Arama Yap
Bu sitede ara
Boş arama ile 463 sonuç bulundu
- Bodrum Papatyası
https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Alvesgaspar Bahçelerin Afrikalı Güzeli Latince adıyla Osteospermum , her ne kadar adını ülkemizin incisi Bodrum'dan alsa da, asıl anavatanı Güney Afrika’dır. Bu yüzden literatürde "Afrika Papatyası" olarak da karşınıza çıkabilir. Canlı morlar, derin pembeler, saf beyazlar ve hatta bazen turuncuya çalan renk varyasyonlarıyla adeta bir renk cümbüşü sunar. Karakteristik olarak, taç yapraklarının merkezindeki koyu mavi-mor göbek kısmı, ona diğer papatya türlerinden ayıran asil bir hava katar. Peyzajda Kullanımı: Bodrum Papatyası, peyzaj tasarımında tam bir "joker" bitkidir. Yayılıcı formu sayesinde kaya bahçelerinde, şev taşlarının arasında veya çiçek tarhlarının ön sınırlarında harika bir zemin kapatıcı veya dolgu malzemesi olur. Saksı kombinasyonlarında ise sarkan dallarıyla balkonlara o meşhur Ege havasını taşır. https://www.flickr.com/people/88123769@N02 Bodrum Papatyası Bakım Rehberi Işık İsteği: Tam güneş aşığıdır. Günde en az 6 saat doğrudan güneş almalıdır. Yeterli ışık almazsa çiçeklerini kapatır ve formunu kaybeder. Soğuğa Dayanıklılık: -5°C dereceye kadar dayanabilir. Ancak don olaylarının uzun sürdüğü yerlerde koruma altına alınmalıdır. Sıcağa Dayanıklılık: 35-40°C derece sıcaklıklara oldukça dayanıklıdır; ancak aşırı yaz sıcaklarında çiçeklenmeye ara verip dinlenmeye geçebilir. Toprak İsteği: En kritik noktası drenajdır. Geçirgen, kumlu ve hafif alkali toprakları sever. Ağır killi topraklarda kök çürümesi riski yüksektir. Kök Yapısı: Saçak kök yapısına sahiptir. Bu sayede sığ saksılarda bile rahatça yetişebilir. Boy-En: Maksimum 30-60 cm boya ve 50-70 cm ene ulaşabilir. Sulama: Kuraklığa dayanıklıdır. Toprak yüzeyi kurumadan sulama yapmamalısınız. Kışın sulama minimuma indirilmelidir. Bölge Uyumu: Kıyı şeridinde (Ege, Akdeniz, Marmara) açık havada, iç kesimlerde ise kışın korunaklı alanlarda yetişmeye uygundur. Ömrü: Çok yıllık bir bitkidir; ancak zamanla odunsulaştığı için 2-3 yılda bir yenilenmesi önerilir. Çiçek Rengi: Mor, pembe, beyaz, lila ve sarı tonları mevcuttur. Çiçeklenme Dönemi: İlkbaharın başından yaz sonuna kadar çiçeklidir. Sonbaharda havalar serinleyince ikinci bir atak yapar. Yaprak Durumu: Her dem yeşildir, kışın yaprak dökmez. Zorluk: Bakımı Kolaydır. Day-Glow Osteospermum by Jonathan Billinger Türkiye Coğrafyası ve Bölgesel Notlar Ege ve Akdeniz: Bu bölgeler onun doğal habitatı gibidir. Yıl boyu dışarıda kalabilir. Yazın çok kavurucu sıcaklarda yarı gölge bir alanda olması, çiçeklenmenin kesilmemesini sağlar. Marmara: Nemli havayı sever. Kışın sert poyrazlardan korunmalıdır. Drenajı iyi bir saksıda tüm yıl balkonda kalabilir. İç Anadolu: Kışın mutlaka iç mekana veya dona karşı korunaklı bir alana alınmalıdır. Yazın ise karasal iklimin akşam serinliği, çiçeklerin çok daha canlı renkli olmasını sağlar. Karadeniz: Yağışın çok olduğu dönemlerde kök çürümesine dikkat edilmelidir. Toprağına mutlaka bolca perlit veya dişli kum karıştırılmalıdır. Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Aşırı kış soğuklarına dayanamaz, mevsimlik bitki muamelesi görebilir veya kışın korunmalıdır. Güneydoğu'da yaz öğlesinden korunması şarttır. Çoğaltma Yöntemleri Çelikleme (En Garanti Yol): İlkbahar veya sonbahar başında, çiçek açmamış genç dallardan 10 cm'lik çelikler alın. Alt yaprakları temizleyip nemli bir torf-perlit karışımına dikin. Yaklaşık 3-4 haftada köklenecektir. Tohum: İlkbahar başında tohumlar yüzeye ekilir ve hafifçe bastırılır. Işık çimlenmeyi tetikler, bu yüzden tohumların üzerini toprakla çok örtmeyin. Photo by David J. Stang Bitkinin Bakımı İle İlgili Tüyolar Budama: Çiçeklenme bittikten sonra bitkiyi hafifçe form budamasına sokmak, bir sonraki sezonda daha gür ve derli toplu büyümesini sağlar. Ölü Çiçek Temizliği: Kuruyan çiçekleri sapıyla birlikte düzenli olarak kesin. Bu, bitkinin tohum yapmak yerine tüm enerjisini yeni çiçekler açmaya harcamasını sağlar. Gübeler: Çiçeklenme döneminde 15 günde bir sıvı potasyum ağırlıklı gübre verirseniz renklerin doygunluğuna inanamayacaksınız. Editörün Notu: Bodrum papatyası güneşi gördüğünde yüzünü açar, hava karardığında veya bulutlandığında ise uyku moduna geçer. Onu izlemek tam bir terapi
- Çeşme Papatyası Bakımı ve Özellikleri
https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Kenraiz Ege’nin Zarif Esintisi Latince ismiyle Argyranthemum frutescens, aslında Kanarya Adaları kökenli olsa da, ülkemizde özellikle Ege sahillerine olan mükemmel uyumu nedeniyle "Çeşme Papatyası" adıyla markalaşmıştır. Çalı formunda büyümesi ve bahar geldiğinde yeşil yapraklarını tamamen örtecek kadar yoğun çiçek açmasıyla bilinir. Klasik papatya formunun aksine, katmerli, yarı katmerli ve anemon çiçekli pek çok varyetesi mevcuttur. Peyzajda Kullanımı: Çeşme Papatyası, bahçelerde "odak noktası" yaratmak için birebirdir. Yuvarlak ve dolgun çalı formu sayesinde bordürlerde orta katman bitkisi olarak harikalar yaratır. Özellikle beyaz ve sarı tonları, gece bahçelerinde (moonlight gardening) ışığı yansıtma özelliğiyle çok tercih edilir. Büyük teras saksılarında tek başına bile dev bir buket gibi görünür. Photo by David J. Stang Çeşme Papatyası Bakım Rehberi Işık İsteği: Tam güneş. Gölge alanlarda dalları cılızlaşır ve çiçek verimi dramatik şekilde düşer. Soğuğa Dayanıklılık: -2°C / -4°C. Soğuğa karşı Bodrum Papatyası'ndan biraz daha hassastır; sert donlarda bitkiyi kaybedebilirsiniz. Sıcağa Dayanıklılık: 35°C dereceye kadar konforludur. Çok yüksek nem ve aşırı sıcaklarda çiçeklenmeyi durdurup yaprak formunu korur. Toprak İsteği: Besin maddelerince zengin, kumlu-tınlı ve mutlaka drenajı yüksek toprakları sever. Köklerinin su içinde kalmasından nefret eder. Kök Yapısı: Saçak kök yapısına sahiptir ancak zamanla ana gövde odunsu bir hal alır. Boy-En: Uygun koşullarda 80-100 cm boya ve genişliğe ulaşabilir. Sulama: Toprağı kurumaya başladığında bolca sulanmalıdır. Yaz sıcaklarında sulama sıklığı artırılmalı, kışın ise toprak çamurlaştırılmamalıdır. Bölge Uyumu: Kıyı Ege ve Akdeniz için mükemmeldir. Marmara’da korunaklı yerlerde, İç Anadolu’da ise kışın mutlaka iç mekanda bakılmalıdır. Ömrü: Çok yıllık. Ancak 3-4 yılın sonunda bitki çok odunsulaşır ve çiçek verimi azalır; bu dönemde yenilenmesi önerilir. Çiçek Rengi: Beyaz, sarı, pembe ve krem tonları en yaygın olanlarıdır. Çiçeklenme Dönemi: Erken baharda başlar, yaz başına kadar zirve yapar. Budanırsa sonbaharda tekrar çiçeklenir. Yaprak Durumu: Her dem yeşildir. Parçalı ve dantelsi yaprak yapısı çiçek olmasa bile çok dekoratiftir. Zorluk: Bakımı Kolay-Orta. Türkiye Coğrafyası ve Bölgesel Notlar Ege ve Akdeniz: Tam bir sahil bitkisidir. Tuzlu rüzgarlara karşı dayanıklılığı sayesinde deniz kenarı bahçelerinde güvenle kullanılabilir. Yazın susuz bırakılmamalıdır. Marmara: Kışın kuzey rüzgarlarından korunmalıdır. Saksıda bakılıyorsa don riski olan günlerde balkonun daha kuytu bir köşesine çekilmelidir. İç Anadolu: Karasal iklimin sert kışlarına dayanamaz. Yazın ise düşük nem oranı sayesinde mantar hastalıklarına yakalanma riski azdır, keyifle büyür. Karadeniz: Aşırı yağışlı dönemlerde "mildiyö" gibi mantar hastalıklarına karşı dikkatli olunmalı, bitki sık dikilmemeli, hava sirkülasyonu sağlanmalıdır. Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Kuru sıcaklara dayanıklıdır ancak mutlaka öğle güneşinden korunmalı ve düzenli sulanmalıdır. Kışın dışarıda hayatta kalması zordur. Photo by Ping an Chang Çoğaltma Yöntemleri Yarı Odunsu Çelikleme: Yaz sonunda veya erken sonbaharda, o yıl gelişmiş ama hafifçe odunsulaşmaya başlamış dallardan 10-15 cm'lik çelikler alın. Köklendirme hormonu kullanmasanız bile, nemli bir toprakta kolayca köklenirler. Ayırma: Büyük kök balyasına sahip yaşlı bitkiler, bahar başında kökten bölünerek çoğaltılabilir. Bitkinin Bakımı İle İlgili Tüyolar Gençleştirme Budaması: Çiçeklenme bittiğinde (genelde Temmuz gibi) bitkiyi üçte bir oranında budayın. Bu, bitkinin sonbahara taze sürgünlerle girmesini sağlar. Besin Takviyesi: Bahar başında yavaş salınımlı bir gübre, çiçeklenme zirvesindeyken ise sıvı çiçek gübresi performansı iki katına çıkarır. Saksı Seçimi: Kökleri genişlemeyi sevdiği için derin ve geniş saksılar tercih edilmelidir. Hatırlatıcı Not: Çeşme Papatyası, Bodrum Papatyası'na göre daha dik ve çalı formunda büyür. Eğer "çiçekten bir top" görüntüsü istiyorsanız, büyüme döneminde uç sürgünlerini kopararak (piçleme yaparak) daha fazla dallanmasını sağlayabilirsiniz.
- Margarit Papatyası Yetiştirme ve Bakım Rehberi
https://www.geograph.org.uk/profile/8569 Zarafetin ve Sadeliğin Simgesi: Leucanthemum Doğanın en saf halini bahçenize taşımaya hazır mısınız? Latince ismiyle Leucanthemum x superbum (yaygın adıyla Shasta Papatyası), Asteraceae familyasının en sevilen üyelerinden biridir. Anavatanı Avrupa ve Asya'nın ılıman bölgeleri olsa da, bugün dünyanın dört bir yanındaki bahçeleri süslemektedir. Parlak beyaz taç yaprakları ve altın sarısı merkeziyle "ben buradayım" diyen bu bitki, melezleme çalışmaları sayesinde katmerli, iğne yapraklı veya krem tonlarında karşımıza çıkabilmektedir. Peyzajda Kullanımı: Leucanthemum, peyzaj tasarımında tam bir "kurtarıcıdır". Bordürlerin orta ve arka kısımlarında mükemmel bir dolgu malzemesi olduğu gibi, "cottage garden" (köy bahçesi) konseptinin ana karakteridir. Kesme çiçekçilikte vazoların ömrünü uzatan dayanıklı yapısıyla bilinir. Ayrıca kelebekleri ve arıları bahçenize davet eden polen zenginliğiyle biyoçeşitliliği desteklemek için harika bir tercihtir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Salicyna Detaylı Bakım Kılavuzu Işık İsteği: Tam güneş aşığıdır. Günde en az 6-8 saat doğrudan güneş ışığı alması, çiçek verimini ve gövde dikliğini artırır. Yarı gölgede yetişebilir ancak çiçek sayısı azalır. Soğuğa Dayanıklılık: -30°C dereceye kadar dayanıklıdır (USDA Zone 4-9). Kışın yer üstü kısımları ölse de kökleri uykuda kalır. Sıcağa Dayanıklılık: +35°C ve üzerindeki aşırı sıcaklarda öğle güneşinden korunmak ister, aksi halde yapraklarda pörsüme görülebilir. Toprak İsteği: İyi drenajlı, organik maddece zengin ve nötr pH seviyesindeki toprakları sever. Ağır killi ve su tutan topraklarda kök çürüklüğü riski yüksektir. Kök Yapısı: Saçak kök yapısına sahiptir. Zamanla genişleyen kümeler (tümsekler) oluşturur. Boy-En: Türüne göre boyu 30 cm ile 100 cm arasında, eni ise 60 cm civarına ulaşabilir. Sulama: Toprağın üst yüzeyi kurudukça sulanmalıdır. Çiçeklenme döneminde düzenli su ister ancak kök bölgesinin sürekli "vıcık vıcık" kalmasından nefret eder. Bölge Uyumu: Türkiye'nin tüm bölgelerinde yetişmeye uygundur. Ömrü: Çok yıllık (Perennial) bir bitkidir. Çiçek Rengi: Klasik beyaz, krem ve açık sarı tonları. Çiçeklenme Dönemi: İlkbahar sonundan sonbahar başına kadar (Haziran-Eylül). Yaprak Durumu: Kışın yapraklarını döker (Kışın toprak altındaki kök tacı hayatta kalır). Zorluk: Bakımı Kolay. Yeni başlayan bahçıvanlar için idealdir. Türkiye Coğrafyası İçin Bölgesel Notlar Ege ve Akdeniz: Bu bölgelerde yaz sıcakları çok yakıcı olabilir. Bitkinin öğle güneşini (saat 12:00-16:00 arası) filtrelenmiş alması ve malçlama yapılarak toprak neminin korunması hayati önem taşır. Marmara ve Karadeniz: Nemli iklimi sever ancak Karadeniz’in aşırı yağışlı bölgelerinde drenajın mükemmel olması gerekir. Mantari hastalıklara karşı bitkiler arası mesafe geniş tutulmalıdır. İç Anadolu: Karasal iklime çok iyi uyum sağlar. Gece-gündüz sıcaklık farkı bitkiyi dirençli kılar. Kışın kök bölgesini korumak için hafif bir malç tabakası yeterlidir. Doğu Anadolu: Ağır kış şartlarında bile kar örtüsü altında köklerini koruyabilir. Ancak vejetasyon süresi kısa olduğu için çiçeklenme dönemi biraz daha geç başlayabilir. Güneydoğu Anadolu: Aşırı kuru sıcaklara karşı düzenli sulama ve yarı gölge alanlar tercih edilmelidir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Salicyna Çoğaltma Yöntemleri Kökten Ayırma (En Sağlıklı Yöntem): 2-3 yılda bir ilkbaharda veya sonbaharda bitkiyi topraktan çıkarıp köklerini keskin bir bıçakla bölerek çoğaltabilirsiniz. Bu hem bitkiyi gençleştirir hem de yeni fideler sağlar. Tohumla Çoğaltma: İlkbahar başında iç mekanda veya don riskinden sonra dış mekanda tohumlar ekilebilir. Ancak hibrit türlerde tohumdan çıkan bitki anne bitkiyle aynı özellikleri göstermeyebilir. Çelikleme: İlkbahar başında alınan yumuşak doku çelikleri ile üretim yapılabilir. Bitkinin Bakımı İle İlgili Tüyolar Deadheading (Baş Alma): Geçen çiçekleri sapıyla birlikte hemen kesin. Bu işlem bitkinin enerji harcamasını durdurur ve yeni tomurcuklar açmasını teşvik eder. Destekleme: Çok uzun boylu türler, rüzgarda veya yoğun yağışta devrilebilir. Bu yüzden çiçeklenme öncesi destek çubukları kullanmak formunu korur. Gençleştirme: Bitkiniz orta kısımdan açılmaya ve çiçek verimi düşmeye başladıysa, bu "ayrılma vaktim geldi" demektir. Editörün Notu: Leucanthemum, bahçenizde sadece bir çiçek değil, aynı zamanda yazın geldiğini müjdeleyen bembeyaz bir gülümsemedir. Eğer az çabayla çok estetik bir görünüm istiyorsanız, listenizin başında olmalı!
- İngiliz Papatyası Yetiştirme ve Bakımı
Photo taken by: Gustaf Eriksson Baharın Neşeli Habercisi: Bellis perennis Zarif, alçakgönüllü ama bir o kadar dayanıklı... Latince ismi Bellis perennis olan bu bitki, "ebedi güzellik" anlamına gelir. Anavatanı Avrupa, Kuzey Afrika ve Batı Asya olan bu tür, peyzaj dünyasında "şeker papatyası " olarak da bilinir. Klasik beyaz-sarı formunun yanı sıra, kültür formlarında (pomponette) pembe, kırmızı ve somon renklerinde, adeta minik topçukları andıran katmerli çeşitleri mevcuttur. Peyzajda Kullanımı: İngiliz papatyası, mükemmel bir yer örtücü ve kenar bitkisidir. Çim alanların arasına karıştırılarak "çiçekli çayır" (meadow) görüntüsü elde etmek için rakipsizdir. Ayrıca saksı kompozisyonlarında, hercai menekşelerle (Viola) birlikte kullanıldığında erken bahar balkonlarının yıldızı olur. Boyu kısa olduğu için kaya bahçelerinde taşların arasından fışkıran o neşeli görüntüsüyle fark yaratır. https://www.inaturalist.org/photos/26598961 Detaylı Bakım Kılavuzu Işık İsteği: Tam güneş veya yarı gölgeyi sever. Ancak aşırı yakıcı yaz güneşinde yarı gölge alanlar bitkinin ömrünü uzatır. Soğuğa Dayanıklılık: -20°C dereceye kadar dayanabilir. Don olaylarına karşı oldukça dirençlidir. Sıcağa Dayanıklılık: +28°C üzerindeki sürekli sıcaklarda bitki yorulur ve genellikle "uyku moduna" girerek çiçeklenmeyi keser. Toprak İsteği: Nemli tutulan, drenajı iyi olan ve besin maddelerince zengin her türlü toprakta yetişir. Hafif asidik veya nötr toprakları tercih eder. Kök Yapısı: Saçak kök yapısına sahiptir ve kısa sürgünlerle yayılma eğilimindedir. Boy-En: Boyu en fazla 15-20 cm, yayılımı (en) ise 20 cm civarındadır. Sulama: Toprağının sürekli nemli kalmasını sever. Kuraklığa karşı çok dayanıklı değildir; susuz kaldığında yaprakları hızla sarkar. Bölge Uyumu: Türkiye'nin tüm bölgelerine uyumludur. Ancak sıcak bölgelerde "kışlık çiçek" muamelesi görür. Ömrü: Çok yıllık (Perennial) olsa da, genellikle bahçelerde çiçek verimi düştüğü için iki yıllık (Biennial) gibi yetiştirilir. Çiçek Rengi: Beyaz, pembe, kırmızı ve bu renklerin karışımı. Çiçeklenme Dönemi: Erken bahardan (Şubat-Mart) yaz başına kadar. Serin bölgelerde sonbaharda tekrar açabilir. Yaprak Durumu: Her dem yeşildir (Kışın yapraklarını dökmez, rozet şeklinde toprak yüzeyinde kalır). Zorluk: Bakımı Kolay. Türkiye Coğrafyası İçin Bölgesel Notlar Ege ve Akdeniz: Bu bölgelerde bitki yazın aşırı sıcaktan dolayı genellikle ölür. Bu yüzden Ekim-Kasım aylarında ekilip, kış ve bahar boyunca çiçeklerinden faydalanılan bir mevsimlik bitki olarak kullanılır. Marmara ve Karadeniz: Bu bitki için ideal bölgelerdir. Serin ve nemli hava çiçeklerin daha iri ve uzun ömürlü olmasını sağlar. Karadeniz'de yazın bile çiçek görmeniz mümkündür. İç Anadolu: Kışın dondan etkilenmez, ancak ilkbaharda çiçeklenmesi için Mart ayını beklemek gerekir. Yaz sıcakları başladığında bitki yavaşlar. Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Doğu Anadolu'da kar örtüsü bitkiyi kış boyu korur. Güneydoğu'da ise tıpkı Akdeniz'deki gibi sonbaharda ekilip erken baharda veda edilen bir türdür. https://www.flickr.com/photos/sunrise/8890669/ Çoğaltma Yöntemleri Tohumla: Yaz sonunda veya sonbahar başında atılan tohumlar, bir sonraki baharda çiçek açar. Kendi döktüğü tohumlarla bahçede kendiliğinden yayılma özelliğine sahiptir. Ayırma (Bölme): Çiçeklenme bittikten sonra kök kümeleri dikkatlice ayrılarak başka yerlere dikilebilir. Bu işlem bitkiyi gençleştirir. Bitkinin Bakımı İle İlgili Tüyolar Düzenli Temizlik: Geçen çiçekleri sapından koparmak, bitkinin yeni tomurcuklar üretmesini sağlar ve bitki formunun bozulmasını önler. Çim Alan Notu: Eğer çimlerinizin içinde doğal olarak çıkıyorsa, çim biçme makinesini biraz yüksekten çalıştırarak bu papatyaların bahçenizi süslemesine izin verebilirsiniz. Hatırlatıcı Not: İngiliz papatyası, Leucanthemum'un aksine yere çok yakın büyür. Bu yüzden onu "boylu poslu" papatyalarla değil, bodur hercailer veya unutmabeni (Myosotis) çiçekleriyle yan yana dikerek harika bir yer halısı oluşturabilirsin.
- Aster Yıldız Patı Çiçeği Yetiştirmesi ve Bakımı
https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Jovianeye Sonbaharın Gökyüzü: Callistephus chinensis Adını Yunanca "yıldız" kelimesinden alan Aster, sonbahar bahçelerinin en karakteristik oyuncusudur. Diğer bitkiler kış uykusuna hazırlanırken, Asterler mor, mavi, pembe ve beyazın en canlı tonlarıyla sahneye çıkar. Kuzey Yarımküre'nin genelinde doğal olarak yayılım gösteren bu bitki, hem kır bahçesi (meadow) hem de modern peyzaj tasarımlarında "renk patlaması" yaratmak için kullanılır. Peyzajda Kullanımı: Asterler, geç açan çiçekleri sayesinde polen taşıyıcılar (arılar ve kelebekler) için kış öncesi son ve en önemli duraklardan biridir. Uzun boylu türleri bordür arkalarında, bodur türleri ise kaya bahçelerinde ve saksılarda harika durur. Özellikle süs çimleriyle (Miscanthus, Pennisetum gibi) kombinlendiğinde, sonbaharın o ikonik "altın saat" görüntüsünü mükemmel tamamlarlar. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Salicyna Detaylı Bakım Kılavuzu Işık İsteği: Tam güneş. Günde en az 6 saat güneş almalıdır. Az ışık, bitkinin boyunun çok uzayıp devrilmesine ve külleme hastalığına neden olabilir. Soğuğa Dayanıklılık: -35°C ile -40°C dereceye kadar dayanıklıdır. Gerçek bir kış savaşçısıdır. Sıcağa Dayanıklılık: +35°C dereceye kadar toleranslıdır ancak aşırı sıcak ve kuru hava yaprak kalitesini düşürebilir. Toprak İsteği: Verimli, hafif nemli ancak drenajı çok iyi olan toprakları sever. Killi topraklarda drenaj artırılmalıdır. Kök Yapısı: Yayılıcı rizom kök yapısına sahiptir. Zamanla geniş kümeler oluşturur. Boy-En: Türüne göre 20 cm (bodur) ile 120 cm (dev türler) arasında değişir. Genişliği yaklaşık 60 cm olur. Sulama: Düzenli sulanmalıdır. Özellikle yaz kuraklığında susuz bırakılmamalıdır; ancak yapraklara su değdirmemeye (üstten sulama yapmamaya) özen gösterilmelidir. Bölge Uyumu: Türkiye'nin tüm bölgelerinde (özellikle İç ve Doğu Anadolu dahil) başarıyla yetişir. Ömrü: Çok yıllık (Perennial). Çiçek Rengi: Mor, lavanta mavisi, canlı pembe, fuşya, beyaz ve nadiren kırmızı tonları. Çiçeklenme Dönemi: Ağustos sonundan Kasım başına kadar (Türüne göre değişir). Yaprak Durumu: Kışın toprak üstü kısımları kurur (Döker), baharda kökten tekrar sürer. Zorluk: Bakımı Kolay. Türkiye Coğrafyası İçin Bölgesel Notlar Ege ve Akdeniz: Yaz sonu sıcakları çiçeklenmeyi biraz geciktirebilir. Yazın toprağının tamamen kurumaması için bol malçlama yapılmalıdır. Marmara ve Karadeniz: Nemli hava külleme (beyaz toz gibi bir mantar hastalığı) riskini artırır. Bu yüzden bitkiler sık dikilmemeli, hava sirkülasyonu sağlanmalıdır. İç Anadolu ve Doğu Anadolu: Asterler bu iklimin bitkisidir! Sert kışlara ve gece-gündüz sıcaklık farkına bayılırlar. Renkler bu bölgelerde daha canlı olur. Güneydoğu Anadolu: Aşırı kuru sıcaklarda yarı gölge ve yoğun sulama ile desteklenmelidir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Salicyna Çoğaltma Yöntemleri Kökten Ayırma: En etkili yöntemdir. Her 3 yılda bir, ilkbaharda bitkiyi kökünden ayırıp farklı yerlere dikmek hem bitkiyi gençleştirir hem de sayısını artırır. Çelikleme: İlkbahar sonunda alınan uç çelikleri kolayca köklenir. Tohumla çoğaltılabilir ancak hibrit varyetelerin özelliklerini korumak ve hızlı sonuç almak için en garantili yöntem ilkbaharda kökten ayırmadır." Bitkinin Bakımı İle İLGİLİ TÜYOLAR "Chelsea Chop" Tekniği: Eğer bitkinizin çok uzun ve cılız olmasını değil, daha derli toplu ve çok çiçekli olmasını istiyorsanız; Mayıs sonu veya Haziran başında bitkinin boyunu yarı yarıya kesin. Bu işlem daha fazla dallanma ve daha çok çiçek tomurcuğu sağlar. Külleme Kontrolü: Alt yapraklarda beyaz tozlanma görürseniz, bitkinin hava almasını sağlayın ve çok geç olmadan müdahale edin. Hatırlatıcı Not: Asterler, "sabırlı bahçıvanın ödülüdür". Yaz boyu sadece yeşil bir çalı gibi görünürler, tam her şey bitiyor dediğinizde bahçenizi bir renk cümbüşüne çevirirler. Leucanthemum'dan sonra bahçenizdeki "papatya formlu" bitki takvimini bu türle kapatabilirsiniz.
- Petunya Bakımı Ve Yetiştirmesi
https://commons.wikimedia.org/wiki/User:%D0%95%D0%BA%D0%B0%D1%82%D0%B5%D1%80%D0%B8%D0%BD%D0%B0_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B0 Baharın Enerjik Habercisi Bahçelerin ve balkonların vazgeçilmezi olan Petunya (Petunia × hybrida), aslında Solanaceae (Patlıcangiller) ailesinin en süslü üyesidir. Anavatanı Güney Amerika’nın sıcak toprakları, özellikle de Arjantin ve Brezilya olan bu bitki, 1800’lü yıllardan bu yana ıslah edilerek bugünkü formuna kavuşmuştur. Karakteristik olarak boru veya huni biçimindeki çiçekleriyle tanınır. Renk yelpazesi o kadar geniştir ki; saf beyazdan derin siyaha, çizgili desenlerden (Star-pattern) kenarları fırfırlı çift renkli türlere kadar her zevke hitap eder. Peyzajda kullanımı ise tam bir joker eleman gibidir: Sarkıcı türleri (Surfinia) dikey bahçelerde ve askılı saksılarda bir çiçek şelalesi yaratırken, bodur türleri yer örtücü olarak bahçe bordürlerinde renkli bir halı etkisi yaratır. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Alexxx1979 Petunya Bakım Rehberi Işık İsteği Petunyalar tam bir güneş aşığıdır. Günde en az 6-8 saat doğrudan güneş ışığı isterler. Yarı gölgede de yaşayabilirler ancak çiçek verimi düşer ve bitki boya kaçarak formunu kaybeder. Soğuğa Dayanıklılık Hassas bir yapısı vardır. Genellikle 2°C ile 5°C derecenin altına düştüğünde bitki strese girer. Don olaylarına karşı tamamen savunmasızdır; 0°C ve altı petunyanız için vedalaşma vaktidir. Sıcağa Dayanıklılık Sıcağı çok sever ancak 35°C - 40°C üzerindeki aşırı nemli veya aşırı kuru sıcaklarda çiçek dökebilir. Bu dönemlerde düzenli sulama ve hafif bir öğle gölgesi hayat kurtarır. Toprak İsteği Drenajı yüksek, organik maddece zengin ve hafif asidik (pH 6.0 - 7.0) toprakları sever. Torf bazlı, geçirgen saksı toprakları gelişimini hızlandırır. Kök Yapısı Genellikle saçak kök yapısına sahiptir. Bu yüzden saksıda yetiştirilmeye çok uygundur ancak köklerin saksı içinde boğulmaması için saksı altının delikli olması kritiktir. Boy - En Türüne göre değişmekle birlikte boyu 20 cm - 40 cm, yayılımı (eni) ise 60 cm - 90 cm’ye kadar ulaşabilir. Sulama Toprağın üst yüzeyi kurudukça sulama yapılmalıdır. Yaz sıcaklarında saksı petunyaları her gün sulama isteyebilir. Püf Noktası: Suyu yapraklara ve çiçeklere değil, doğrudan toprağa verin; aksi halde mantar hastalıkları kaçınılmaz olur. Bölge Uyumu Türkiye’nin kıyı şeridinde (Ege, Akdeniz) çok rahat yetişir. İç kesimlerde ise mevsimlik olarak harika performans gösterir. Ömür Anavatanında çok yıllık olsa da Türkiye iklim koşullarında genellikle tek yıllık (mevsimlik) olarak muamele görür. Kışı çok ılıman geçen yerlerde korunarak ikinci yıla taşınabilir. Çiçek Rengi Beyaz, pembe, kırmızı, mor, mavi, sarı, turuncu ve çok renkli (hibrit) varyasyonlar. Çiçeklenme Dönemi İlkbaharın sonundan başlar, sonbaharın ilk donlarına kadar (Mayıs - Ekim sonu) aralıksız sürer. Yaprak Durumu Mevsimlik olduğu için genellikle kışın ölür. Yetişme döneminde ise tüylü ve hafif yapışkan yeşil yapraklarını korur. Zorluk Derecesi Bakımı Kolay. Yeni başlayanlar için en ödüllendirici bitkilerden biridir. Türkiye Coğrafyası ve Petunya Ege ve Akdeniz: Bu bölgeler petunyanın cennetidir. Ancak Temmuz-Ağustos sıcağında bitkiyi susuz bırakmamalı, mümkünse saksıları öğle güneşinden bir tık korumalısınız. Marmara Bölgesi: Nemli hava petunyayı sever ancak aşırı yağışlarda çiçeklerin bozulmaması için korunaklı alanlar tercih edilmelidir. İç Anadolu: Gece-gündüz sıcaklık farkı bitkiyi diri tutar. Ancak Mayıs ayı ortasına kadar don riski geçmeden dışarıya ekilmemelidir. Karadeniz: Yağışlı havalarda küllenme hastalığına dikkat edilmeli, bitki sık dikilmemelidir ki hava sirkülasyonu sağlansın. Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Güneydoğu'nun kuru sıcağında malçlama ve akşam sulaması şarttır. Doğu'da ise sezon kısa olduğu için fide olarak dikilmesi önerilir. https://www.flickr.com/photos/zachievenor/ Çoğaltma Yöntemleri Tohum ile Çoğaltma: Tohumlar çok küçüktür (toz gibi). Bahar başında iç mekanda torf üzerine serpilerek (üstü örtülmeden, ışık alarak) çimlendirilir. 10-14 günde filizlenirler. Çelikleme: Sağlıklı bir daldan alınan 10 cm'lik bir parça, alt yaprakları temizlenerek doğrudan suya veya nemli toprağa dikilebilir. Köklendirme hormonu kullanımı başarıyı artırır. Bitkinin Bakımı İle İlgili Tüyolar "Deadheading" (Ölü Çiçek Temizliği): Solan çiçekleri sapıyla birlikte koparıp atın. Bu, bitkinin tohum üretmek yerine yeni çiçekler açmasını sağlar. Budama: Bitki çok uzayıp formu bozulduğunda çekinmeden boyunun yarısından budayın. İki hafta içinde daha gür ve bol çiçekli bir şekilde geri dönecektir. Besleme: Çiçeklenme döneminde 15 günde bir sıvı potasyum ağırlıklı gübre vermek çiçek boyutunu ve rengini canlandırır. Hatırlatıcı Not: Petunyalar yapışkan yaprakları sayesinde bazı zararlıları üzerinde tutabilir; haftalık kontrol yapmayı ve bitkiyi dipten sulamayı unutma!
- İpek Çiçeği, Kedi Tırnağı Çiçeği Yetiştirmesi ve Bakımı
https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Boonlong Güneşin Sadık Dostu Halk arasında "Kedi Tırnağı" veya "Cilveli" adıyla da bilinen İpek Çiçeği (Portulaca grandiflora), adeta güneşle beslenen bir mücevherdir. Anavatanı Güney Amerika (Brezilya, Arjantin, Uruguay) olan bu bitki, kuraklığa ve sıcağa dayanıklılığı ile tanınır. Sukulent benzeri etli yaprakları, suyu bünyesinde tutmasını sağlar; bu da onu "ihmal edilmeyi seven" nadir çiçeklerden biri yapar. Peyzajda kullanımı açısından gerçek bir yer örtücüdür. Kaya bahçelerinde, taş aralarında, duvar kenarlarında ve saksıların ön kısımlarında harikalar yaratır. En karakteristik özelliği ise akşamları veya bulutlu havalarda çiçeklerini kapatıp, güneşle birlikte tekrar neşeyle açmasıdır. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Rjcastillo İpek Çiçeği Bakım Rehberi Işık İsteği Tam güneş. Gölge veya yarı gölge alanlarda çiçeklerini açmaz ve formu bozulur. Günde en az 6-10 saat direkt güneş ışığı almalıdır. Soğuğa Dayanıklılık Düşük. 5°C'nin altındaki sıcaklıklarda gelişimi durur. Don olaylarına karşı tamamen hassastır (0°C ve altı bitkiyi öldürür). Sıcağa Dayanıklılık Mükemmel. 45°C - 50°C derecelere kadar olan aşırı sıcaklara ve kuraklığa bana mısın demez. Toprak İsteği Kumlu, fakir ve çok iyi drenajlı toprakları sever. Ağır, killi ve su tutan topraklarda kök çürümesi yaşar. Besinsiz topraklarda bile çiçek açabilir. Kök Yapısı Saçak kök yapısına sahiptir ancak sukulent özelliği taşıdığı için kökler oldukça hassastır ve fazla suyu sevmez. Boy - En Boyu en fazla 15 cm - 20 cm olurken, eni (yayılımı) 30 cm - 40 cm'ye kadar ulaşabilir. Sulama Oldukça az sulama ister. Toprağı tamamen kurumadan su verilmemelidir. Fazla sulama, bitkinin çiçek açmak yerine sadece yaprak yapmasına ve sonunda çürümesine neden olur. Bölge Uyumu Türkiye’nin tüm bölgelerine uyumludur ancak en iyi performansını Ege, Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu’nun kavurucu sıcaklarında gösterir. Ömür Tek yıllık (mevsimlik). Ancak döktüğü tohumlar sayesinde ertesi yıl aynı yerde kendiliğinden tekrar biter. Çiçek Rengi Sarı, turuncu, kırmızı, pembe, beyaz ve morun her tonu. Hem katmerli hem de yalın kat türleri mevcuttur. Çiçeklenme Dönemi Haziran başından donlar başlayana kadar (Ekim-Kasım) aralıksız çiçek açar. Yaprak Durumu Etli, silindirik ve iğneye benzer küçük yaprakları vardır. Mevsim sonunda bitkiyle birlikte kurur. Zorluk Derecesi Bakımı Çok Kolay. "Dik ve unut" kategorisindeki en iyi bitkidir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Joydeep Türkiye Coğrafyası ve İpek Çiçeği Ege ve Akdeniz: En mutlu olduğu bölgelerdir. Yazın en sıcak günlerinde bile balkonları renklendirir. Deniz tuzuna dayanıklı olduğu için sahil kasabalarında çok tercih edilir. Marmara Bölgesi: Nemli havaya uyum sağlar ancak toprağının çok geçirgen (kumlu) olduğundan emin olunmalıdır. İç Anadolu ve Doğu Anadolu: Don riski geçmeden (Mayıs sonu) dışarı çıkarılmamalıdır. Kısa ama yoğun yaz sıcaklarında harika performans gösterir. Güneydoğu Anadolu: Bölgenin ekstrem sıcaklarına en dayanıklı süs bitkilerinden biridir. Sulama dengesi sağlandığı sürece vazgeçilmezdir. Çoğaltma Yöntemleri Tohum ile Çoğaltma: En yaygın yöntemdir. Tohumlar çok küçüktür. İlkbaharda doğrudan yetişeceği yere serpilir. Kendi döktüğü tohumlarla her yıl alanı istila edebilir. Çelikleme: Bitkiden koparılan küçük bir dal parçasını toprağa saplamanız yeterlidir. Çok hızlı köklenir ve yayılmaya devam eder. Photo by Ping an Chang Bitkinin Bakımı İle İlgili Tüyolar Az Gübre: Çok fazla gübreleme yapmayın; ipek çiçeği "fakir" toprak bitkisidir. Fazla azot, çiçek yerine sadece yeşil dal yapmasına neden olur. Kendi Kendini Yenileme: Solan çiçekleri toplamanıza gerek yoktur, bitki kendini temizler. Ancak tohum dökmesini istemiyorsanız solanları koparabilirsiniz. Saksı Seçimi: Derin saksılar yerine yayvan ve sığ saksıları tercih edin; yayılmayı daha çok sever. Hatırlatıcı Not: Eğer sabahları çiçeklerin açmadığını görürsen, bil ki yeterli güneş almıyordur. Yerini hemen daha güneşli bir köşeyle değiştir!
- Yer Minesi Bakımı ve Yetiştirmesi
https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Jerzystrzelecki Toprağın Renkli Halısı: Verbana Yer Minesi (Verbena tenuisecta veya Verbena hortensis), isminin hakkını vererek toprağa sıkıca tutunan ve hızla yayılan, cömertçe çiçek açan bir bitkidir. Anavatanı Güney Amerika toprakları olan bu tür, kuraklığa olan yüksek toleransı ve uzun çiçeklenme süresiyle bilinir. Karakteristik olarak ince, parçalı yaprakları ve şemsiye şeklinde kümelenmiş küçük çiçekleriyle dikkat çeker. Peyzajda kullanımı ise çok çeşitlidir: Kaya bahçelerinde taşların arasını doldurmak, dik yamaçlarda erozyonu önlemek veya asma saksılardan aşağıya renkli bulutlar gibi sarkıtmak için mükemmel bir seçimdir. Üstüne basılmaya çok dayanıklı olmasa da, görsel olarak çim alanlara alternatif renkli bölgeler yaratmakta ustadır. Photo by Zanchetta Fabio (faxstaff) Yer Minesi Bakım Rehberi Işık İsteği Tam güneş. Güneşi ne kadar çok görürse o kadar çok çiçek açar. Yarı gölgede bitki cılızlaşır ve çiçek sayısı azalır. Soğuğa Dayanıklılık Orta derece dayanıklıdır. Genellikle -5°C ile -7°C'ye kadar olan kısa süreli donlara dayanabilir. Daha sert iklimlerde mevsimlik olarak yetiştirilir. Sıcağa Dayanıklılık Çok yüksektir. 40°C üzerindeki aşırı yaz sıcaklarına ve kuraklığa karşı oldukça dirençlidir. Toprak İsteği Çok seçici değildir ancak drenajı mükemmel, hafif kumlu ve gevşek toprakları sever. Sürekli ıslak kalan ağır killi topraklardan hoşlanmaz. Kök Yapısı Saçak kök yapısına sahiptir. Dalları toprağa değdiği her noktadan yeni kökler çıkararak yayılma (stolon) özelliği gösterir. Boy - En Boyu yaklaşık 15 cm - 25 cm arasında kalırken, tek bir kök uygun koşullarda 60 cm - 100 cm genişliğe kadar yayılabilir. Sulama Yeni dikildiğinde köklenene kadar düzenli sulanmalıdır. Yerleştikten sonra kuraklığa dayanıklıdır. Yazın haftada 1-2 kez derinlemesine sulama yeterli olur. Bölge Uyumu Türkiye’nin kıyı bölgelerinde (Ege, Akdeniz, Marmara) çok yıllık; İç ve Doğu Anadolu gibi kışı sert geçen bölgelerde tek yıllık olarak yetişir. Ömür Çok yıllık (Perennial) bir bitkidir ancak sert kışlarda donarak ölebildiği için çoğu bölgede mevsimlik muamele görür. Çiçek Rengi Mor, lila, beyaz, pembe, kırmızı ve bazen beyaz merkezli çift renkli türler. Çiçeklenme Dönemi Baharın ilk sıcaklarından (Nisan) sonbaharın sonuna (Kasım) kadar aralıksız sürer. Yaprak Durumu Parçalı, dantel gibi ince ve koyu yeşil yaprakları vardır. Ilıman iklimlerde kışın yaprak dökmez. Zorluk Derecesi Bakımı Kolay. Hızlı büyür ve fazla ilgi beklemez. Photo by Krishna7860 Türkiye Coğrafyası ve Yer Minesi Ege ve Akdeniz: Burada yer minesi gerçek bir yerleşik bitkidir. Bahçelerde kalıcı bir zemin örtüsü oluşturur. Yazın güneşten etkilenmez, kışın ise yeşil kalmaya devam eder. Marmara Bölgesi: Oldukça uyumludur. Yoğun nemli yaz aylarında bile küllenme hastalığına karşı diğer pek çok bitkiden daha dayanıklıdır. İç Anadolu: Yaz boyunca müthiş performans gösterir ancak ilk sert donlarla birlikte bitki kurur. Ertesi yıl tekrar dikilmeli veya dökülen tohumlardan çıkması beklenmelidir. Karadeniz Bölgesi: Drenajı iyi yapılmış (su birikmeyen) alanlarda çok mutlu olur. Sürekli yağış alan bölgelerde kumlu toprak karışımı ile desteklenmelidir. https://www.flickr.com/photos/denisbourez/20571608359/ Çoğaltma Yöntemleri Çelikleme ve Daldırma: En kolay yöntemdir. Toprağa değen dallar zaten kendiliğinden köklendiği için, bu köklü kısımları kesip başka yere dikerek anında yeni bir bitki elde edebilirsiniz. Tohum ile Çoğaltma: İlkbahar başında iç mekanda ekilerek fidelenir ve don riski geçince dışarıya nakledilir. Bitkinin Bakımı İle İlgili Tüyolar Budama: Yaz ortasında bitki çok uzayıp seyrelirse, hafifçe budayarak (traşlayarak) yeni sürgünler vermesini ve daha gür çiçek açmasını sağlayabilirsiniz. Gübreleme: Ayda bir kez verilen dengeli bir sıvı gübre, çiçeklenme performansını dorukta tutar. Hava Sirkülasyonu: Çok sıkı bir halı oluşturduğu için mantar riskine karşı bitki tabanının çok çamur içinde kalmamasına dikkat edilmelidir. Hatırlatıcı Not: Yer minesi kelebekleri ve arıları bahçeye çekmek için harika bir mıknatıstır; ekolojik bir bahçe hedefliyorsan mutlaka listende olmalı!
- Ateş Çiçeği Bakımı Ve Yetiştirmesi
https://www.flickr.com/photos/157896962@N04/54956440000/ Bahçelerin Enerji Kaynağı:(Salvia Splendens) Bahçenizde ya da balkonunuzda gerçek bir görsel şölen yaratmak istiyorsanız, adını renginden alan Ateş Çiçeği ile tanışmalısınız. Latince ismiyle Salvia splendens, ballıbabagiller familyasının en gösterişli üyelerinden biridir. Anavatanı Brezilya’nın nemli ve sıcak ormanları olan bu bitki, dikine uzanan salkım formundaki çiçek yapısıyla karakterize edilir. Geleneksel olarak parlak kırmızı rengiyle zihinlere kazınmış olsa da günümüzde ıslah çalışmaları sayesinde mor, pembe, somon ve beyaz gibi pek çok varyetesine rastlamak mümkündür. Peyzajda ise tam bir "odak noktası" bitkisidir. Bodur türleri saksılarda ve çiçek tarhlarının ön sınırlarında harikalar yaratırken, uzun boylu türleri grup dikimlerinde arka planı canlandırmak için rakipsizdir. Ayrıca kelebekleri ve arıları bahçenize davet etme konusunda üstüne yoktur. Photo by David J. Stang Ayrıntılı Bakım Klavuzu Işık İsteği: Tam güneş alan yerleri çok sever. Yeterli güneş almadığında çiçek kalitesi düşer ve bitki cılızlaşır. Ancak çok yakıcı Ege/Akdeniz öğle güneşinde hafif yarı gölgeyi tercih edebilir. Soğuğa Dayanıklılık: Hassas bir yapısı vardır. Sıcaklık 5°C'nin altına düştüğünde bitki zarar görmeye başlar. Don olaylarına karşı tamamen savunmasızdır. Sıcağa Dayanıklılık: Yaklaşık 35-40°C derecelere kadar dayanabilir, ancak bu sıcaklıklarda nem dengesinin korunması kritiktir. Toprak İsteği: Organik maddece zengin, süzek (drenajı iyi) ve hafif asidik-nötr arası toprakları sever. Ağır killi topraklarda kök çürümesi riski yüksektir. Kök Yapısı: Saçak kök yapısına sahiptir. Bu yüzden saksı değişimlerinde köklere nazik davranılmalıdır. Boy-En: Türüne göre boyu 20 cm ile 60 cm arasında değişebilir. Yayılımı (en) ise ortalama 25-30 cm civarındadır. Sulama: Toprağı her zaman nemli tutulmalı ancak çamurlaştırılmamalıdır. Yaz sıcaklarında sulama sıklığı artırılmalı, su doğrudan toprağa (yapraklara değdirmeden) verilmelidir. Bölge Uyumu: Türkiye’nin tüm bölgelerinde yetiştirilebilir. Ancak kışın don olan bölgelerde tek yıllık muamele görür. Ömrü: Anavatanında çok yıllık (perennial) olmasına rağmen, ülkemizdeki iklim koşulları nedeniyle genellikle tek yıllık olarak yetiştirilir. Çiçek Rengi: Klasik ateş kırmızısı başta olmak üzere; beyaz, pembe, mor ve alacalı renkler. Çiçeklenme Dönemi: Erken yaz başından (Haziran) ilk donlara kadar (Ekim-Kasım) aralıksız çiçek açar. Yaprak Durumu: Geniş, kalp benzeri ve dişli kenarlı yeşil yapraklara sahiptir. Mevsimlik olduğu için kışın ölür veya yaprak döker. Zorluk: Kolay. Yeni başlayanlar için ideal bir bitkidir; hızlı sonuç verir. Photo by David J. Stang Türkiye Coğrafyası ve Bölgesel Notlar Ege ve Akdeniz: Bu bölgeler bitkinin en sevdiği yerlerdir. Ancak Temmuz-Ağustos aylarında aşırı su kaybını önlemek için malçlama yapılması ve sabah erken saatte sulanması önerilir. Marmara Bölgesi: Nemli havası Ateş Çiçeği için idealdir. Rüzgardan korunaklı, güneşli köşelerde çok verimli gelişim gösterir. İç Anadolu: Gece ve gündüz sıcaklık farkına dikkat edilmelidir. Bahar sonu donları tamamen geçmeden (Mayıs ortası) açık havaya çıkarılmamalıdır. Karadeniz: Yağışlı dönemlerde drenajın çok iyi olduğundan emin olunmalıdır. Aşırı nem yapraklarda mantari hastalıklara yol açabileceği için bitkiler arası mesafe geniş tutulmalıdır. Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Güneydoğu'nun kurak sıcağında düzenli fıskiye sistemi veya sık sulama ister. Doğu'da ise sezon kısa olduğu için fide olarak dikilmesi çiçeklenme süresini artırır. Çoğaltma Yöntemleri Ateş Çiçeğini çoğaltmak oldukça keyifli ve zahmetsizdir: Tohumla Çoğaltma: En yaygın yöntemdir. Tohumlar bahar başında (Şubat-Mart) iç mekanda, torf dolu kaplara ekilir. Tohumlar çok küçük olduğu için üzerleri çok hafif toprakla örtülür. Çimlenme sonrası fideler 10 cm olunca dışarıya şaşırtılır. Çelikleme: Eğer bitkiniz çok yıllıksa veya mevsim sonuna doğru sevdiğiniz bir türü saklamak istiyorsanız, 10-15 cm'lik gövde çeliklerini alıp suda veya nemli perlit içinde köklendirebilirsiniz. Bitkinin Bakımı İle İlgili Tüyolar Budama (Kelle Uçurma): Bitkinin daha formlu ve bol çiçekli olması için boyu 15 cm'e ulaştığında en üstteki büyüme noktasını (tepe sürgününü) koparın. Bu, bitkinin yan dallar vermesini sağlar. Solan Çiçekler: Geçen çiçek salkımlarını hemen budayın. Bu, bitkinin tohum yapmaya enerji harcamasını engelleyerek yeni çiçek tomurcukları vermesini teşvik eder. Besin Takviyesi: Çiçeklenme dönemi boyunca 15 günde bir sıvı potasyum ağırlıklı gübre vermek renklerin daha canlı olmasını sağlar. Bitki Notu: Unutma; Ateş Çiçeği güneşe aşıktır ama susuzluğa tahammülü yoktur. Yaprakları pörsümeye başladığı an size "su" diye fısıldıyor demektir!
- Şebboy Çiçeği Bakımı ve Yetiştirmesi
https://www.flickr.com/photos/nhq9801/9190632003/ Gecelerin Kokulu Sultanı: Matthiola incana Bahçe tutkunları için Şebboy, sadece bir çiçek değil, aynı zamanda çocukluk anılarını canlandıran eşsiz bir kokudur. Latince ismi Matthiola incana olan bu bitki, Turpgiller familyasına aittir. Adını Farsça "gece kokusu" anlamına gelen "şeb-boy" kelimesinden alır; çünkü en yoğun ve büyüleyici kokusunu akşam güneş battıktan sonra etrafa yayar. Anavatanı Akdeniz havzası olan Şebboy; dik formlu yapısı, kadifemsi yaprakları ve salkım şeklindeki çiçekleriyle bilinir. Beyaz, krem, sarı, pembe, fuşya, mor ve lila gibi geniş bir renk skalasına sahiptir. Peyzajda özellikle pencerelerin altına, yürüyüş yollarının kenarlarına veya veranda girişlerine dikilmesi önerilir; böylece rüzgar estikçe o meşhur kokusu evin içine kadar ulaşır. Photo by Jugnu RF Ayrıntılı Bakım Kılavuzu Işık İsteği: Güneşi çok sever ancak "serin güneş" bitkisidir. Günde en az 6 saat doğrudan güneş almak ister. Yarı gölgede yetişebilir ama çiçek verimi düşer. Soğuğa Dayanıklılık: Şaşırtıcı bir şekilde soğuğa dayanıklıdır. -5°C, -7°C derecelere kadar direnç gösterebilir. Hafif donlardan etkilenmez, hatta çiçeklenmek için serin havaya ihtiyaç duyar. Sıcağa Dayanıklılık: Aşırı sıcakları (30°C ve üzeri) pek sevmez. Çok sıcak havalarda bitki strese girer ve çiçeklenmeyi durdurabilir. Toprak İsteği: Kireçli toprakları sever. En önemli kural toprağın geçirgen (süzek) olmasıdır. Su tutan ağır topraklarda kök çürümesi kaçınılmazdır. Kök Yapısı: Kazık kök yapısına meyillidir. Bu yüzden fideler büyüdükten sonra yerinin değiştirilmesinden (şaşırtma) hoşlanmaz. Boy-En: Türüne göre 30 cm ile 80 cm arasında boylanabilir. Eni yaklaşık 20-30 cm civarındadır. Sulama: Toprağın üst yüzeyi kurudukça sulanmalıdır. Kışın sulama minimumda tutulmalı, yazın ise bitki susuz bırakılmamalıdır. Yapraklara su değdirmemeye özen gösterilmelidir. Bölge Uyumu: Kıyı bölgelerimizde (Ege, Akdeniz, Marmara) çok rahat yetişir. İç bölgelerde bahar aylarının vazgeçilmezidir. Ömrü: Genellikle iki yıllık (biennial) veya kısa ömürlü çok yıllık bir bitkidir. İlk yıl yapraklanır, ikinci yıl çiçek açar. Ancak mevsimlik olarak da yetiştirilir. Çiçek Rengi: Beyaz, sarı, pembe, mor, lila ve kırmızının tonları. Çiçeklenme Dönemi: İklime bağlı olarak erken bahardan yaz başına kadar çiçekli kalır. Serin yerlerde sonbaharda tekrar çiçeklenebilir. Yaprak Durumu: Gri-yeşil renkte, tüylü ve mızraksı yaprakları vardır. Çoğu bölgede kışın yapraklarını dökmez. Zorluk: Orta. Toprak drenajı ve sulama dengesi sağlandığında sorunsuz büyür. Türkiye Coğrafyası ve Bölgesel Notlar Ege ve Akdeniz: Sonbaharda dikilirse kış boyunca yeşil kalır ve Şubat-Mart gibi erkenden çiçeklenmeye başlar. Yaz sıcakları bastırmadan en ihtişamlı dönemini yaşar. Marmara Bölgesi: Şebboy için en ideal iklimlerden biridir. Nem ve serin bahar havası çiçeklenme süresini uzatır. İç Anadolu: Kışın çok sert donlardan korunmalıdır. Bahar dikimi için uygundur. Yazın çok kurak sıcaklarda yarı gölge alanlar tercih edilmelidir. Karadeniz: Fazla yağış alan bölgelerde mutlaka drenajı yüksek saksılar veya yüksek tarhlar kullanılmalıdır; köklerin su içinde kalması bitkiyi hızlıca öldürür. Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Güneydoğu'da sadece erken bahar döneminde verim alınır. Doğu Anadolu'da ise yazlık çiçek olarak değerlendirilir. J. Eudes Çoğaltma Yöntemleri Tohumla Çoğaltma: En yaygın yöntemdir. Yaz sonunda veya sonbahar başında ekilen tohumlar, kışı rozet yaprak halinde geçirir ve baharda çiçek açar. Tohumlar toprağın çok derinine gömülmemelidir. Çelikle Çoğaltma: Odunsu yapısı olan türlerde nadiren tercih edilse de, köklendirme hormonu yardımıyla gövde çeliklerinden denenebilir; ancak tohum kadar başarılı değildir. Bitkinin Bakımı İle İlgili Tüyolar Hava Sirkülasyonu: Şebboylar sıkışık dikilmemelidir. Mantari hastalıkları önlemek için yapraklar arasında hava akımı olmalıdır. Destekleme: Uzun boylu türler rüzgardan veya çiçek ağırlığından eğilebilir; bu yüzden ince bambu çubuklarla desteklenmesi estetik görünümü korur. Koku Artırma: Akşam saatlerinde hafif bir sulama (sadece toprağa), çevre nemini artırarak kokunun daha yoğun hissedilmesini sağlar. Bitki Notu: Şebboy sabır isteyen bir çiçektir; ancak o ilk çiçeği açıp bahçeye kokusunu saldığında, tüm emeğinize değdiğini anlayacaksınız.
- Dahlia (Yıldız Çiçeği) Bakımı ve Yetiştirmesi
https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Nova Bahçelerin Geometrik Mucizesi Dahlia, botanik dünyasında estetiğin ve simetrinin vücut bulmuş halidir. Anavatanı Meksika’nın yüksek yaylaları olan bu bitki, Aztekler döneminden beri hem süs hem de gıda bitkisi olarak el üstünde tutulmuştur. Bitki krallığında çok az tür, Dahlia kadar geniş bir form ve renk yelpazesine sahiptir; ponpon tipi miniklerden, "yemek tabağı" büyüklüğündeki devasa çiçeklere kadar binlerce çeşidi bulunur. Peyzajda Kullanımı: Dahlia’lar peyzajda tam bir "odak noktası" (focal point) bitkisidir. Uzun boylu türler bahçe duvarlarının önünde veya bordürlerin arka sıralarında görkemli bir fon oluştururken, bodur türler saksı yetiştiriciliği ve ön hatlar için idealdir. Kesme çiçekçilikte ise dayanıklılığı ve kusursuz formlarıyla vazoların vazgeçilmezidir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Lestath Dahlia Bakım Detayları Işık İsteği Dahlia’lar tam güneş aşığıdır. Günde en az 6-8 saat doğrudan güneş ışığı, sağlıklı ve bol çiçeklenmenin anahtarıdır. Gölge alanlarda bitki cılızlaşır ve çiçek verimi ciddi oranda düşer. Soğuğa Dayanıklılık Bu bitki don olaylarına karşı oldukça hassastır. Toprak altındaki yumruları genellikle -5°C'nin altındaki sıcaklıklarda zarar görmeye başlar. Kışın sert geçtiği yerlerde yumruların sökülerek muhafaza edilmesi gerekir. Sıcağa Dayanıklılık Sıcağı severler ancak ekstrem sıcaklarda (35°C ve üzeri) çiçeklenme yavaşlayabilir. Özellikle Ege ve Akdeniz'in yakıcı öğle güneşinde hafif bir gölgeleme bitkiyi rahatlatacaktır. Toprak İsteği Gevşek, organik maddece zengin ve drenajı mükemmel toprakları sever. Ağır killi topraklarda yumru çürümesi riski yüksektir. İdeal pH aralığı 6.5 - 7.0 (hafif asidik-nötr) arasıdır. Kök Yapısı Etli, besin depolayan yumru kök yapısına sahiptir. Bu yumrular bitkinin yaşam enerjisini saklar. Boy-En (En Fazla) Çeşidine göre değişmekle birlikte; boyu 30 cm’den 2 metreye kadar çıkabilir. Yayılımı ise 45 cm ile 90 cm arasında değişir. Sulama Yeni dikilen yumrular filizlenene kadar çok az sulanmalıdır. Bitki yapraklandıktan sonra ise toprağı her zaman nemli tutulmalı ancak asla su içinde bırakılmamalıdır. Yaz sıcaklarında derin sulama hayati önem taşır. Bölge Uyumu Türkiye'nin tüm bölgelerinde yetiştirilebilir; ancak kış şartlarına göre bakım stratejisi değişir (Kıyı şeridinde toprakta kalabilir, iç kesimlerde sökülmelidir). Ömrü Çok yıllık (perennial) bir bitkidir. Doğru kış bakımıyla her yıl yeniden canlanır. Çiçek Rengi Mavi dışındaki hemen hemen her renk; beyaz, sarı, turuncu, pembe, kırmızı, mor ve çok renkli (egzotik karışımlar). Çiçeklenme Dönemi Yaz başından başlar, ilk donlar düşene kadar (Haziran - Kasım başı) devam eder. Sonbaharda en görkemli halini alır. Yaprak Durumu Mevsimliktir, kışın havaların soğumasıyla birlikte toprak üstü kısımları kurur ve yaprak döker. Zorluk Derecesi Orta. Işık ve su dengesi sağlandığında çok keyiflidir ancak kış bakımı ve destek (herek) ihtiyacı nedeniyle biraz ilgi ister. https://en.wikipedia.org/wiki/User:Anthony_Appleyard Türkiye Coğrafyası ve Dahlia Ege ve Akdeniz: Bu bölgelerde Dahlia’lar erken çiçeklenir. Ancak Temmuz-Ağustos sıcaklarında bitkiyi strese sokmamak için malçlama (toprak yüzeyini örtme) ve düzenli sulama şarttır. Kışın yumruların sökülmesine gerek kalmadan toprakta bırakılabilir. Marmara: Nemli ve ılıman yapısı Dahlia için oldukça uygundur. Drenajı iyi olmayan bahçelerde aşırı yağışlara karşı dikkatli olunmalıdır. İç Anadolu: Kısa ama yoğun bir büyüme dönemi vardır. İlkbahar son donları geçmeden ekim yapılmamalı, sonbaharda ilk donlarla birlikte yumrular mutlaka sökülüp don almayan serin bir yerde saklanmalıdır. Karadeniz: Yağışlı yapısı nem dengesini sağlar ancak drenajı kötü olan topraklarda kök çürümesine karşı önlem alınmalıdır. Bol güneş alan yamamaçlar tercih edilmelidir. Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Doğu Anadolu'da yetişme süresi kısadır; erken çiçeklenme için saksıda başlatılıp bahçeye aktarılabilir. Güneydoğu'da ise aşırı buharlaşmaya karşı akşam sulamaları kritiktir. https://www.geograph.org.uk/profile/32242 Çoğaltma Yöntemleri Yumru Ayırma: En popüler yöntemdir. İlkbaharda uyuyan yumrular çıkarılır; her parçada en az bir "göz" (sürgün yeri) bulunacak şekilde keskin bir bıçakla ayrılır. Çelikleme: İlkbaharda yumrudan çıkan 8-10 cm'lik taze sürgünler kesilerek köklendirme hormonuna batırılır ve nemli torfa dikilir. Bu yöntemle ana bitkinin birebir kopyası elde edilir. Tohum: Genelde bodur (tek katlı) türlerde tercih edilir. Hibrit türlerin tohumları ana bitkiyle aynı renk ve formda çiçek açmayabilir; bu da bahçıvan için tatlı bir sürpriz demektir. Dahlia Bakımı İçin Altın Tüyolar Destekleme: Büyük çiçekli ve uzun boylu türler çiçek ağırlığından veya rüzgardan kırılabilir. Dikim anında yanına bir destek çubuğu (herek) dikmeyi unutmayın. Uç Alma (Pinch): Bitki yaklaşık 30-40 cm boya ulaştığında en üstteki büyüme ucunu koparırsanız, bitki yanlara doğru dallanır ve daha bodur, daha çok çiçekli bir form kazanır. Ölü Baş Temizliği: Geçen çiçekleri düzenli olarak kesin. Bu, bitkinin tohum yapmaya enerji harcamasını engelleyerek yeni tomurcuklar vermesini sağlar. Hatırlatıcı Not: Dahlia'lar "sabır ve ödül" bitkisidir. Onlara güneşini ve suyunu verin; sonbaharın o hafif serinliğinde size bahçenin en büyük ve en renkli şovunu sunacaklar.
- Süs Narı Bakımı ve Yetiştirilmesi
https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Hedwig_Storch Zarafetin ve Bereketin Minyatürü: (Punica granatum 'Nana') Süs Narı, botanik dünyasında dayanıklılığı ve estetiği bir arada sunan nadir türlerdendir. Anavatanı İran’dan Kuzey Hindistan’a kadar uzanan geniş bir coğrafyadır. Klasik nardan farkı, meyvelerinden ziyade yoğun çiçek yapısı ve minyatür formudur. Parlak, küçük yaprakları ve boru formundaki turuncu-kırmızı çiçekleriyle tam bir görsel şölen sunar. Peyzajda Kullanımı: Bodur yapısı sayesinde kaya bahçelerinde, alçak çit yapımında ve özellikle Bonsai sanatında sıkça tercih edilir. Teraslarda veya balkonlarda saksı içerisinde "heykelimsi" bir duruş sergiler. Peyzajda doku kontrastı yaratmak için harika bir seçenektir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Tubifex Süs Narı Bakım Detayları Işık İsteği Tam güneş aşığıdır. Çiçek açması ve meyve bağlaması için günde en az 6 saat doğrudan güneş almalıdır. Yarı gölgede yaprak kalitesi düşmez ancak çiçeklenme azalır. Soğuğa Dayanıklılık -10°C / -12°C derecelere kadar dayanıklıdır. Ancak saksıda bakılıyorsa köklerin donmaması için korunaklı bir yere alınması önerilir. Sıcağa Dayanıklılık 40°C - 45°C dereceye kadar olan yüksek sıcaklıklara oldukça dayanıklıdır. Sıcak ve kuru havaları sever. Toprak İsteği Toprak seçiciliği düşüktür ancak iyi direnajlı, kumlu-tınlı toprakları tercih eder. Kireçli topraklara karşı toleransı yüksektir. Kök Yapısı Saçak kök yapısına sahiptir. Kökleri çok derinlere inmez ancak bulunduğu alanı sıkıca sarar. Boy-En (En Fazla) Süs narı (Nana formu) genellikle 1 metre boya ve 1 metre ene ulaşır. Budama ile çok daha küçük boyutlarda tutulabilir. Sulama Kuraklığa dayanıklıdır. Toprak üst yüzeyi kurudukça sulanmalıdır. Çiçeklenme döneminde su stresi yaşatmamak, çiçek dökülmesini önlemek adına önemlidir. Bölge Uyumu Türkiye genelinde özellikle Ege, Akdeniz ve Marmara bölgelerine çok iyi uyum sağlar. İç Anadolu'da kışın korunaklı alanlarda yetişebilir. Ömrü Çok yıllık bir çalı türüdür. Onlarca yıl yaşayabilir. Çiçek Rengi Parlak turuncu-kırmızı (mercan rengi). Bazı özel varyetelerde krem veya sarımsı tonlar görülebilir. Çiçeklenme Dönemi Bahar sonundan (Mayıs) başlayarak sonbahar ortasına kadar devam eder. Yaprak Durumu Kışın soğuk bölgelerde yaprak döker. Akdeniz gibi çok ılıman yerlerde yarı-herdem yeşil kalabilir. Zorluk Derecesi Kolay. Yeni başlayan bitki severler için en ideal, en "hatayı affeden" bitkilerden biridir. Türkiye Coğrafyası ve Süs Narı Ege ve Akdeniz: Doğal yetişme alanıdır. Kışın korumaya ihtiyaç duymaz. Yazın yoğun nemden etkilenmez, ancak saksıdakilerde toprak kurumasını kontrol etmek gerekir. Marmara: Oldukça keyifli gelişir. Kışın sert poyrazlardan korunması, bitkinin ilkbahara daha güçlü girmesini sağlar. İç Anadolu: Kışın dondan korunmalıdır. Özellikle saksıdakiler kışın kapalı ancak serin bir ortama alınmalıdır. Karadeniz: Fazla aşırı yağış köklerde mantar yapabilir; bu yüzden saksı kullanılıyorsa mutlaka drenaj delikleri açık olmalı ve toprak karışımına ponza eklenmelidir. Doğu ve Güneydoğu Anadolu: Güneydoğu'nun kuru sıcağına en dayanıklı bitkilerdendir. Doğu Anadolu'da ise sadece iç mekan veya kış bahçesi bitkisi olarak yaşatılabilir. https://commons.wikimedia.org/wiki/User:A-Avanti Çoğaltma Yöntemleri Çelikleme: En etkili yöntemdir. Yaz aylarında alınan yarı odunsu çelikler, nemli bir toprak karışımında kolayca köklenir. Tohum: Meyvelerinin içindeki küçük tohumlar ilkbaharda ekilebilir ancak çelikleme kadar hızlı sonuç vermez. Havai Köklendirme: Daha yaşlı dallarda dalın gövdeden ayrılmadan köklendirilmesi yöntemidir, profesyonel üretimde kullanılır. Süs Narı Bakımı İçin Altın Tüyolar Budama: Süs narı budamayı çok sever. Kış sonunda veya erken baharda yapılan budama, bitkinin daha formlu ve bol çiçekli olmasını sağlar. Meyveler: Çiçekler geçtikten sonra oluşan minyatür narlar yenilebilir ancak oldukça ekşidir; genellikle görsel amaçlı bitki üzerinde bırakılır. Potasyum Desteği: Çiçeklenme döneminde verilecek potasyum ağırlıklı gübreler, çiçek renginin daha canlı olmasını ve süresinin uzamasını sağlar. Hatırlatıcı Not: Süs narı "sabırlı bir dost" gibidir; ihmal edildiğinde bile hayata tutunur ama bir miktar ilgi gördüğünde bahçenin en şık parçasına dönüşür.













