renk Çeşitleri: Ateş kırmızısı, parlak sarı, turuncu, canlı pembe ve bordo tonları. ​Karakteristik Özellikler ve Peyzajda Kullanımı: Horoz İbiği, adını horozun ibiğini andıran, kıvrımlı ve kadifemsi çiçek yapısından alır. Bazı türleri ise bir alev demeti (plumosa) veya bir mızrak ucu gibi görünür. Peyzajda odak noktası yaratmak için rakipsizdir. Dokusu o kadar yoğundur ki, uzaktan bakıldığında mercan resiflerini andırır. Bordürlerde, saksı kompozisyonlarında ve "kesme çiçek" tasarımlarında çok popülerdir. Ayrıca çiçekleri kurutulduğunda rengini ve formunu uzun süre koruduğu için kuru çiçek aranjmanlarının vazgeçilmezidir. Photo by Mokkie ​ BAKIM REHBERİ ​Işık İsteği Tam güneş. Günde en az 8 saat direkt güneş ışığı ister. Işık azaldığında çiçek renkleri solar ve bitki cılızlaşır. ​Soğuğa Dayanıklılık Düşük. 0°C ve altındaki sıcaklıklara dayanamaz. Tropikal bir bitki olduğu için don olaylarında hemen ölür. ​Sıcağa Dayanıklılık +40°C üzerindeki yüksek sıcaklıklara ve neme karşı çok dayanıklıdır. Yaz sıcaklarını sever. ​Toprak İsteği Zengin, kompost ilave edilmiş, nem tutma kapasitesi yüksek ama drenajı çok iyi toprakları sever. Asidik veya nötr topraklar idealdir. ​Kök Yapısı Kazık Kök: Derine inen sağlam bir ana kök yapısına sahiptir. Bu yüzden fidan aşamasındayken şaşırtma yapılırken köklerin zarar görmemesi gerekir. ​Boy - En Türüne göre değişir. Bodur türler 15-25 cm, uzun türler ise 60-100 cm boylanabilir. ​Sulama Toprağı nemli tutulmalıdır ancak su birikintisi sevmez. Yapraklardan ziyade kök dibinden sulanması mantar hastalıklarını önler. ​Bölge Uyumu Türkiye’nin her yerinde yetişir ancak kışın don olan bölgelerde tek yıllık muamelesi görür. ​Ömrü Tropikal iklimlerde çok yıllık olsa da Türkiye şartlarında Tek Yıllık olarak yetiştirilir. ​Çiçek Rengi Kırmızı, sarı, turuncu, mor ve pembenin en doygun tonları. ​Çiçeklenme Dönemi Yaz başından (Haziran) ilk donlara kadar (Ekim-Kasım) aralıksız çiçek açar. ​Yaprak Durumu Döker: Kış gelince bitki tamamen kurur. ​Zorluk Derecesi Bakımı Kolay: Sadece su ve güneş ihtiyacı karşılandığında çok hızlı sonuç verir. ​TÜRKİYE COĞRAFYASI: BÖLGESEL NOTLAR ​Ege ve Akdeniz: Bu bölgelerin sıcaklığına bayılır. Yaz boyu güneş altında coşar. Nemli sahil kesimlerinde bitki daha iri çiçekler verir. ​Marmara: Yaz aylarında ideal gelişim gösterir. Rüzgarlı balkonlarda uzun türlerin korunması gerekebilir. ​İç Anadolu: İlkbahar sonu donları geçmeden dışarı dikilmemelidir. Yazın kurak havalarda akşam sulaması bitkiyi canlandırır. ​Karadeniz: Fazla yağış ve aşırı nem çiçeklerde çürümeye yol açabilir. En güneş alan ve hava sirkülasyonu olan yere dikilmelidir. ​Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Güneydoğu'nun kuru sıcağına dayanır ancak toprağının nemli tutulması şarttır. Doğu Anadolu'da ise yetişme sezonu kısa olduğu için fidelerin erken hazırlanması gerekir. Photo by Digigalos ​ ÇOĞALTMA YÖNTEMLERİ ​Tohum: Horoz İbiği'ni üretmenin en yaygın yoludur. Tohumlar çok küçüktür. İlkbahar başında iç mekanda torf içine ekilip, fideler güçlenince dışarı alınır. ​Kendi Kendine Tohumlama: Bitki kuruduğunda binlerce küçük siyah tohum döker. Bu tohumlar ertesi yıl baharda bahçenin her yerinden sürpriz bir şekilde çıkabilir. ​BİTKİNİN BAKIMI İLE İLGİLİ TÜYOLAR ​Besleme: Çiçeklenme başladığında sıvı çiçek gübresi vermek, "ibik"lerin daha devasa boyutlara ulaşmasını sağlar. ​Kurutma: Çiçekleri tam olgunlaştığında sapıyla kesin ve karanlık, havadar bir yerde baş aşağı asarak kurutun. Kışın vazolarınızda harika duracaktır. ​Sık Dikim: Bodur türleri sık dikerek (15-20 cm arayla) bahçenizde kadife bir halı görüntüsü oluşturabilirsiniz. ​Editörün Notu: Horoz İbiği, dokunma hissi uyandıran nadir bitkilerdendir. Çocuk bahçeleri için de güvenli ve ilgi çekicidir; çocukların bu kadifemsi yapıya dokunarak doğayı keşfetmesini sağlayabilirsiniz.

https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Ermell Gölgenin Parfümü ​Latince İsmi: Hosta plantaginea Anavatanı: Çin. Renk Çeşitleri: Saf beyaz çiçekler, parlak açık yeşil ve kalp şeklinde iri yapraklar. ​ Karakteristik Özellikler ve Peyzajda Kullanımı: Ağustos Zambağı, diğer Hosta türlerinden iki büyük özelliğiyle ayrılır: Devasa saf beyaz çiçekleri ve bayıltıcı derecede güzel kokusu. Çiçekleri genellikle akşamüstü açmaya başlar ve gece boyunca etrafa yasemini andıran tatlı bir koku yayar. Peyzajda, güneş almayan ölü alanları canlandırmak için kullanılır. Geniş ve parlak yaprakları, çiçek açmadığı dönemlerde bile harika bir doku oluşturur. Özellikle bina girişlerinde, kuzeye bakan bahçe duvarlarının diplerinde ve büyük saksılarda asalet sembolüdür. ​ https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Nova BAKIM REHBERİ ​Işık İsteği Yarı gölge ile tam gölge arasını sever. Diğer Hostaların aksine, çiçek açabilmek için sabah güneşine biraz daha fazla ihtiyaç duyar ancak öğle güneşinden mutlaka korunmalıdır. ​Soğuğa Dayanıklılık -35°C dereceye kadar dayanıklıdır. Türkiye'nin en soğuk yerlerinde bile kökleri zarar görmez. ​Sıcağa Dayanıklılık +35°C üzerine kadar dayanır ancak hava çok kuruysa yaprak uçlarında yanmalar başlar. Nemli gölgeyi tercih eder. ​Toprak İsteği Organik maddece zengin, nem tutan, humuslu ve hafif asidik toprakları sever. Toprağına bolca yaprak çürüğü veya kompost eklenmesi performansı artırır. ​Kök Yapısı Rizomlu: Toprak altında yavaşça yayılan, güçlü ve etli rizomlara sahiptir. ​Boy - En Yaprak yüksekliği 40-60 cm, çiçek saplarıyla beraber boyu 80-90 cm’yi bulabilir. Enine ise 60-100 cm yayılım gösterir. ​Sulama Suyu çok sever. Toprağı her zaman nemli olmalıdır. Özellikle çiçeklenme dönemi olan Ağustos ayında susuz bırakılmamalıdır. ​Bölge Uyumu Türkiye’nin her bölgesinde yetişir. Karadeniz ve Marmara’nın nemli havasına bayılır; İç Anadolu ve Doğu Anadolu’da ise gölge ve nem sağlandığı sürece çok başarılıdır. ​Ömrü Çok Yıllık: Dikildikten sonra yıllarca aynı yerde kalabilir, yaşlandıkça güzelleşir. ​Çiçek Rengi Kar beyazı. ​Çiçeklenme Dönemi Adı üzerinde; Ağustos ve Eylül aylarında çiçeklenir. ​Yaprak Durumu Döker: Kışın ilk donlarla birlikte yaprakları tamamen pörsür ve kaybolur. Baharda topraktan mızrak gibi taze yapraklar çıkarır. ​Zorluk Derecesi Kolay-Orta: Salyangozlardan koruyabildiğiniz sürece bakımı zahmetsizdir. ​TÜRKİYE COĞRAFYASI: BÖLGESEL NOTLAR ​Marmara ve Karadeniz: Bu bölgeler Ağustos Zambağı için biçilmiş kaftandır. Doğal nem, bitkinin yapraklarını canlı ve parlak tutar. ​Ege ve Akdeniz: Sahil kesimlerinde mutlaka tam gölgeye dikilmelidir. Yazın buharlaşma çok olduğu için dibine malç (çam kabuğu vb.) serilerek nem korunmalıdır. ​İç Anadolu: Kışın dondan korkmanıza gerek yok ancak yazın kuru sıcaklardan korumak için sık sık yapraklarına su püskürtmek (akşam saatlerinde) hoşuna gidecektir. ​Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Doğu Anadolu'da kış uykusuna yatarak kendini korur. Güneydoğu'da ise sadece çok korunaklı, sürekli sulanan gölge avlularda yetişebilir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:%E3%81%9D%E3%82%89%E3%81%BF%E3%81%BF ​ÇOĞALTMA YÖNTEMLERİ ​Kökten Ayırma (Bölme): En sağlıklı yöntemdir. Erken ilkbaharda, bitki yeni filizlerini vermeye başladığında kök yumağı sökülür ve keskin bir bıçakla rizomlardan bölünerek başka yerlere dikilir. ​Tohum: Tohumla çoğaltılabilir ancak bitkinin çiçek açacak olgunluğa gelmesi birkaç yıl sürer. Bu yüzden ayırma yöntemi daha çok tercih edilir. ​BİTKİNİN BAKIMI İLE İLGİLİ TÜYOLAR ​Salyangoz Savar: Hostaların en büyük düşmanı salyangozlardır; o güzelim yaprakları süzgece çevirebilirler. Bitkinin etrafına yumurta kabuğu kırıntıları veya kahve telvesi serperek onları uzak tutabilirsiniz. ​Çiçek Sapları: Çiçekler geçtikten sonra çiçek saplarını en alttan kesin; bu, bitkinin enerjisini köklerine ve yapraklarına vermesini sağlar. ​Grup Dikimi: Tek başına güzeldir ancak 3-5 adetlik gruplar halinde dikildiğinde Ağustos ayında yarattığı koku bulutu tüm bahçeye yayılır. ​KİŞİSEL NOTLARIM ​ Yaprakları çok güzel ve gösterişli olan diğer Hosta türlerinin direkt güneşe toleransı oldukça azdır. Bunlar gölge alan peyzajın da kullanılır. Ayrıca çiçekleride daha gösterişsizdir ve kokusuzdur. Bu özelliklerinden dolayı Ağustos Zambağı (Hosta plantaginea) ülkemiz için daha uygun bir tür olarak öne çıkmaktadır. Bu türünde alacalı yapraklı çeşitleri bulunmaktadır. ​Editörün Notu: Eğer bahçenizde güneş görmeyen "küskün" bir köşe varsa, orayı Ağustos Zambağı'na emanet edin. Yaz gecelerinde balkonunuzda otururken esen rüzgarla gelen o koku, size tüm yorgunluğunuzu unutturacaktır

https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Lmbuga GİRİŞ: Çölün Renkli Mücevheri ​ Latince İsmi:   Kalanchoe blossfeldiana   Anavatanı:  Madagaskar’ın kurak bölgeleri. Renk Çeşitleri:  Kırmızı, turuncu, sarı, pembe, beyaz ve hatta çift renkli türleri mevcuttur. Karakteristik Özellikleri:  Etli (sukulent), parlak yeşil ve kenarları hafif dişli yapraklara sahiptir. En büyük özelliği, kışın en karanlık günlerinde bile haftalarca solmayan salkım şeklindeki çiçekleridir. Peyzajda Kullanımı:  Kalanşo, dış mekanda özellikle Akdeniz ve Ege gibi don riskinin düşük olduğu bölgelerde harika bir yer örtücü  veya kaya bahçesi  bitkisidir. İç mekanda ise pencere önlerinde, saksı aranjmanlarında doku ve renk kontrastı yaratmak için rakipsizdir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Piotrus ​ BAKIMI Işık İsteği  Kalanşo tam bir güneş aşığıdır. Aydınlık, direkt güneş alan veya çok güçlü dolaylı ışık alan noktaları sever. Yetersiz ışıkta gövdesi uzar ve formunu kaybeder. ​ Soğuğa Dayanıklılık  Hassastır. Genellikle 10°C'nin altındaki sıcaklıklarda gelişimi durur. 5°C ve altı bitki için risklidir; don olaylarına karşı hiç direnci yoktur. ​ Sıcağa Dayanıklılık  Sıcağı çok sever. 30-35°C derecelere kadar rahatlıkla tolerans gösterir, ancak çok uç sıcaklıklarda direkt öğle güneşinden korunmalıdır. ​ Toprak İsteği  Drenajı çok yüksek topraklar hayati önem taşır. Kaktüs ve sukulent karışımları veya torf içine bolca perlit/pomza karıştırılmış geçirgen topraklar idealdir. ​ Kök Yapısı  Saçak kök yapısına sahiptir. Kökleri çok derinlere gitmez, bu yüzden yayvan ve sığ saksılarda daha mutlu olur. ​ Boy-En (En Fazla)  Türüne göre değişmekle birlikte genellikle 30-45 cm boy ve 30 cm genişliğe ulaşır. ​ Sulama  Sukulent yapısı nedeniyle yapraklarında su depolar. Toprağı tamamen kurumadan su vermemelisin. "Az su, çok sevgi" kuralı geçerlidir. Kışın sulama iyice azaltılmalıdır. ​ Bölge Uyumu (Türkiye)  Kıyı şeridinde (Ege, Akdeniz) dış mekan bitkisi olarak kullanılabilirken, iç kesimlerde mutlaka iç mekan bitkisi olarak konumlandırılmalıdır. ​ Ömrü  Doğru bakımla uzun yıllar yaşayan, çok yıllık (perennial) bir bitkidir. ​ Çiçek Rengi  Geniş bir yelpazeye sahiptir: Canlı kırmızı, gün batımı turuncusu, limon sarısı, şeker pembe ve saf beyaz. ​ Çiçeklenme Dönemi  Genellikle kış sonu başlar ve bahar boyu devam eder. Ancak gün uzunluğu manipülasyonu ile yılın her dönemi çiçek açtırılabilir. ​ Yaprak Durumu  Her dem yeşildir, yaprak dökmez. Parlak ve etli dokusunu her mevsim korur. ​ Zorluk  Bakımı Kolaydır . Bitki bakımına yeni başlayanlar için harika bir tercihtir. ​ TÜRKİYE COĞRAFYASI: BÖLGESEL NOTLAR ​ Ege ve Akdeniz:  Kışın don olmayan kuytu köşelerde bahçede kalabilir. Ancak yazın aşırı nemli ve sıcak dönemlerde mantar riskine karşı bitkiyi çok sıkışık dikmemeli ve hava akımı sağlamalısınız. ​ Marmara:  Balkonlarda yaz boyu çok mutlu olur. Ancak Ekim sonu itibariyle içeriye, hava akımı olmayan ama aydınlık bir odaya alınmalıdır. ​ İç, Doğu ve Güneydoğu Anadolu:  Karasal iklimin sert soğuklarına dayanamaz. Kışın kalorifer peteğinden uzak ama gün boyu güneş alan bir pencere eşiği şarttır. Yazın ise Güneydoğu'nun kavurucu güneşinden hafif gölgeleme ile korunmalıdır. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:I.S%C3%A1%C4%8Dek,_senior ​ ÇOĞALTMA YÖNTEMLERİ ​Kalanşo çoğaltmak oldukça keyiflidir: ​ Gövde Çeliği:  Çiçeksiz bir daldan 10 cm'lik bir parça kesin. Kesilen ucu 1-2 gün gölgede kurutup "nasır" bağlamasını bekleyin. Ardından nemli toprağa dikin. ​ Yaprak Çeliği:  Sağlıklı bir yaprağı sapıyla birlikte koparıp toprağın üzerine bırakmanız bile bir süre sonra küçük bitkiciklerin çıkması için yeterli olabilir. ​ BİTKİNİN BAKIMI İLE İLGİLİ TÜYOLAR ​ Tekrar Çiçeklendirme Sırrı:  Kalanşo bir "kısa gün" bitkisidir. Çiçekleri geçtikten sonra tekrar açması için sonbaharda günde 12-14 saat tamamen karanlıkta kalması (karanlık bir oda veya üzerine kutu kapatma) gerekir. ​ Budama:  Çiçekleri geçince sapları dipten kesin. Bu, bitkinin enerjisini yeni sürgünlere vermesini sağlar. ​ Editörün Notu: Kalanşo ile ilgili ilginç bilgiler 1.Havadan Beslenen" Bitki: Crassulacean Asit Metabolizması (CAM) ​Kalanşoların çoğu bitkiden farklı bir "nefes alma" yöntemi vardır. Çoğu bitki gündüz karbondioksit alırken, kalanşolar su kaybını önlemek için gözeneklerini gündüz kapatır ve gece nefes alırlar.  Bu durum, onları yatak odaları için harika birer arkadaş yapar çünkü gece boyunca oksijen üretmeye devam edebilirler. ​2. Uzay Yolcusu Kalanşo ​1979 yılında Sovyetler Birliği tarafından Salyut 7  uzay istasyonuna gönderilen bitkiler arasındaydı. Uzay ortamında çiçek açıp açmayacağı test edilmiş ve bu dayanıklı bitki, yerçekimsiz ortamda bile yaşam mücadelesini sürdürebilmiştir. ​ Hatırlatıcı Not:   Unutma, Kalanşo fazla sudan değil, fazla ilgiden (sürekli sulamaktan) ölür. Toprak kuruyana kadar sabret!

https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Llez Güneşin Sadık Dostu ​ Merhaba bitki sever! Bahçende veya balkonunda, en kavurucu sıcaklarda bile pes etmeyen, rengarenk çiçekleriyle sana gülümseyen bir kahraman arıyorsan Rozet çiçeği (Vinca) tam sana göre. Kendisi ihmal edilmeye en toleranslı ve "yüzü hep güneşe dönük" bitkilerin başında gelir. ​GİRİŞ: Tropiklerin Dayanıklı Güzeli ​Latince İsmi: Catharanthus roseus (Eski adıyla Vinca rosea). Anavatanı: Madagaskar’ın tropikal ormanları ve kurak alanları. Renk Çeşitleri: Beyaz, pembe, mor, kırmızı, lila ve genellikle orta kısmı farklı renkte (gözlü) olan varyeteleri mevcuttur. Karakteristik Özellikleri: Beş taç yapraklı, rozet şeklindeki çiçekleri ve parlak, koyu yeşil, derimsi yapraklarıyla tanınır. Susuzluğa ve yüksek sıcaklığa olan inanılmaz direnci onu yaz bahçelerinin yıldızı yapar. Peyzajda Kullanımı: Bordür bitkisi olarak yol kenarlarında, kaya bahçelerinde veya saksılarda grup dikimleri için mükemmeldir. Yer örtücü (yayılıcı) türleri kullanıldığında kısa sürede renkli bir halı oluşturur. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Tournasol7 ​ Rozet Çiçeği Bakımı ​Işık İsteği Tam güneş aşığıdır. Günde en az 6-8 saat doğrudan güneş ışığı aldığında en bol çiçeğini verir. Yarı gölgede de yetişir ancak çiçek verimi düşer. ​Soğuğa Dayanıklılık Hassastır. 10°C altındaki sıcaklıklarda gelişimi durur. Don olaylarına (0°C ve altı) dayanamaz, kışın dışarıda bırakılırsa bitki ölür. ​Sıcağa Dayanıklılık Çok yüksektir. 40°C ve üzerindeki aşırı yaz sıcaklarına, nemli veya kurak havaya en iyi dayanan mevsimlik çiçeklerden biridir. ​Toprak İsteği Çok seçici değildir ancak iyi drenajlı toprakları sever. Ağır, su tutan killerden kaçınılmalıdır. Hafif kumlu ve organik maddece zengin topraklarda coşar. ​Kök Yapısı Saçak kök yapısına sahiptir. Kökleri hassastır, bu yüzden saksı değişimi sırasında kökleri fazla sarsmamak gerekir. ​Boy-En (En Fazla) Dik formlu türler 30-40 cm boya, yayılıcı (vinca pervane) türler ise 50-60 cm genişliğe ulaşabilir. ​Sulama Kuraklığa dayanıklıdır. Toprağın üst yüzeyi tamamen kurumadan sulanmamalıdır. Fazla su kök çürüklüğüne neden olur. Yapraklara su değdirmeden sulama yapılması önerilir. ​Bölge Uyumu (Türkiye) Ege, Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu'nun kavurucu yazları için biçilmiş kaftandır. İç bölgelerde yazlık (mevsimlik) olarak kullanılır. ​Ömrü Tropikal iklimlerde çok yıllıktır, ancak Türkiye'nin çoğu yerinde kış soğukları nedeniyle "tek yıllık" (mevsimlik) muamelesi görür. ​Çiçek Rengi Beyaz, pembe, koyu kırmızı, mor ve ebruli tonlar. ​Çiçeklenme Dönemi Bahar sonundan başlayarak, sonbaharın ilk donlarına kadar durmaksızın çiçek açar. ​Yaprak Durumu Her dem yeşildir; parlak ve pürüzsüz yapraklarını çiçekli olduğu sürece korur. ​Zorluk Bakımı Çok Kolaydır. Hata payı yüksek, dayanıklı bir bitkidir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Billjones94 ​ TÜRKİYE COĞRAFYASI: BÖLGESEL NOTLAR ​Ege ve Akdeniz: Bu bölgelerin en sevilen peyzaj bitkisidir. Temmuz sıcağında diğer çiçekler boynunu bükerken Rozet çiçeği parlamaya devam eder. Bol esintili ve tam güneşli alanlara dikilmelidir. ​Marmara ve Karadeniz: Nemli havayı sever ancak toprağın çok ıslak kalmamasına (mantar riskine karşı) dikkat edilmelidir. Güneş alan balkonlar için en iyi seçenektir. ​İç ve Doğu Anadolu: Gece-gündüz sıcaklık farkının yüksek olduğu bu bölgelerde, bitki ancak Haziran başından sonra dışarıya dikilmelidir. Erken gelen donlara karşı korunmalıdır. ​Güneydoğu Anadolu: Aşırı kuru sıcağa en iyi dayanan bitkidir. Akşamları düzenli sulama ile yazı harika geçirebilir. ​ÇOĞALTMA YÖNTEMLERİ ​Tohum ile Çoğaltma: İlkbahar başında (Şubat-Mart) iç mekanda ekilen tohumlar hızla çimlenir. Tohumların üzerine çok az toprak atılmalı ve karanlıkta çimlenmesi beklenmelidir. ​Çelikleme: Gövdeden alınan 10 cm'lik çelikler doğrudan nemli toprakta veya suda köklendirilebilir; ancak tohumla üretim çok daha gür bitkiler sağlar. ​BİTKİNİN BAKIMI İLE İLGİLİ TÜYOLAR ​Kendi Kendini Temizler: Solan çiçeklerini kendi döker, bu yüzden sürekli "ölü çiçek temizliği" yapmanıza gerek kalmaz. ​Sarı Yapraklar: Eğer yapraklar sararıyorsa büyük ihtimalle ya çok fazla suluyorsunuzdur ya da toprakta drenaj sorunu vardır. Sulamayı hemen kesin. ​Hatırlatıcı Not: Rozet çiçeği güneşi ne kadar çok severse, köklerindeki durgun suyu o kadar az sever. Toprağının "hafifçe kurumasına" her zaman izin ver.

https://www.flickr.com/photos/131880272@N06/44217814912/ Adımların Arasındaki Gökyüzü ​ Merhaba. Eğer bahçende taşların arasından süzülen, üzerine basıldığında mis gibi kokan ve bahar geldiğinde adeta bir gökyüzü halısına dönüşen bir bitki arıyorsan, doğru yerdesin. Isotoma fluviatilis, narin görünümünün aksine oldukça "inatçı" ve dayanıklı bir dosttur. O, bahçendeki en zorlu boşlukları bile bir sanat eserine dönüştürebilir. ​GİRİŞ: Yerden Gelen Yıldız Yağmuru ​Latince İsmi: Isotoma fluviatilis (veya Laurentia fluviatilis). Anavatanı: Avustralya ve Yeni Zelanda. Renk Çeşitleri: En yaygın olanı bebek mavisi (sky blue) rengidir; ancak beyaz ve çok açık lila tonları da mevcuttur. Karakteristik Özellikleri: Çok küçük yapraklı, halı formunda yayılan bir bitkidir. Baharda bitkinin üzerini tamamen kaplayan minik, beş köşeli yıldız şeklinde çiçekler açar. Peyzajda Kullanımı: "Basılmaya dayanıklı" (foot traffic) yer örtücüler listesinin başında gelir. Adım taşlarının arası, yürüyüş yollarının kenarları ve Japon bahçeleri için mükemmeldir. Çim yerine alternatif bir "çiçekli zemin" olarak kullanılır. Photo by David J. Stang ​ Isotoma fluviatilis BAKIMI ​Işık İsteği Tam güneşten yarı gölgeye kadar uyumludur. Çok sıcak bölgelerde öğle güneşinden korunacağı yarı gölge alanlarda daha canlı kalır. ​Soğuğa Dayanıklılık Oldukça dirençlidir. -15°C dereceye kadar dayanabilir. Kışın aşırı soğuklarda yaprak dökebilir veya kuruyabilir ancak kökleri hayatta kalır. ​Sıcağa Dayanıklılık Yüksektir, ancak kök bölgesinin serin ve nemli kalmasını ister. Kavurucu sıcaklarda susuz bırakılmamalıdır. ​Toprak İsteği Nem tutan ama drenajı iyi olan toprakları sever. Ağır killi topraklardan ziyade, tınlı ve organik maddece zengin zeminlerde hızla yayılır. ​Kök Yapısı Yüzeye yakın, yoğun ve saçak köklü bir yapısı vardır. Sürgünleri toprağa değdiği yerden kök salarak ilerler. ​Boy-En (En Fazla) Boyu sadece 3-5 cm civarındadır. Yayılımı ise oldukça güçlüdür; uygun koşullarda tek bir kök 40-50 cm çapında bir alanı kaplayabilir. ​Sulama Nem aşığıdır. Toprağının tamamen kurumasına izin vermemelisin. Özellikle yazın düzenli sulama, o canlı yeşil halı görüntüsünün devamlılığı için şarttır. ​Bölge Uyumu (Türkiye) Karadeniz ve Marmara iklimine mükemmel uyum sağlar. Ege ve Akdeniz'de ise gölge alanlarda ve düzenli sulamayla yetiştirilebilir. ​Ömrü Çok yıllık (perennial) bir bitkidir. Her yıl baharda yeniden coşar. ​Çiçek Rengi Bebek mavisi, beyaz veya açık lila. ​Çiçeklenme Dönemi İlkbahar sonundan yaz ortasına kadar yoğun; sonbaharda ise seyrek şekilde tekrar çiçeklenebilir. ​Yaprak Durumu Ilıman bölgelerde her dem yeşildir. Sert kışlarda üst aksamı kuruyabilir. ​Zorluk Bakımı Kolaydır. Tek isteği nemli bir toprak ve biraz ilgi. https://www.flickr.com/people/97499887@N06 ​ TÜRKİYE COĞRAFYASI: BÖLGESEL NOTLAR ​Marmara ve Karadeniz: Bu bölgeler için idealdir. Doğal yağışlar ve nemli hava İsotoma’nın en sevdiği şeydir. Taş aralarında zahmetsizce yayılır. ​Ege ve Akdeniz: Yaz sıcakları bitkiyi zorlayabilir. Bu yüzden tam gün güneş alan yerler yerine, ağaç altları veya sadece sabah güneşi alan noktalar tercih edilmelidir. ​İç Anadolu: Kışın donlara karşı dayanıklıdır ancak yazın buharlaşma çok olduğu için ekstra sulama ister. ​Doğu Anadolu: Kar örtüsü altında köklerini koruyabilir. Bahar geç geldiği için çiçeklenmesi yaza kayabilir. ​ÇOĞALTMA YÖNTEMLERİ ​Ayırma (Bölme): En etkili yöntemdir. Köklü bir parçasını bir kürekle alıp başka bir yere dikmeniz yeterlidir. Hızla yeni yerine alışacaktır. ​Tohum: Erken baharda tohumla üretilebilir ancak ayırma yöntemi kadar hızlı sonuç vermez. ​BİTKİNİN BAKIMI İLE İLGİLİ TÜYOLAR ​Yabani Ot Kontrolü: İsotoma çok sık bir doku oluşturduğu için bir kez alanı kapladı mı, yabani otların çıkmasına pek izin vermez. Ancak tesis edilene kadar yabani otları temizlemek önemlidir. ​Biçme: Eğer boyunun çok uzadığını (çiçeklenme sonrası) düşünüyorsan, çim biçme makinesinin en yüksek ayarıyla üzerinden geçerek tazeleyebilirsin. ​ ​Hatırlatıcı Not: İsotoma üzerinde yürünmesine izin verir ama her gün üzerinden futbol oynanacak bir zemin değildir. Adım taşı aralarında kullanmak, onun ömrünü ve güzelliğini korumanın en estetik yoludur

https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Jim_Evans Heykel Gibi Bir Dev ​Latince İsmi: Agave americana (En yaygın türü). Anavatanı: Meksika ve Amerika Birleşik Devletleri'nin güneybatı bölgeleri. Renk Çeşitleri: Gri-mavi, parlak yeşil ve kenarları sarı şeritli (variegata) türleri mevcuttur. Karakteristik Özellikleri: Çok kalın, etli ve ucu genellikle sert dikenli yapraklardan oluşan bir rozet yapısına sahiptir. En büyüleyici (ve hüzünlü) özelliği, ömründe sadece bir kez çiçek açması ve bu devasa çiçek sapından sonra ana bitkinin ölmesidir. Peyzajda Kullanımı: Modern ve minimalist bahçelerde "odak noktası" olarak kullanılır. Kaya bahçeleri, kurakçıl peyzaj (xeriscaping) ve büyük saksılar için idealdir. Dikkat: Keskin dikenleri nedeniyle geçiş yollarından uzak dikilmelidir. https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Agave_americana_en_un_jard%C3%AD.jpg ​ Amerikan Sabrı Bakımı ​Işık İsteği Tam güneş aşığıdır. Günde en az 6-8 saat doğrudan güneş almalıdır. Işık yetersiz gelirse yaprakları sarkar ve rengi matlaşır. ​Soğuğa Dayanıklılık Türüne göre değişmekle birlikte, yaygın türler -7°C ile -10°C dereceye kadar dayanabilir. Ancak uzun süreli donlar bitkiye zarar verebilir. ​Sıcağa Dayanıklılık Olağanüstüdür. 45-50°C derecelerde, en kavurucu yaz güneşinin altında bile hiçbir zarar görmeden gelişimine devam eder. ​Toprak İsteği Çok yüksek drenaj şarttır! Kumlu, çakıllı ve fakir toprakları sever. Ağır, su tutan ve killi topraklar köklerini saniyeler içinde çürütebilir. ​Kök Yapısı Saçak köklü ancak çok güçlü ve yayılıcı bir yapıya sahiptir. Toprağa sıkıca tutunur. ​Boy-En (En Fazla) Türüne göre devasa boyutlara ulaşabilir. Agave americana 2 metre boya ve 3 metre genişliğe kadar çıkabilir. ​Sulama "İhmal edilmeyi sever." Yazın toprağı tamamen kuruduğunda sulanmalıdır. Kışın ise neredeyse hiç sulama istemez; yağmur suyu genellikle yeterlidir. ​Bölge Uyumu (Türkiye) Ege ve Akdeniz sahil şeridinde dış mekanda rakipsizdir. İç Anadolu ve Marmara'da korunaklı alanlarda veya büyük saksılarda yetiştirilebilir. ​Ömrü Çok yıllıktır. Ancak monokarpik bir bitkidir; yani çiçek açtıktan sonra ölür (bu süreç 10 ila 30 yıl sürebilir). ​Çiçek Rengi Sarımsı-yeşil çiçekler açar. ​Çiçeklenme Dönemi Bitki olgunlaştığında (yıllar sonra) yaz aylarında dev bir sap (bazen 8-10 metre) çıkararak çiçek açar. ​Yaprak Durumu Her dem yeşildir. Yaprak dökmez, her zaman heybetli duruşunu korur. ​Zorluk Bakımı Çok Kolaydır. Kendi haline bırakıldığında daha mutlu olur. ​TÜRKİYE COĞRAFYASI: BÖLGESEL NOTLAR ​Ege ve Akdeniz: Tamamen açık havada, hiçbir koruma gerektirmeden yetişir. Özellikle deniz kenarındaki tuzlu rüzgarlara karşı çok dirençlidir. ​Marmara: Drenajı iyi bir noktaya dikilmelidir. Çok sert kışlarda bitkinin merkezine kar birikmesi önlenmelidir (çürümeyi tetikleyebilir). ​İç Anadolu: Kışın dondan etkilenmemesi için saksıda yetiştirilip kış bahçesine alınması veya üzerinin don örtüsüyle kapatılması önerilir. ​Karadeniz: Aşırı yağışlar Agave için risk oluşturabilir. Mutlaka eğimli veya suyun hızla aktığı çakıllı zeminlere dikilmelidir. https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Agave_americana_R02.jpg ​ÇOĞALTMA YÖNTEMLERİ ​Agave'yi çoğaltmak için tohumla uğraşmanıza gerek yoktur, çünkü o size "yavrular" verir: ​Dip Yavruları (Pips): Ana bitkinin dibinden çıkan küçük yavruları, kendi kökleri oluştuktan sonra keskin bir bıçakla ayırıp başka bir yere dikerek kolayca çoğaltabilirsiniz. ​Tohum: Çiçeklenme sonrası oluşan tohumlarla da üretilebilir ancak bu süreç çok daha uzundur. ​BİTKİNİN BAKIMI İLE İLGİLİ TÜYOLAR ​Diken Uçları: Eğer evde çocuk veya evcil hayvan varsa, yaprak uçlarındaki çok keskin dikenleri bitkiye zarar vermeden bir tırnak makasıyla hafifçe kırpabilirsin. ​Alt Yapraklar: Yaşlanan ve kuruyan alt yaprakları keskin bir testere veya bıçakla gövdeye yakın yerden keserek bitkinin daha temiz ve heykelimsi görünmesini sağlayabilirsin. ​Hatırlatıcı Not: Agave için en büyük düşman soğuk değil, ıslaklıktır. Kışın toprağının kuru kalmasını sağlamak onu hayatta tutmanın anahtarıdır.